Gezocht: blank en Belgisch. Geen Arabieren

De recente veroordeling van uitzendbedrijf Adecco voor racistische praktijken brengt nu ook enkele grote bedrijven in verlegenheid. Uit het strafdossier blijkt dat zelfs ondernemingen als United Colors of Benetton, C&A en Electrabel specifiek om blanke werknemers of 'BBB's' (Blanc-Bleu-Belge) vroegen.

Dat Adecco in drie Brusselse vestigingen een term voor raszuivere vleeskoeien hanteerde om aan te geven dat een klant geen kandidaten van allochtone afkomst wenste, kwam in 2001 al aan het licht toen een ex-medewerker klacht indiende. Uit uittreksels van het strafdossier die de extreem-linkse Partij van de Arbeid op haar website plaatste, blijkt nu dat de discriminatie nog een stuk explicieter en wijd verspreid was.

Bij de iets meer dan honderd discriminerende Adecco-klanten waren veel kmo's, maar ook grote kleppers als Benetton, C&A, Interbrew (nu AB-InBev), Delhaize De Leeuw en Electrabel, die allemaal om autochtone uitzendkrachten vroegen en erg duidelijk waren in hun eisen. Zo vroeg de krantenwinkelketen Press Shop om "BBB of onberispelijk, geen uitschot", een depannagedienst zocht "un bon belge", want "komt vaak in contact met politie". