Zondag 25/10/2020

InterviewElizabeth Day

De culturele zomer van Elizabeth Day: ‘Mijn favoriete acteur aller tijden? James Stewart, sowieso’

Elizabeth Day, schrijfster van ‘Het feest’ en ‘Durf te falen’.Beeld ELS ZWEERINK

De Engelse auteur Elizabeth Day (41) weet als de beste hoe het is om te mislukken, en daar ontleent ze een groot deel van haar succes aan. Maar wat zijn haar favoriete films, boeken, steden en gebouwen?

“Jolly good fun”, zegt Elizabeth Day, om zo’n lijstje favorieten samen te stellen. Een paar dagen voor het interview appt ze haar top tien al, ze is de eerste ooit die er spontaan een groente (aubergine) op heeft gezet. “Het lijkt op wat ik doe met mijn podcast: daarvoor vraag ik mijn interviewkandidaten een top drie van hun mislukkingen te sturen. Dat zegt meestal al alles over de persoon.”

Hm, wat te denken van de Britse bestsellerauteur Elizabeth Day (Het feest) op basis van haar lijstje? Dat ze van hiphop uit de jaren 90 houdt, en dat ze geïnteresseerd is andermans relatieperikelen – toen ze nog interviews met beroemdheden maakte voor de Britse krant The Observer stak ze haar neus er honderden keren in. Omdat het moest van haar chef, lacht Day. Heel fijn, zegt ze, dat ze tegenwoordig de vrijheid heeft haar éígen vragen te stellen voor haar eigen medium: haar podcast How to Fail. Voor die podcast, over mislukkingen dus, interviewt ze wekelijks een bekende Brit, van filosoof en schrijver Alain de Botton tot actrice-scenariste Phoebe Waller-Bridge. De serie is al zes miljoen keer gedownload. “Ironisch genoeg is het mijn grootste succes.”

In navolging daarop schreef ze een boek, Durf te falen. Dat gaat over alles wat er in haar eigen leven misging, van beroerde recensies voor haar eerste roman tot haar scheiding op haar 36ste en haar ongewenste kinderloosheid. “Ik vond dat ik, na al mijn gasten, nu ook mezélf kwetsbaar moest opstellen. Ik heb het boek in drie maanden geschreven, het rolde eruit. Het was nogal, eh, therapeutisch.’”

• geboren op 10 november 1978 in Engeland, groeide op in Noord-Ierland • studeerde geschiedenis in Cambridge • werkte als journalist voor o.a. The Evening Standard, The Sunday Telegraph, Elle, The Mail on Sunday en The Observer • kreeg in 2004 de Young Journalist of the Year Award, werd in 2012 genomineerd voor Feature Writer of the Year • debuutroman Steen, papier, schaar kwam uit in 2012, daarna nog Home Fires (2013), Paradise City (Schaduwstad, 2015) en Het feest (2017) • podcast sinds 2018 How to fail with Elizabeth Day (te beluisteren via Spotify) • is gescheiden, heeft weer een relatie en woont in Londen • begin dit jaar verscheen haar non-fictieboek Durf te falen, Alles wat ik heb geleerd van de dingen die fout gingen, Ambo / Anthos, 328 p., 20,99 euro.

Day werkte acht jaar bij The Observer. In die tijd was ze getrouwd met BBC-nieuwschef Kamal Ahmed – ze vormden een bekend Brits journalistenkoppel. Maar het huwelijk liep spaak na een reeks onsuccesvolle ivf-behandelingen, en ook bij de krant begon het te wringen. “Ik dacht altijd: als ik nu maar braaf hard werk en ja zeg tegen elke opdracht, krijg ik vanzelf promotie. Maar ik kwam geen stap vooruit.”

Ze nam ontslag, begon – ervaringsdeskundig want eind 30, baanloos, kinderloos en weer single – haar podcast over falen en kreeg na een tijd weer een nieuwe relatie.

“Het is verdrietig dat ik geen kinderen heb, maar het maakt me geen verdrietig mens.”

Het is de grote winst van haar podcast, zegt ze: “Het is zo troostend om van anderen te horen dat bij hen ook niet alles meezit. Niemand ontkomt eraan. Dat verklaart volgens mij het enorme bereik van de serie: falen verbindt veel meer dan succes.”

Schilderij

De parketschavers van Gustave Caillebotte

‘De parketschavers’ (1875) van Gustave Caillebotte.Beeld gustave caillebotte

“Het is niet alleen omdat het zo mooi is dat dit schilderij me raakt. Ik zag het voor het eerst toen ik begin 20 was. Ik was met mijn vriendje, Richard Wild, in Parijs, en we gingen naar het Musée d’Orsay. Ik had vakken kunstgeschiedenis gevolgd, dus toen we voor De parketschavers stonden, ging ik heel wijsneuzig mijn kennis spuien: over de gulden snede op het doek en dat het daardoor zo harmonieus oogt en zo. Maar Richard zei dat hij de kameraadschap van die drie mannen op die houten vloer zo mooi vond – een heel andere manier van kijken, gewoon, afgaan op je gevoel. Dat vond ik zo’n levensles, die middag.

