Woensdag 30/11/2022

AchtergrondWerk en leven

Jonge generatie werkenden worstelt: ‘Een baan hebben voor de centen is vaak niet genoeg’

Marlies van Dam is als coach gespecialiseerd in begeleiding van twintigers en dertigers en auteur van het boek ‘Draaikont’ met advies voor de jongste generaties. Beeld Jan de Groen
Marlies van Dam is als coach gespecialiseerd in begeleiding van twintigers en dertigers en auteur van het boek ‘Draaikont’ met advies voor de jongste generaties.Beeld Jan de Groen

Trouwen en settelen, of toch nog op wereldreis? Blijven zitten in het werk wat je nu hebt, of op zoek naar die ene droombaan? Voor twintigers en dertigers zit het leven vol moeilijke keuzes, zowel privé als op het werk. In haar nieuwe boek Draaikont geeft coach Marlies van Dam advies aan de jonge generatie om te kunnen stoppen met twijfelen.

Priscilla van Agteren

Niet iedere twintiger en dertiger worstelt in het leven, benadrukt Van Dam, zelf 45. Maar de jonge mensen die ze helpt worstelen wel met dezelfde thema’s, ziet ze in haar coachingpraktijk. “Ze hebben hoge verwachtingen van zichzelf en het leven, maar kunnen daar voor hun gevoel niet aan voldoen. Op het werk voelen ze zich niet altijd gewaardeerd of zitten ze in een sleur.”

Privé is dit ook het moment voor de grote keuzes op het gebied van relaties. “Twintigers en dertigers voelen druk om de ‘juiste’ beslissing te nemen. Natuurlijk, de generaties voor hen zijn ook jong geweest en hebben keuzes moeten maken, maar er zijn twee grote verschillen.”

Het eerste verschil is de keuzevrijheid die de jongere generatie altijd gekend heeft. “Vroeger ging je na je studie op zoek naar een baan en dan bleef je tot je pensioen bij dat ene bedrijf. Ontmoette je iemand, dan ging je trouwen en kreeg je kinderen. Over andere mogelijkheden werd niet eens nagedacht.” Twintigers en dertigers zijn opgegroeid met het idee dat ze mogen kiezen. “Hen is altijd verteld: de wereld ligt aan je voeten. Als je maar hard genoeg je best doet, kun je alles bereiken wat je wil. Maar dat zorgt ervoor dat ze zich gedwongen voelen zoveel mogelijk uit het leven te halen.”

Hoge eisen

Ten tweede is de situatie voor twintigers en dertigers nu niet helemaal hetzelfde als voor hun ouders of grootouders. “Deze generatie is waarschijnlijk weer de eerste in lange tijd die het slechter krijgt dan de generaties ervoor. Ze hebben al een financiële crisis meegemaakt en corona. Er is een huizentekort en de inflatie loopt op. De realiteit is dat niet alles kan, ook niet als je heel hard je best doet.”

Twintigers en dertigers stellen desondanks hoge eisen aan zichzelf. “Een baan hebben voor de centen, dat vinden ze vaak niet genoeg. Ze willen werk doen dat hen voldoening geeft en een positieve bijdrage levert aan de wereld. Meer dan naar het salaris dat ze verdienen kijken ze naar mogelijkheden om zich te ontwikkelen en door te groeien. Als jij het nu prima naar je zin hebt in je werk, maar je ziet de rest wel vaak jobhoppen, dan kan dat voor twijfel zorgen.”

De eindeloze stroom mooiweerverhalen op sociale media maken het de draaikont niet gemakkelijker. “Het gras was vroeger altijd al groener aan de overkant, maar nu kun je jezelf via sociale media niet alleen vergelijken met vrienden, familie en de buren, maar met iedereen op de hele wereld. Althans, het beste plaatje wat iedereen van zichzelf presenteert op sociale media. In vergelijking doe jij het al snel niet goed genoeg.”

Kernwaarden

Wat volgens Van Dam het beste helpt om de twijfel de baas te blijven, is uitzoeken wat jouw kernwaarden zijn. “Vaak denken we dat we wel helder hebben wat we willen, in de praktijk worden we sterk beïnvloed door onze familie, vriendengroep of bedrijfscultuur. Maar is het ideale plaatje volgens je omgeving ook jouw ideale plaatje? Als bijvoorbeeld hard werken om zoveel mogelijk te verdienen een doel is in jouw omgeving, is het dat dan ook voor jou? Werk je vijf dagen en geen vier of drie omdat je het zelf wil, of omdat je het gevoel hebt dat het móét?”

Het kan lastig zijn om uit te zoeken wat jouw kernwaarden zijn, weet Van Dam. “Maar zodra je weet wat jij nodig hebt, kan je de rest - wat andere mensen zeggen en wat er op sociale media voorbijkomt - veel makkelijker naast je neerleggen en je richten op waar jij gelukkig van wordt.”

Drie oefeningen uit ‘Draaikont’ (ook geschikt voor wie geen twintiger of dertiger is):

1. Terugkijken op je leven

Moeite om te bepalen wat jouw kernwaarden zijn? Schakel eens de hulp in van je toekomstige zelf. “Stel je eens voor dat je 88 jaar oud bent en terugkijkt op je leven. Opeens komt mijn geest tevoorschijn om je wat vragen te stellen.” Die vragen zijn:
- Wat zijn de belangrijkste dingen die jij in je leven hebt meegemaakt?
- Wat zijn de dingen waar je nu tevreden op terugkijkt?
- Waar heb je te veel tijd aan besteed?
- Waar heb je te weinig tijd aan besteed?
- Welke dingen had je anders willen doen?
Stel je dan voor dat ook je beste vriend of vriendin langskomt om een speech te geven over jou. “Wat hoop je dat hij of zij over jou zegt?”

2. Doe een dansje

Het idee dat je ‘vastzit’ in je leven? Kom letterlijk in beweging, raadt Van Dam aan. Stress laat je spieren zich vastzetten, wat het gevoel van vastzitten alleen maar versterkt. “Onze fysiologie heeft enorme invloed op hoe we ons voelen. Door te bewegen kunnen we onszelf naar een andere gemoedstoestand helpen. Een rondje wandelen of sporten kan helpen, maar ook even dansen kan een groot verschil maken in hoe je je voelt. Zet een lekker muziekje op en schud de boel even flink los.”

3. Ken het hele verhaal

Twintigers en dertigers zijn erg gericht op resultaat, ziet Van Dam. “Het is jaloersmakend als andere (beroemde) mensen hebben wat jij ook zou willen, een promotie, een succesvol bedrijf, miljoenen volgers op sociale media. Het kan ook ontmoedigend zijn. Hoe ga jij ooit zoiets bereiken?”

Maar let op: dat resultaat is er niet zomaar gekomen. “Diegene heeft waarschijnlijk hard moeten knokken om te komen waar hij nu is, en ook de nodige problemen gehad en teleurstellingen meegemaakt.” Kies voor deze oefening iemand uit die jij bewondert. “Is het een beroemdheid, verdiep je dan in zijn of haar hele levensverhaal. Ja, diegene heeft nu een miljoenenbedrijf, maar misschien is hij eerst wel twee keer failliet gegaan.”

Draaikont - De survivalgids voor 20’ers en 30’ers, Marlies van Dam, Expertboek, 352 p., 24,99 euro.

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234