Dinsdag 06/12/2022

AchtergrondDe koershype

Populairder dan ooit: de racefiets. ‘Trek je niets aan van die strikte codes over hoe je eruit moet zien’

null Beeld Sophia Twigt
Beeld Sophia Twigt

Corona heeft de populariteit van de racefiets naar ongekende hoogten gestuwd. Maar hoe doe je dat, beginnen met wielrennen? ‘Pak een oude fiets en ga er tien keer op zitten.’

Hans Ariëns

Je raakt niet snel geblesseerd, snuift de buitenlucht op en kunt het doen wanneer je wilt – én ook nog eens in gezelschap. Wielrennen lijkt een ideale sport voor de drukbezette, westerse kantoormens die nodig zijn hoofd leeg moet maken. Zeker tijdens de lockdowns begonnen veel mensen met fietsen. Terwijl het voorheen vooral een mannensport was, domein van de ‘mamils’ (middle-aged men in lycra), weten nu meer vrouwen de racefiets te vinden.

Fietsen kan iedereen, maar hoe simpel is het om met wielrennen te beginnen?

“Wielrennen is best een technische sport”, zegt ex-prof Laurens ten Dam. Met podcastmaker Stefan Bolt verzorgt hij de populaire podcasts Live Slow, Ride Fast en Beter worden. “Ik fiets ook met ex-marathontopper Michel Butter. In het begin moest hij echt aan de racefiets wennen, reed hij lek en viel hij ook weleens omdat hij niet goed stuurde.”

De racefiets is nu eenmaal een apparaat met een behoorlijke gebruiksaanwijzing. Schakelen vergt enige oefening, het zadel is smal en hard, en kromgebogen over het stuur tegen de wind is best een onnatuurlijke houding. “Mijn advies is: leen of koop een oude fiets, pomp de banden op en probeer het eerst tien keer”, zegt Ten Dams compagnon Stefan Bolt. “De eerste keren heb je te weinig eten bij je, krijg je een lekke band en doen je nek en kont zeer. Pas na de tiende keer weet je of het echt iets voor je is en of je wilt investeren in fiets en kleding.”

Basisuitrusting racefiets

Wat is een basisuitrusting? Een racefiets haal je normaliter tweedehands van Marktplaats, zodat je niet meteen op kosten wordt gejaagd. De prijzen waren tijdens corona door de grote vraag geëxplodeerd, zegt fietsenmaker Jan Verkleij uit Leiden, die regelmatig klanten met een Marktplaats-aanschaf ziet binnenkomen. “Dan hadden ze 600 euro betaald voor een fiets die niet meer dan 100 waard was.” Inmiddels is die piek weer voorbij. Mensen die nooit voorbij de “tien keer wennen” van Stefan Bolt zijn gekomen, doen hun fiets weer van de hand. Een nieuwe fiets kost al gauw 800 tot 900 euro, en vind je vooral bij wat Verkleij “de dozenschuivers” noemt: grote, landelijke wielerzaken die een sterke onlinepoot hebben. Nadeel is dat die onlinewinkels niet de kraak of tik uit je fiets halen zoals de lokale fietsenmaker doet.

Drie gouden tips voor beginnende wielrenners

Liefkoos je fiets

Poetsen hoort bij het wielrennen, want met een verroeste ketting kom je niet ver. Van je fiets houden betekent dus heel vaak vuil verwijderen uit de draaiende delen, de ketting smeren, en steentjes uit je band wippen om lekrijden te voorkomen. YouTube leert je alles.

Investeer in een fietsbel

Het is stukken drukker geworden op het fietspad met de opmars van de e-bike. Vooral groepjes wielrenners hebben een reputatie van asociaal weggedrag. Kweek dus goodwill door met andere weggebruikers rekening te houden en drukke paden door duinen of natuurgebieden te mijden.

Ga op cursus

In een groep rijden, de bochten goed aansnijden, uit de wind zitten en efficiënt schakelen kun je van ervaren renners leren.

Kwaliteit van de onderdelen en het gewicht van de fiets zijn minder belangrijk dan de goede maat, zegt Verkleij. Kies eerder een wat te laag model – met een zadelpen en eventueel langere stuurpen kun je de fiets passend maken. En ga voor comfort: wat bredere banden (28 millimeter bijvoorbeeld) zodat je niet over de klinkerweg of het tegelfietspad stuitert. Voorheen werd het frame van staal gemaakt, en ving het frame zelf de schokken op. De hedendaagse carbon frames (of aluminium voor de instapmodellen) zijn licht en sterk, maar vaak ongenadig strak. Met de soepele brede banden van tegenwoordig boet je amper aan snelheid in. Zelfs wedstrijdrenners neigen tegenwoordig naar verbreding.

De beginnende fietser trapt de pedalen rond op gymschoenen. Maar voel je je iets zekerder op de racefiets, dan ruil je die ‘platte’ pedalen in voor klikpedalen met wielerschoenen. Op die schoenen valt lastig te lopen, maar fietsen gaat er des te beter mee. Omdat je vastzit, trek je de pedaal mee omhoog, waardoor je je kracht veel efficiënter omzet in snelheid. De eerste keer dat je plotseling remt met je nieuwe pedalen tuimel je wellicht om, maar dat hoort erbij. Durf te vallen, is het devies.

Wielerkleding

Komen we bij het meest beeldbepalende deel van de uitrusting: de aankleding van de wielrenner – cool voor de insider, voor de buitenwacht vaak lachwekkend. Een wielerbroek met zeem (om zadelpijn te voorkomen) en een helm zijn onontbeerlijk, maar buiten dat geldt: anything goes, vindt ook Laurens ten Dam. “Renners hanteren nogal eens een strikte code: je moet gesoigneerd zijn, de benen moeten geschoren zijn, de pootjes van je zonnebril moeten over je helmriempjes vallen, enzovoort. Daar moet je je niks van aantrekken.” Met de gestegen populariteit van het wielrennen zien hij en Bolt ook alternatieve codes ontstaan. “Je ziet nu ook de hipster op de racefiets, met een baggy shirt, gewone zonnebril en een cowboyzakdoek om. Een niche binnen de niche, dat is prima allemaal.”

Voor wielerkleding voldoen de ‘dozenschuivers’ prima: die hebben online een ruim assortiment inclusief budgetmerken, waardoor je niet meteen honderden euro’s kwijt bent voor een basisset van broek, shirt, (thermo-)ondershirt, sokken, handschoentjes en (vanwege het wisselende Nederlandse weer aan te bevelen) been- en armstukken.

Uiteindelijk vinden de verschillende niches, van gesoigneerde wedstrijdrenner op zijn peperdure S-Works van zes kilo tot de beginner in korte broek op zijn geleende karretje, elkaar weer. “De fiets, de fiets en anders niets”, de gevleugelde woorden van Tourwinnaar Joop Zoetemelk, zijn het motto geworden van de podcast Live Slow, Ride Fast. Laurens ten Dam: “Dat is wat iedere wielrenner verbindt: de liefde voor de fiets, genieten van het buiten zijn, de vrijheid – en natuurlijk van de inspanning.”

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234