binnenland

Industrieel Albert Frère (92) overleden

3 Albert Frère. © Photo News

Albert Frère is maandag op 92-jarige leeftijd overleden. Dat meldt de holding Groep Brussel Lambert. Frère geldt als de belangrijkste industrieel in het naoorlogse België. 

Albert Frère - vaak de rijkste Belg genoemd - bouwde een zakenimperium uit die zijn gelijke in ons land niet kent. Hij was een selfmademan die met zijn financiële holding Groep Brussel Lambert (GBL) actief was in strategische sectoren zoals energie, industrie en financiële diensten. Hij groeide uit tot een van de machtigste ondernemers van België en Frankrijk.

Share

Voor hij het zelf goed en wel besefte, was hij opgeklommen naar een belangrijke positie binnen de sector

Frère werd op 4 februari 1926 geboren in Fontaine-L’Evêque (Henegouwen), vlak bij Charleroi. Zijn vader stierf toen hij vier jaar oud was. Zijn moeder zette de familiezaak, een bloeiende groothandel in ijzerwaren, verder. Albert ging er kort na de Tweede Wereldoorlog werken.

Als jonge zakenman leerde hij al snel de kneepjes van het vak. Hij investeerde zijn winsten in de Waalse metaalindustrie. In 1954 kocht hij al zijn eerste staalbedrijf. Voor hij het zelf goed en wel besefte, was hij opgeklommen naar een belangrijke positie binnen de sector.

Europees imperium

3 Albert Frère. © Photo News

Begin jaren tachtig controleerde Frère nagenoeg het volledige staalbekken van Charleroi. Op dat moment voelde hij, als een van de weinigen, dat er een crisis in aantocht was in de staalsector. Hij verkocht daarop zijn participaties in de Waalse staalindustrie voor 2 miljard frank (50 miljoen euro) aan de Belgische staat. Het leverde hem het verwijt op dat hij fortuin maakte op kosten van de staat. Een recente biografie van De Tijd-journalist Jean Vanempten nuanceert die stelling fors.

Niettemin zette Frère met het geld uit de verkoop van staalbedrijven zijn loopbaan als financier verder op de rails. Langzaam aan bouwde hij een Europees zakenimperium uit dat investeerde in tal van sectoren, zoals industrie, energie, banken, luxegoederen, media en vastgoed. De basis van Frères rijkdom lag in zijn motto: ‘goedkoop kopen en duur verkopen’.

Eind jaren tachtig ging hij via de Zwitserse holding Pargesa een alliantie aan met de (in 2013 overleden) Canadees Paul Desmarais. Op die manier staat hij ook sterk in internationale financiële kringen. Het aandeelhouderspact houdt vandaag nog steeds stand en werd in 2012 nog verlengd tot 2029.

Piramides

De Belgische kernonderneming van Frère is GBL. Met GBL, Electrafina en de Nationale Portefeuillemaatschappij (NPM) weefde hij een ingewikkelde structuur van piramides van ondernemingen, die telkens een deel van elkaar controleren. Zo kon de topholding met een minimum aan aandelen een grote oppervlakte van het bedrijfsleven onder zijn gezag krijgen.

Share

Critici verweten hem een uitverkoop te houden van Belgische bedrijven, die steevast in buitenlandse handen terecht kwamen

Hij verzekerde zich van zijn kapitaal door werk te maken van grote fusies. Zo had hij een hand in de verkoop van BBL aan ING, van Royale Belge aan Axa, van Electrabel en Tractebel aan Suez en van Petrofina aan Total. Critici verweten hem een uitverkoop te houden van Belgische bedrijven, die steevast in buitenlandse (vooral Franse) handen terecht kwamen. Ook dat verdient nuance: veel van die bedrijven waren er immers niet meer zo goed aan toe.

Met de GBL - de tweede grootste participatieholding in Europa - bezat Frère belangrijke participaties in grote industriële en dienstverlenende ondernemingen van wereldformaat, zoals in de Franse energiereus GDF Suez, in olie-en aardgasgroep Total, Imérys, Pernod-Ricard en de fusie tussen cementgroepen Lafarge en Holcim. Eerder waren er grote participaties in bijvoorbeeld de Duitse mediagroep Bertelsmann.

Via de Nationale Portefeuillemaatschappij (NPM), een holding die in 2011 van de beurs werd gehaald, waren er deelnemingen in onder meer Quick en IJsboerke. Eerder bezat hij ook een belangrijk aandeel in onder meer BBL, Petrofina, uitgeverij Dupuis en Paribas.

3 Albert Frère in het wijnkasteel van zijn wijngaard Cheval Blanc in Saint-Emilion. © Photo News

Rijkste Belg

In de lijst van rijkste mensen op aarde, van het tijdschrift Forbes, prijkt Fère al jaren als rijkste Belg. Forbes schatte zijn vermogen in 2018 op 5,8 miljard dollar.

Frère was een groot liefhebber van kunst. Hij heeft enkele belangrijke kunstwerken in zijn collectie hangen en is een bewonderaar van Dalí, Breughel, Magritte en Delvaux. Als wijnliefhebber kocht hij de vermaarde wijngaarden Cheval Blanc en Rieussec.

Albert Frère zou lange tijd met argwaan bekeken worden door de Belgische haute finance en door het Belgische hof. Hij verwierf op 19 juli 1994 toch een adellijke titel en mag zich sindsdien baron noemen. Ook in Frankrijk kwam er erkenning: in 2008 ontving hij uit handen van president Nicolas Sarkozy het ‘Grand croix de la Légion d’honneur’, de hoogste onderscheiding die een burger daar kan krijgen.

In 2015 stopte Frère op 89 jarige leeftijd als gedelegeerd bestuurder van GBL. Sindsdien heeft vooral schoonzoon Ian Gallienne de teugels van het imperium Frère in handen.

nieuws

zine