Donderdag 17/06/2021

6 vragenThuiswerk

Last van je rug tijdens het telewerken? Experts leggen uit hoe je een hernia voorkomt

null Beeld Getty Images/iStockphoto
Beeld Getty Images/iStockphoto

Schieten jouw rug- en nekspieren ook geregeld in een kramp tijdens het urenlange telewerken? Misschien heb je wel een hernia. Neurochirurg Bart Depreitere en specialist fysische geneeskunde en revalidatie Peter Van Wambeke van het UZ Leuven leggen uit wat een hernia precies is, wat je eraan kan doen en hoe je het voorkomt.

Wat is een hernia juist?

Dr. Depreitere: “Een hernia, voluit een discushernia, betekent eigenlijk ‘uitstulping’. Tussen de wervels in onze wervelkolom zitten er tussenwervelschijven; een soort van schokdempers die opgebouwd zijn uit zacht materiaal dat omgeven wordt door een stevig ligament om alles op zijn plaats te houden. Door een vorm van slijtage of ‘artrose’ kan voornamelijk de achterwand van die tussenwervelschijf beschadigd raken. Daardoor gaat de zachte inhoud naar buiten puilen en druk uitoefenen op de zenuwen die erlangs lopen. Die druk kan, afhankelijk van het niveau van de hernia, zorgen voor onder meer uitstralingspijn en tintelingen.

“Soms krijgen mensen ook neurologische problemen zoals krachtverlies, continentieproblemen of gangmoeilijkheden zoals manken. Dan moet er zo snel mogelijk chirurgisch advies worden ingewonnen. Gelukkig gaat maar een kleine minderheid van de hernia’s met dergelijke alarmsymptomen gepaard.”

Hoe krijg je een hernia?

Dr. Depreitere: “Een hernia is vaak te wijten aan het natuurlijke verouderingsproces, zonder dat je er daarom echt last van ondervindt. Ook merken we op dat hernia’s vaker voorkomen in families waar er al eerder problemen in de rugregio opdoken.”

Dr. Van Wambeke: “De grootste oorzaak is toch nog altijd de balans tussen de last op je wervelkolom en wat die juist aankan. Denk maar aan mensen die veel moeten heffen en tillen. Maar ook als je veel ‘in flexie’ (voorovergebogen houding) werkt zoals bij een kantoorjob, kan de druk in de tussenwervelschijven gaan stijgen waardoor de belasting te groot wordt.”

“Als de belastbaarheid dan weer te laag is, laat je beschermende spierfunctie het afweten waardoor je ook sneller in de problemen komt. Dat laatste is te verklaren door ons sedentaire leven, waardoor we over het algemeen een minder goede conditie en spierkracht hebben.”

Hoe kan je een hernia behandelen?

Dr. Depreitere: “Als je last hebt van uitstralingspijn, ebt die in het merendeel van de gevallen vanzelf weg na 2 à 3 maanden doordat de ontsteking van de zenuw vermindert. De hernia zelf zal op termijn ook wegtrekken. Eigenlijk moet de aandoening alleen maar behandeld worden als er effectief symptomen zijn die de patiënt beperkingen blijven opleggen.

“Verder hangt het af van hoe sterk de betrokkene door zijn pijn gehinderd wordt. In de meeste gevallen moet je gewoon geduld uitoefenen en intussen kan je de pijn verzachten met pijnstillers of ontstekingsremmers zoals ibuprofen. Als de patiënt heel veel last heeft, kan ook een infiltratie overwogen worden: een krachtige ontstekingsremmer die via een injectie rond de zenuw wordt ingespoten. Die infiltratie vermindert de pijn vaak nog sneller, waardoor de patiënt rapper weer op een normale manier gaat functioneren en bewegen. Iets wat erg belangrijk is in het genezingsproces.

“Als de pijn echt onhoudbaar blijft, kan een patiënt wel een operatie overwegen, die vrij kort en eenvoudig is. Het defect in de wervelschijf kunnen we sowieso niet meer sluiten, maar we kunnen het stukje dat uitpuilt wel operatief verwijderen en zo de pijn op een gecontroleerde manier verlichten voor de patiënt. In de regel overwegen we dat pas vanaf een zestal weken, omdat daarvoor de kans op spontaan herstel zo groot is. De beslissing hangt dus af van de context en hoelang iemand wil en kan wachten.”

Zijn er oefeningen die je kan doen om de pijn te verlichten?

Dr. Van Wambeke: “Zeker. Kinesitherapeuten kunnen enerzijds neurodynamische of ‘openende’ technieken uitvoeren en aanleren aan hun patiënten om de druk en irritatie op hun zenuwstructuren te verminderen. Daarnaast zijn er centraliserende technieken, waarbij specifieke oefeningen de uitstralende pijn kunnen reduceren. Het is ook nuttig om voldoende op de houding van de patiënt in te zetten; in een aantal gevallen kan die de pijn namelijk gaan uitlokken. En ik zou zeker ook op spierfunctie en -controle werken. Daarmee zal je lichaam zowel de huidige als toekomstige belasting beter aankunnen. Hou er wel rekening mee dat iedere patiënt uniek is. Een oefening die de ene persoon vooruit helpt, zal de ander misschien net meer pijn geven. Vandaar het belang van therapie op maat.”

Hoe voorkom je een hernia?

Dr. Van Wambeke: “Hoe cliché het ook klinkt: blijf dagelijks op een gezonde manier bewegen. Zeker bij zittende activiteiten moet je je spieren goed activeren en onderhouden. Probeer tijdens bureauwerk regelmatig van houding te wisselen door om het uur enkele minuten op te staan en rond te wandelen; zo ga je ook je rug correcter belasten. Staand werken, bijvoorbeeld via een dynamisch verstelbaar bureau, is ook een interessante optie. Maar ga ook weer geen hele dag rechtstaan - vaak van houding veranderen is de boodschap!”

Dr. Depreitere: “En ga regelmatig koffie halen, dan moet je wel rechtstaan om naar de koffiemachine en het toilet te lopen.” (lacht)

Is het aantal hernia’s toegenomen in de coronaperiode door het vele thuiswerk?

Dr. Depreitere: “Moeilijke vraag. We kunnen dit eigenlijk alleen maar subjectief inschatten, omdat lang niet alle hernia’s via scans bevestigd (moeten) worden. Wanneer we niet medisch willen ingrijpen zoals bij een infiltratie of operatie, is beeldvorming uiteindelijk weinig zinvol. En wanneer een patiënt weet dat hij een hernia heeft, zit de aandoening niet alleen in zijn rug, maar ook in zijn hoofd.”

Dr. Van Wambeke: “Naar mijn aanvoelen is er geen duidelijke toename aan hernia’s sinds de eerste lockdown. Door het telewerken gaan mensen inderdaad meer zitten, wat minder gezond is voor de rug. En onrechtstreeks kan stress ook aanleiding geven tot een gestoorde spiercontrole, waardoor je bescherming deels wegvalt en je meer blootgesteld wordt aan overbelastingsletsels. Aan de andere kant zien we beiden meer mensen sporten als we hier naar buiten kijken. En bewegen is nog altijd het beste tegengif voor langdurig zitwerk!”

Een hernia, voluit een discushernia, betekent eigenlijk ‘uitstulping’. Beeld rv
Een hernia, voluit een discushernia, betekent eigenlijk ‘uitstulping’.Beeld rv
Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234