Interview

"Ze zeiden: 'What the actual fuck? Waar ben jij mee bezig?'"

Hoezo, mannen kunnen geen make-up dragen? Joppe De Campeneere bewijst het tegendeel

Als man vraagt het verdomd veel lef om make-up te dragen. Het vraagt nog meer guts om daar openlijk over te bloggen. Joppe De Campeneere (19) doet het toch en in zijn kielzog wil hij het Vlaamse hokjesdenken slopen. "Ik wil niet performen, ik wil gewoon Joppe zijn."

"Ik overweeg echt om in te binden en geen make-up meer te dragen", zal Joppe op het einde van ons gesprek zeggen. "Mijn leven zou zoveel makkelijker zijn. Maar die gedachte maakt me ook moedeloos. Moet ik teruggaan naar een gereduceerde versie van mezelf, enkel en alleen omdat de maatschappij het wil?"

Joppe is geboren en getogen in het Oost-Vlaamse Deinze. Op zijn veertiende is hij als homoseksueel uit de kast gekomen, op zijn zeventiende heeft een tweede coming-out zich opgedrongen: als man met een voorliefde voor make-up. "Ik ben altijd door schoonheid gefascineerd geweest", vertelt Joppe. "Op jonge leeftijd ben ik een modeblog gestart. Daarvoor ben ik modellen gaan stylen én maquilleren. Na een tijdje dacht ik: waarom kan make-up eigenlijk niet bij mij?"

Share

'Ik keek in de spiegel en ik zag iemand die ik echt wilde zijn'

Joppe De Campeneere

Het begon heimelijk met één vingernagel, en na enkele maanden kende de wimpertang geen geheimen meer voor Joppe. "In een blogpost heb ik mijn liefde voor make-up betuigd. De schok voor mijn gezin en vrienden was groot. 'What the actual fuck. Waar ben jij mee bezig', zeiden ze. Ze waren in de eerste plaats bezorgd. Waarom moest ik mezelf zo nodig altijd in een outsiderrol wringen? Als homoseksueel ging ik in het leven al harder moeten knokken, waarom moest dat zo nodig met lipgloss en foundation?"

Toch bleef Joppe volharden. "Ik keek in de spiegel en ik zag iemand die ik echt wilde zijn. Geleidelijk aan ben ik make-up in het openbaar gaan dragen, en ik voel me daar steeds comfortabeler bij."

Maar Joppe komt niet elke dag gemaquilleerd buiten. "Op straat ben ik constant alert voor vreemde blikken", getuigt hij. "Er is verbaal geweld, fysiek gelukkig niet. Ik kan wel tegen een stootje: na mijn coming-out in het secundair ben ik ook beschimpt."

6 © De Morgen
Share

'Mij maquilleren is eigenlijk een onzichtbare fuck you naar mensen die niet zo genderloos denken'

Joppe De Campeneere

De vraag die het vaakst terugkeert sinds Joppe make-up is gaan dragen: identificeert hij zichzelf als transgender? "Het antwoord is telkens neen. Ik wil niet de illusie wekken dat ik een vrouw ben. Ik ben een man", verantwoordt Joppe. "Make-up is voor mij een leuke manier om mezelf uit te drukken. Een transvrouw gebruikt make-up om de buitenwereld te tonen wie ze echt is. En dragqueens? Ook drag is de illusie wekken dat je een vrouw bent. Tegelijk is er een belangrijk showelement aan verbonden. Maar ik wil niet performen, ik wil gewoon Joppe zijn."

Ook een dooddoener voor Joppe: zijn liefde voor make-up linken aan zijn homoseksualiteit. "Bullshit. Ik haat het wanneer mensen mijn geaardheid nemen als ankerpunt voor mijn hele wezen. Homo zijn is slechts een fractie van wie ik ben. Mijn passie voor make-up staat daar los van. Ik ken heteromannen die geïnteresseerd zijn in make-up, ik ken homo’s die het verafschuwen. Mensen in onrechtmatige hokjes steken, kunnen we daar eens mee stoppen?"

6 Joppe in een shoot voor zijn blog. © Lotte Moortgat

Hokjes. Joppe heeft er lak aan. "Mij maquilleren is eigenlijk een onzichtbare fuck you naar mensen die niet zo genderloos denken. Steeds meer mensen beginnen te roepen dat ze niet binnen hokje één, twee of drie passen, maar in hokje 392. En dat maakt mij optimistisch. Ik ben ervan overtuigd dat onze samenleving het hokjesdenken zal slopen."

