fraude

Fiscus opent jacht op de bitcoin

Fiscus start onderzoek naar fraude met de virtuele munt

2 Het bitcoinlogo in een winkel in Toronto. ©reuters

De fiscus buigt zich over de bitcoin. Terwijl een groeiend aantal winkels gebruikmaakt van de virtuele munt, is de overheidsdienst beducht voor witwaspraktijken. Er komt een strijdplan om fraude tegen te gaan.

©Grafiek De Morgen

Herinnert u zich nog bitcoin, de virtuele munt die twee jaar geleden op de rand van de doorbraak leek te staan? Na de hype, die de munt toen herhaaldelijk in de media-aandacht katapulteerde, is de bitcoin vandaag weer in de anonimiteit verdwenen.

Al is dat relatief. In Gent zijn er meer dan 25 winkels waar je het virtuele betaalmiddel kunt gebruiken, in heel het land zijn dat er meer dan zeventig. Daarnaast zijn er ook dokterspraktijken en websites waar je met de bitcoin kunt betalen. Onder meer pizza.be en telefoonprovider Mobile Vikings aanvaarden betalingen met bitcoins. Verschillende winkels geven zelfs een korting of een extra aan wie met de bitcoin betaalt. In het Nederlandse Arnhem kun je er zelfs op meer dan honderd plaatsen mee betalen. Volgens de gespecialiseerde site coinmarketcap.com was de totale bitcoinmarkt goed voor 5,5 miljard euro op 22 januari 2016.

Voor de fiscus is de bitcoin meer dan belangrijk genoeg om er een strijdplan voor op te stellen. "Meer en meer gewone winkels zoals restaurants, kleinhandelaars en zelfs autoverkopers aanvaarden de bitcoin. In oktober vorig jaar besliste het Europees Gerechtshof bovendien dat er geen btw verschuldigd is op bitcoin-transacties. Daarmee werd duidelijk gesteld dat bitcoins een geldig betaalmiddel zijn", zegt Francis Adyns, woordvoerder van de FOD Financiën.

Extreme fluctuaties

Share

In ons land werden vorig jaar voor het eerst bitcoins in beslag genomen in het kader van een gerechtelijk onderzoek

"De technologie achter de bitcoin, blockchain, wordt door tradtitionele banken en zelfs de Britse overheid beschouwd als het toekomstige model voor financiële en andere transacties. Om al die redenen zoeken we samen met de eerste installateurs van betaalautomaten voor de bitcoin in België naar een methode om witwaspraktijken tegen te gaan. We gaan verder zoeken naar controlemethoden om fraude met bitcoins in kaart te brengen en tegen te gaan."

De voorbije tijd kwam de bitcoin vooral in de pers door verhalen over fraude, oplichterij en misbruik door criminelen, die in de technologie onder meer een geknipte manier zien om geld wit te wassen. In ons land werden vorig jaar voor het eerst bitcoins in beslag genomen in het kader van een gerechtelijk onderzoek.

Vandaag is er 1.100 bitcoin in het bezit van de Belgische overheid, goed voor een waarde (tegen de wisselkoers van gisteren) van een kleine 400.000 euro. Bovendien is de koers van de munt aan soms extreme fluctuaties onderhevig, waardoor hij weinig betrouwbaar is voor veel mensen.

Banken overbodig

Toch voorspellen velen dat de onderliggende technologie, blockchain, een grote toekomst tegemoet gaat. Die maakt tussenpersonen bij allerlei transacties overbodig, doordat de technologie zelf ervoor zorgt dat alle transacties die gebeuren ook bijgehouden worden. In het geval van financiële transacties worden banken op die manier overbodig. Maar evengoed kan zo bij de verkoop van een huis een notaris overbodig gemaakt worden.

Bitcoin voor dummy's

- De bitcoin is een virtuele munt die enkel bestaat op je smartphone of computer.

- Is bij te houden in een virtuele portemonnee, gelinkt aan een unieke code van 36 cijfers en letters

- De voordelen: het gemak en de snelheid van betalen.

- Er is geen centrale overheid of bank die toezicht houdt: je moet ook geen geld geven aan een bank om je geld bij te houden.

- De munt is soms aan extreme koersschommelingen onderhevig, afhankelijk van vraag en aanbod en de emotie van het moment; dus een zeer onzekere belegging.

- In ons land kun je bij meer dan zeventig bedrijven betalen met de bitcoin, en er zijn ook plaatsen waar je de bitcoin kunt wisselen voor de euro.

- Er zijn drie manieren om aan bitcoins te raken. Eén: je verkoopt een product of dienst en laat je betalen in bitcoins. Twee: je koopt bitcoins aan via een online wisselkantoor of een automaat. Daarvan staat er een klein tiental in ons land. Drie: je kunt aan bitcoins raken door ernaar te 'minen'. Daarvoor heb je een krachtige computer en software nodig die een complexe wiskundige puzzel moeten oplossen.