werkbaar werk
Riet Ory

We vinden kinderen ons kostbaarste goed, maar hebben 's morgens geen tijd en 's avonds geen energie voor hun verhalen

Wat onze kinderen over werkbaar werk te zeggen hebben

Riet Ory is adjunct Algemeen Directeur van vrouwenbeweging Femma. Ze schreef deze bijdrage naar aanleiding van Internationale dag van de Rechten van het Kind op 20/11.

1 archieffoto. ©Thinkstock

Ramses, mijn zoon van vijf, roept dat "hij wou dat ik geen telefoon had". Alsof mijn smartphone een extra broertje is dat veel te veel aandacht vraagt. Hij zegt ook: "Je praat weer zo raar moeke". Dan verwijst hij naar mijn afwezige "ja jongen, dat is zo", als antwoord op zijn vraag wat we morgen gaan doen. "Moeke, je bent er weer niet." Herkenbaar?

Alle berichtgeving over 'werkbaar en wendbaar werk' vertrekt vanuit de belangen van werkgevers, werknemers, vrouwen, consumenten, aandeelhouders, het BBP, ... Mijn zoon wijst mij op het belang van het kindperspectief. De echte spiegel. We vinden kinderen ons kostbaarste goed, maar hebben 's morgens geen tijd en 's avonds geen energie voor hun verhalen.

Share

Dat je als moeder of vader drie maanden na de geboorte je kind voltijds naar de crèche brengt, is in het belang van je werkgevers, de economie of in je eigen belang. Maar niet in dat van het kind

Maar wat vinden onze kinderen eigenlijk over 'werkbaar en wendbaar werk'? Uit een bevraging door Kind en Samenleving blijkt dat kinderen het gezin zien als belangrijkste, meest dagelijkse en vertrouwde sociale leefomgeving. Tegelijk geeft het onderzoek aan dat betaalde arbeid van ouders vreet aan de gezinstijd en de vrije tijd samen. Kinderen zien hun ouders pas laat; thuis zijn de ouders nog met hun werk bezig en na de werkuren worden ze opgeslorpt door huishoudelijk werk. Als de ouder vaak afwezig is; laat thuiskomt of maaltijden mist, ervaren kinderen dit als een gemis. Na het lezen van zo'n onderzoeksresultaten, moet je even slikken. Confronterend dat je het eigenlijk weet, maar niet te vaak in die spiegel kijkt. Het is al moeilijk genoeg zo en als je je werkritme niet kan aanpassen... 'Ze zijn toch zo flexibel. Ze passen zich wel aan.' Yeah right.

In 2009 publiceerde Unicef een rapport over kinderopvang, ouderschapsverlof en onderwijs voor kinderen jonger dan 6 in de rijkste landen ter wereld. Unicef schuift 10 criteria naar voor waaraan kinderopvang en onderwijs minimaal moeten voldoen opdat de rechten van kinderen beschermd worden. Eén criterium gaat over ouderschapsverlof. Heel wat onderzoekers zijn van mening dat de cruciale ontwikkelingsbehoeften tijdens het eerste levensjaar de constante, liefhebbende, individuele interactie van de verzorgende ouder nodig hebben. Bij de geboorte zou een ouder volgens Unicef recht moeten hebben op ten minste één jaar ouderschapverlof. Waarschijnlijk denk je nu: 'Lichtjes overdreven'. Eerlijk gezegd, dat vond ik ook toen ik het de eerste keer las. Maar een half uur een baby van 8 maanden observeren, doet je beseffen dat de wetenschappers gelijk hebben. Dat je als moeder of vader drie maanden na de geboorte je kind voltijds naar de crèche brengt, is in het belang van je werkgevers, de economie of in je eigen belang. Maar niet in dat van het kind.

Het Kinderrechtenverdrag, sinds 1992 van kracht in België, stelt dat overheden "alles moeten doen wat in hun vermogen ligt om de erkenning te verzekeren van het beginsel dat beide ouders de gezamenlijke verantwoordelijkheid dragen voor de opvoeding en de ontwikkeling van het kind".

Er zijn zoveel tegenstrijdige belangen als het over werkbaar en wendbaar werk gaat. Werkgevers en werknemers komen er al niet uit. Maar laten we één van onze belangrijkste stakeholders niet uit het oog verliezen. Dit vragen kinderen in kader van werkbaar en wendbaar werk:

- Meer onderzoek bij kinderen, zodat je weet wat zij nodig hebben.

- Een uitgebreider ouderschapsverlof voor vrouwen én mannen, dat ook financieel haalbaar is voor eenoudergezinnen.

- Een kwaliteitsvolle combinatie van betaalde en onbetaalde arbeid. Een collectieve arbeidsduurvermindering lijkt me geen overbodige luxe.

Ik denk echt wel dat mijn drie kleine kinderen deze oproep zouden ondertekenen.