"Ik zie de eerste genderloze kledingcollecties opduiken en ik kan enkel denken: yes, het is aan het gebeuren. De evolutie naar een genderloze samenleving is ingezet en iedereen zal moeten aanvaarden dat mensen meer zijn dan wat de maatschappij van hen heeft gemaakt."

Ik smijt Joppe voor de voeten dat anno 2016 politieke stromingen die mensen als hem verafschuwen wind in de zeilen hebben. "Misschien heb ik oogkleppen op, ja. Misschien gunt een deel van de maatschappij me het licht in de ogen niet", zucht Joppe. "De conservatieve reflex lijkt wereldwijd doorgeschoten met Trumps verkiezing als triest hoogtepunt. Maar ik geloof echt dat het goed gaat komen. Voor veel mensen staat er te veel op het spel. We staan nog maar aan het begin van het genderdebat, en de discussie is here to stay, het vastgeroeste denkpatroon van mensen ten spijt."

6 © De Morgen
Share

'De Amerikaanse beautysector is de hele business aan het openbreken'

Joppe De Campeneere

De make-upsector davert momenteel op haar oubollige grondvesten. Beauty boys zoals Joppe worden niet enkel door de mainstream cosmeticawereld aanvaard, maar dwingen ook de vaak bekrompen industrie tot een broodnodige make-over. Zo is er de opmerkelijke zet van beautymerk CoverGirl, dat eerder dit jaar beautyblogger James Charles tot hun gezicht heeft gebombardeerd. En in een opmerkelijke campagne met zangeres Katy Perry prijst Charles schoonheid aan al iets wat los van gender staat. "De Amerikaanse beautysector is de hele business aan het openbreken", gaat Joppe akkoord, "Ze hebben ingezien dat sommige mannen, net als vrouwen, make-up willen dragen en omarmen dat."

Maybe she’s born with, maybe it’s Maybelline. Het mantra van dat andere merk lijkt in vergelijking hopeloos achterhaald. "Vrouwen worden als het ware verplicht om met make-up imperfecties te corrigeren", stelt Joppe. "Als vriendinnen zonder buitenkomen, krijgen ze de vraag: 'ben je ziek, scheelt er iets?' Onze schoonheidsidealen zijn toxisch. Op die manier lijken opgemaakte mannen ook vrouwen een dienst te bewijzen. Als wij lipstick dragen, gaan we tegen de norm in en verheffen we make-up tot iets wat niet langer inherent aan vrouwen moet worden gekoppeld. Een vrouw mag make-up dragen, maar moet dat even goed niet kunnen, zonder dat de maatschappij daar scha en schande over roept."

6 © De Morgen
Share

'Als mensen je lang proberen te reduceren tot iets wat niet zoveel waard is, creëer je een rebels kantje'

Joppe De Campeneere

We onderbreken het gesprek en Joppe toont mij zijn make-upkunsten. Voor de gelegenheid heeft hij zijn maquillagespullen meegenomen en hij maakt mij wegwijs in de wondere wereld van wimpertangen - "is dat een marteltuig?" - en seamless blends. Ik zie een adolescent aan het werk die brandt van ambitie. "Weet je, in Deinze ben ik heel lang de underdog geweest. Als mensen je lang proberen te reduceren tot iets wat niet zoveel waard is, creëer je een rebels kantje. Ik ervaar een drang om meer te willen, mijn volledige potentieel waar te maken. De drang ook om de haatspuiers, de roddeltantes te tonen: jullie hebben al die tijd ongelijk gehad. Ik ben iemand."

6 Joppe in een shoot voor zijn blog. © Start to Fashion

Al blijft de zelftwijfel om de hoek loeren. "Het is moeilijk om te beseffen dat er consequenties vasthangen aan het feit dat ik mezelf wil zijn", geeft Joppe toe. "Ook heb ik het gevoel dat mensen me nooit volledig gaan begrijpen. Van vreemden kan ik dat nog verwachten, maar van mijn naasten? Na al die jaren maken ze nog steeds opmerkingen over mijn zijn. Dat is lastig. Als je zolang bezig bent met jezelf te ontwikkelen en te accepteren, dan denk je: waarom kunnen zij dat niet?"

Joppe heeft de voorbije twee uur elke seconde volgepraat, maar nu staart hij minutenlang voor zich uit. "Het is soms eenzaam op de barricades. Maar ondanks alles voel ik me goed. Wanneer ik in de spiegel kijk, zie ik iemand die zichzelf niet verloochent. Ik zie iemand die stilaan het geluk opeist waar hij recht op heeft en dat voelt verdomd goed."

Benieuwd naar Joppes ervaringen met make-up? Lees meer op zijn persoonlijke blog 'Start to Fashion'.

cult

zine