Opinie
Jaak Brepoels

Aan kameraad De Leeuw

Jaak Brepoels is auteur van Wat zoudt gij zonder 't werkvolk zijn? De geschiedenis van de Belgische arbeidersbeweging. Hij is ook gemeenteraadslid voor sp.a in Leuven.

2 Rudy De Leeuw. ©Wouter Van Vooren
Jaak Brepoels. ©rv
Lees ook het portret
'Rooie' Rudy: De vakbondsman die de boel bij elkaar hield (+)

Kameraad De Leeuw,

Beste Rudy,

De vakbeweging heeft een woelig decennium achter de rug, een dat voor jou in 2006 in weinig benijdenswaardige omstandigheden begon. Als kersvers voorzitter erfde je een ABVV dat als een flottielje van eigengereide vakbondscentrales en balorige intergewestelijken in stormachtige wateren wat stuurloos dobberde.

Het Generatiepact had einde 2005 wonden geslagen met de kameraden van sp.a en PS. Gepraat werd nog wel maar de plooien geraakten nooit meer helemaal glad gestreken. Met de 'vrienden' van het ACV was het bij momenten ook op eieren lopen, met als gevolg dat je onder druk van de eigen basis alleen de barricaden op moest. Dat je in de ogen van de jonge liberalen begin 2012 de Blauwe Kneus van 2011 was, omdat je de verpersoonlijking was van het aftandse instituut dat de vakbonden zijn, was eigenlijk een compliment.

Share

Sterke vakbonden verkleinen de inkomenskloof

Het interprofessioneel onderhandelingsniveau heeft aan belang ingeboet en heeft jouw positie en die van de vakbeweging niet makkelijker gemaakt. Nochtans was dat het niveau waarop de vakbeweging belangrijke verworvenheden voor alle werknemers binnenhaalde.

Vakbonden hebben een historisch grote rol gespeeld in de emancipatie van de werkende bevolking, zowel sociaal-economisch, cultureel als bij de realisatie van ons sociaal stelsel. Sterke vakbonden verkleinen de inkomenskloof tussen de laagst betaalden en de meer gefortuneerde bovenlaag. En zolang bezits- en dus belangenverhoudingen (werkgever-werknemer) conflicteren, is de vakbond de legitieme verdediger van al wie in een loon- en wedde-afhankelijke positie zijn brood moet verdienen.

Het is bemoedigend dat recente studies uitwijzen dat deze opstelling door de publieke opinie gewaardeerd wordt. De arbeidsmarkt werd de laatste decennia grondig omgeploegd door desindustrialisering, delokalisatie, flexibiliteit, stelsels van loopbaanplanning en robotisering met tegenover steeds minder stabiele jobs een brede waaier van tijdelijke onzekere en vooral goedkopere en minder beschermde jobs. Die arbeidsmarkt ziet er helemaal anders uit dan in de jaren 50 en 60 toen de vakbondsmacht opgebouwd werd: veel vrouwelijker, diverser en kleurrijker.

Als instrument van zekerheid en bescherming zet dat de vakbeweging in een bijzonder ongemakkelijke spreidstand, omdat ze sterk uiteenlopende en soms zelfs tegenstrijdige verwachtingen moet inlossen.

Share

Rudy, wat houdt je tegen de 30 urenweek te lanceren als antwoord op de afschaffing van de 38 urenweek?

Niettemin moest en moet je de vakbond loodsen doorheen die kantelende jaren. Wie je daarin dwarsboomt, weet je. Rechts breekt af en weet dat in te pakken in een populair discours, dat ook 'het werkvolk' aanspreekt. Sinds de 'kracht van de verandering' - eigenlijk de 'kracht van de terugkeer' naar een verleden waarin het enkel voor de rijken leuk was om te leven - het voor het zeggen heeft, is het optornen tegen een politieke meerderheid die de vakbond niet goedgezind is.

De vakbeweging is groot geworden met wervende alternatieven. Rudy, wat houdt je, en met het ABVV alle andere sociale bewegingen, tegen de 30 urenweek te lanceren als antwoord op de afschaffing van de 38 urenweek? Als dat mocht lukken heb je en de ploeg waarmee je dagelijks het syndicale schip drijvend houdt een plaats in de sociale geschiedenis meer dan verdiend. Maar dat is misschien iets voor een volgende brief?

Zeer kameraadschappelijk,

Jaak Brepoels

nieuws

zine