“Richard is op zijn 24ste doodgeschoten toen hij als journalist aan het werk was in Irak. Dit schilderij is de screensaver op mijn laptop. Ik kijk er elke dag naar.”

Groente

Aubergine

“Omdat ik zelf veel geïnterviewd heb, vind ik het leuk om antwoorden te bedenken op vragen als: wat zou je kiezen als laatste avondmaal? Er is in Engeland een podcast, Table Manners, waarin een moeder en een dochter met hun gast over eten praten en daarin wordt die vraag gesteld. Ik popel om daarheen te gaan. En dan antwoord ik: aubergine, geen twijfel mogelijk. Een onderschatte groente. Mijn vriendinnen lachen me erom uit dat ik áltijd iets met aubergine bestel als we uit eten gaan, maar ik ben er nu eenmaal dol op. Het is nog best moeilijk om ’m goed klaar te maken. Je moet niet zuinig zijn met olie, maar al te vet moet hij ook weer niet worden. Mijn vriend Justin kan het goed. Het is een van de redenen waarom ik van hem hou.”

Schrijver

Tom Wolfe

“Toen ik 23 was en voor het eerst naar Amerika ging, besloot ik zo’n grote, klassieke Amerikaanse roman te lezen, Het vreugdevuur der ijdelheden, al vond ik ’m erg dik. Wat een geweldig boek. Het gaat over grote thema’s: klasse, racisme, rijkdom en de arrogantie van de elite. Ik was destijds een jonge journaliste met de ambitie om ooit ook romans te schrijven, en ik ontdekte dat Wolfe ook als journalist begonnen was. Hij stond zelfs aan de basis van een hele stroming, New Journalism, die voor mij heel inspirerend is geweest. Ik ben veel meer gaan durven in mijn artikelen: verhalender en meer sfeer. Hoe Wolfe gedetailleerd schrijft over de interieurs van de rijken, de kleden op de vloer, de schilderijen aan de muur, daarvan heb ik veel geleerd.

Schrijver Tom Wolfe.Beeld Corbis/VCG via Getty Images

“De hoofdpersoon in mijn roman Paradise City, de rijke zakenman Howard Pink, is zelfs rechtstreeks geïnspireerd op een personage van Wolfe, de vastgoedmagnaat uit In alles een man. Het was fijn om in de huid te kruipen van zo’n poenige macho, die uiteindelijk ook maar gewoon op zoek is naar liefde. Dat hadden we al gemeen. Daardoor dacht ik: ik kan ook ándere eigenschappen van hem integreren in mijn leven. Eindelijk eens om salarisverhoging vragen, bijvoorbeeld, of mijn mails aan mijn chef níét meer beginnen met: ‘Het is waarschijnlijk een stom idee, maar...’ Ja, ik heb er veel aan gehad op mijn werk om af en toe te denken: wat zou Howard doen?”

Boeken

De ‘Napolitaanse romans’ van Elena Ferrante (o.a. De geniale vriendin)

‘Ik ontdekte De geniale vriendin van Elena Ferrante toen mijn huwelijk was stukgelopen en ik in mijn eentje drie maanden in Los Angeles woonde. Het was in die periode voor mij heel waardevol om over zo’n levenslange vrouwenvriendschap te lezen. Ik heb de hele serie ‘Napolitaanse romans’ verslonden. Ik heb daarna ook het een en ander over Elena Ferrante gelezen en over haar bewust onsentimentele schrijfstijl, die ik erg goed vind. Wat ik ook bewonder is dat ze als schrijfster anoniem wilde blijven. Ze gaat niet op de foto, ze speelt het spel van reclame en marketing niet mee, dat vergt moed in deze tijd.

“Op een dag kwam het nieuwtje dat schrijver Domenico Starnone achter het pseudoniem schuilgaat, ja. Dat vond ik nogal misogyn, het idee dat zulke goede boeken wel door een man móéten zijn geschreven. Daarna werd onthuld dat zijn vrouw, Anita Raja, de echte schrijfster is. Ze heeft het nooit bevestigd. Die hele onthulling vond ik kwalijk. Laat de schrijver met rust, wie het ook is. Juist het mysterie is zo mooi.”

Stad

Los Angeles

“Los Angeles is de enige stad die ik kan missen zoals ik een mens kan missen. Sinds ik er in 2015 drie maanden gewoond heb, wil ik er elk jaar naar terug. Ik ging erheen op een dieptepunt in mijn leven: ik had net een mislukt ivf-traject, een miskraam en kort daarna mijn scheiding achter de rug.

