Wetenschap

Onderzoek naar sterk schommelende zoutgehalte van oceanen

Het zoutgehalte van de oceanen schommelt de laatste jaren ongewoon sterk. Wetenschappers willen de oorzaak achterhalen aan boord van het Amerikaanse onderzoeksschip Knorr. Het zoutgehalte of de saliniteit van de oceanen is al miljarden jaren stabiel. Maar de laatste vijftig jaar merken onderzoekers ongewone schommelingen. Die schommelingen kunnen leiden tot meer extreme weersomstandigheden zoals droogte en overstromingen, vrezen de wetenschappers.

Het zoutgehalte van het meeste zeewater schommelt tussen 3,1 en 3,8 procent (31 tot 38 gram per kilogram zeewater). De laatste decennia zien oceanografen dat de zoutere delen zouter geworden zijn en de minder zoute delen minder zout.

De expedities moeten nu duidelijk maken of er een verband is met de klimaatwijziging. Ofwel zijn hier eigen oceaanprocessen aan de gang, zoals de vermenging van zouter oppervlaktewater met zoeter water daaronder. Ofwel is er een verband met de versnelling van de waterkringloop, de cyclus van verdamping en neerslag, als gevolg van de stijgende temperaturen: waar minder regen valt, wordt het water zouter, en omgekeerd.

Zoutste deel
Het Amerikaanse onderzoeksschip Knorr is op 6 september vertrokken met 22 wetenschappers aan boord die de schommelingen nader willen onderzoeken. De bestemming van de expeditie is het zoutste deel van de noordelijke Atlantische Oceaan, halfweg tussen de Bahama's en Noord-Afrika.

De wetenschappers doen daar gedurende drie weken metingen om een gedetailleerd, 3D-beeld te krijgen van de zoutschommelingen in de bovenste oceaanlagen. Sommige instrumenten worden achtergelaten en zullen er een jaar of langer blijven. Het onderzoek maakt deel uit van een reeks gelijkaardige expedities die de komende jaren op verschillende plaatsen in de wereld plaatsvinden.

NASA
Een van de partners in de Knorr-expeditie is de NASA. Het Amerikaanse ruimtevaartagentschap lanceerde in augustus 2011 het Aquarius-project, dat de saliniteit van de oceanen via satellietbeelden bestudeert.

De Knorr is het schip dat in 1985 het wrak van de Titanic ontdekte. Het 85 meter lange schip is eigendom van de Amerikaanse marine en wordt gebruikt door het Oceanografisch Instituut Woods Hole (WHOI).