Armoede

"Focus niet op kinderarmoede, maar op de omgeving"

Vier op de tien Brusselse kinderen worden geboren in armoede

Vier op de tien kinderen in Brussel leven in armoede. Dat blijkt uit een studie van de Franstalige Brusselse universiteit ULB. De cijfers verrassen niet, maar er bestaat geen perfect scenario om de problemen op te lossen. "Brussel is onze enige grootstad en die kampt met de specifieke problemen van elke grootstad."

1 Vier op de tien Brusselse kinderen worden geboren in armoede. © Bas Bogaerts

Uit een studie van de Franstalige Brusselse universiteit ULB blijkt dat vier op de tien kinderen in Brussel in armoede leven. Wat zou er in een ideaal scenario moeten gebeuren om die cijfers op termijn te doen zakken?

Share

'Het beleid gaat weinig resultaten boeken als het zich blijft focussen op de kinderen zelf'

Jan Vranken, professor emeritus aan de Universiteit Antwerpen

"Het beleid gaat weinig resultaten boeken als het zich blijft focussen op de kinderen zelf", zegt Jan Vranken, professor emeritus aan de Universiteit Antwerpen. "Het gaat niet om kinderarmoede, maar om kinderen die in een omgeving zitten die armoede produceert. Ze groeien op in een samenleving - lokaal of globaal - die hen en hun ouders geen mogelijkheden biedt." Vranken denkt daarbij aan de traditionele factoren als te lage leeflonen, gebrekkige opleidingsmogelijkheden en de moeilijkheden bij het vinden van een job. In België is dat laatste ook verbonden met een hoge graad van racisme.

De Brusselse context is erg specifiek met een hoge werkloosheidsgraad en veel laaggeschoolden. Die groep toont ook een grote overlap met migrantengezinnen. Sommigen hebben wel een diploma op zak, maar dat is vaak niet erkend in ons land. "In Brussel is er een overaanbod aan laaggeschoolde werkkrachten", zegt armoede-expert Wim Van Lancker (Universiteit Antwerpen). "Er zijn dus te weinig jobs in vergelijking met het aanbod. Natuurlijk is er in Vlaanderen ook veel armoede, maar de bevolkingssamenstelling is er gunstiger. Er zijn minder gezinnen waar niet gewerkt wordt, dus is het probleem kleiner."

Mismatch in de populatie

Share

'Brussel is een klein gebied met veel en diverse inwoners, dus moet ook daar de kinderbijslag gediversifieerd worden'

Wim Van Lancker, armoede-expert (Universiteit Antwerpen)

Toch moet het beleid in Brussel niet per se anders. "De federale sociale zekerheid heeft instrumenten om in te zetten, alleen kinderbijslag is een uitzondering", zegt Van Lancker. "In Vlaanderen treedt binnenkort een nieuw kinderbijslagsysteem in werking en momenteel is men ook in Brussel aan het praten over een nieuw systeem. De context is natuurlijk erg complex. Brussel is een klein gebied met veel en diverse inwoners, dus moet ook daar de kinderbijslag gediversifieerd worden. Iedereen hetzelfde bedrag geven, heeft geen zin. Er zijn veel eenoudergezinnen, veel grote gezinnen waar niet wordt gewerkt. Die zijn niet gebaat met dezelfde oplossing."

Collega Ive Marx (Universiteit Antwerpen) denkt dat het lokale beleid wel ingrepen kan doen om de lage tewerkstelling te verhelpen. "Het beleid kan zorgen dat die mismatch in de populatie wordt verholpen, door bijvoorbeeld in te zetten op transport, zodat mensen op de plaatsen geraken waar er werk is. Ook kinderopvang is een heikel punt, want jobs voor laaggeschoolden zijn vaak op onregelmatige uren. Vaak is er dan geen kinderopvang, tenzij informeel bij familie of vrienden." Daarnaast blijkt uit de cijfers van de ULB dat een op de zes kinderen in Brussel geboren wordt in een eenoudergezin. Ook dat doet de kans op armoede stijgen. "Misschien zit daar nog een specifiek probleem van alimentatie", denkt Marx.

Een hapklare oplossing is er niet. Ook niet als we gaan kijken naar de armoedeproblematiek in andere grootsteden. "Brussel is onze enige grootstad en die kampt met de specifieke problemen van elke grootstad", zegt Vranken. "In Brussel komt daarbij dat een coherent beleid erg moeilijk is. Toch is er geen enkele wereldstad die dé oplossing heeft gevonden, behoudens de klassieke Scandinavische voorbeelden. De sociale infrastructuur is er van die aard dat minder mensen door de mazen van het net glippen en de verzorgingsstaat beter standhoudt."

nieuws

cult

zine