Wetenschap

Chronische vermoeidheid zit niet tussen de oren: oorzaken steeds meer in het vizier

1 ©Thinkstock

Dat chronische vermoeidheid (CVS) niet tussen de oren zit, is inmiddels duidelijk. Maar de mysterieuze ziekte geeft zijn geheimen maar met mondjesmaat prijs. Amerikaanse onderzoekers denken nu mogelijk de boosdoeners in het vizier te hebben. 

Studies gaven al aan dat het immuunsysteem van patiënten met CVS ernstig in de war is. De oorzaak is tot nu toe onbekend. Maar mogelijk zou die kunnen schuilen in de darmflora, en in veranderingen in de chemische reacties binnen cellen.

"We hebben steeds meer bewijs dat CVS niet alleen écht is, maar bovendien een complexe reeks van aandoeningen", zegt Ian Lipkin, epidemioloog aan Columbia University in New York aan Nature. Zijn studie, waarin hij een reeks darmbacteriën identificeert die mogelijk aan de basis van de ziekte liggen, werd goedgekeurd voor publicatie in het vakblad Microbiome.

Het gaat om specifieke bacteriën bij 21 mensen met CVS, die eveneens lijden aan het prikkelbare darmsyndroom; de twee aandoeningen komen vaak samen voor. In zijn studie linkt Lipkin beide ziektes ook aan wijzigingen in lichaamsprocessen die beïnvloed worden door de darmflora, zoals de aanmaak van vitamine B6.

Eiwit

Een andere studie, in december 2016 gepubliceerd in Journal of Clinical Investigation, ontdekte problemen met een eiwit dat cruciaal is in het energieproces.

Het resultaat van al die studies is op het eerste zicht een ondoorgrondelijk oerwoud van metabolische, microbiële en immunologische gegevens. Verder onderzoek moet uitwijzen hoe de diverse systemen in het lichaam elkaar beïnvloeden. De huidige consensus is dat een hele reeks oorzaken samenvloeit en zo het energie-metabolisme beïnvloedt.

Lees ook: Altijd moe zijn is geen aanstellerij

Klinische testen

Al deze studies zijn voorlopig kleinschalig, maar ze leveren wel aanwijzingen op die uiteindelijk leiden tot gecontroleerde klinische testen. In een ziekenhuis in Bethesda, Maryland, zijn deze maand dergelijke testen van start gegaan. De onderzoekers gaan in het bloed, ruggenmerg, speeksel en stoelgang van mensen met en zonder de ziekte op zoek naar sporen van darmflora en eiwitten die aan de basis van de ziekte kunnen liggen. 

Een opheldering van de mechanismen achter het syndroom zou uiteindelijk kunnen leiden tot nieuwe behandelingen en misschien zelfs tot diagnostische tests. De diagnose is nu nog lastig, want een bloedtest noch een scan levert aanknopingspunten op. Artsen gebruiken daarom een lange lijst van criteria, voornamelijk om andere oorzaken uit te sluiten.

nieuws

zine