“Het is zo’n bevrijdende plek, die stad is gewoon gebouwd op plezier. Oppervlakkig, wordt vaak gezegd, maar ik vind het alleen maar fijn als mensen aardig zijn en zeggen: ‘Have a nice day’ en ‘Wat een leuke jurk heb je aan’. Ik heb er heel goede vrienden gemaakt.

“Het tijdsverschil met Londen was ook een zegen. Na twee uur ’s middags kreeg ik geen mails en telefoontjes meer. Nog steeds: zodra ik land in LA, ben ik blij. Het was een tijdje de enige plek voor mij om gelukkig te zijn, maar nu, met Justin, en met zijn drie geweldige kinderen, ben ik ook weer heel happy thuis in Londen.”

Gebouw

Het Guggenheim-museum in New York

“Ik ben pas een paar maanden geleden voor het eerst naar het Guggenheim-museum in New York geweest. Ik ben een van de weinige mensen, geloof ik, die niet zo dol zijn op New York; ik krijg het er benauwd. Er is te veel schaduw met al die wolkenkrabbers, in LA zie je tenminste de lucht. Maar nader je het Guggenheim, dan is er opeens ruimte in de stad, een open plek waar een soort reuzenbloembol uit de grond komt. Het lef van Frank Lloyd Wright om juist in die stad dit gebouw neer te zetten, bewonder ik zeer. Ook binnen is het er heel prettig met die prachtige jarenvijftigvormgeving, tot de deurklinken van de wc’s aan toe. En het is niet te groot: je loopt van boven naar beneden en in een uurtje heb je het hele museum gezien.”

Het Guggenheim in New York.Beeld EPA

Film

Rear Window van Alfred Hitchcock

“Ik heb hem vijf keer gezien. Hitchcock is een geweldige stilist. De plot is ijzersterk natuurlijk, maar ik hou ook van die film omdat alles er zo mooi uitziet: de Dior-jurken van Grace Kelly, de kop van James Stewart, sowieso mijn favoriete acteur aller tijden. Hij speelt een man die met een gebroken been aan huis gekluisterd is en niets beters te doen heeft dan zijn buren te bespioneren. Dat zet je aan het denken: wat zou ik doen, hoeveel voyeurisme zit er in mij? Veel, kan ik wel zeggen.

“Ik kijk heel graag films. Ik heb net 1917 gezien van Sam Mendes, de beste oorlogsfilm ooit. Parasite vond ik ook goed: arm tegenover rijk, klasseverschillen, precies de thema’s waarover ik ook vaak schrijf. Hoe het arme gezin de geur van armoede niet kwijtraakt – een prachtig, hartverscheurend detail vond ik dat in de film.

Official Secrets, waarin Keira Knightley een klokkenluider speelt op de redactie van The Observer, vond ik ook een fijne film. Ik herkende allemaal oud-collega’s. Hilarisch om te zien.”

Muziek

‘Jump Around’ van House of Pain

“Van dit nummer uit 1992 krijg ik altijd direct energie. Waar ter wereld ik het ook hoor, ik móét dansen. De meeste hedendaagse hiphop gaat over bling en Louis Vuitton, dat vind ik nogal hol allemaal. Rap is op zijn best als het rauwe poëzie is over het leven in het getto en de struggle om daar uit te komen. Nu is House of Pain daarvan niet het beste voorbeeld: anders dan Dr. Dré en Snoop Dogg, die ik ook heel goed vind, zijn dit een stelletje witte jongens.

“Op mijn 40ste verjaardag mocht de dj alleen maar ninetieship­hop draaien. Toen dit nummer klonk heb ik het woord voor woord mee staan blèren. Met al mijn vrienden om me heen; ik was intens gelukkig.”

House of Pain.Beeld Getty Images

Podcast

Where Should We Begin?

“Naar deze podcast van relatietherapeute Esther Perel heb ik veel geluisterd voordat ik de mijne begon. Je bent als het ware bij haar in de behandelkamer, waar ze stellen met relatieproblemen spreekt.

“Het is door deze podcast dat ik die van mezelf ben begonnen, How to Fail, waarin ik met mensen over hun mislukkingen praat en wat ze ervan hebben geleerd. Bij de mensen thuis, want ik wilde bekende mensen interviewen en die kun je niet vragen om naar een studio te komen voor zo’n, toen nog, klein en onbekend project.

“Voor de kosten heb ik een sponsor gezocht door een mailtje te sturen naar een merk van hummus waar ik toen zo ongeveer op leefde. Om nog wat meer geld bij elkaar te harken heb ik op eBay mijn trouwjurk verkocht, die ik altijd had bewaard. Na mijn scheiding wilde ik er wel van af. Het was een jurk van Vera Wang, die ik indertijd in de uitverkoop had gekocht. Hij bracht nog best wat op.”

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234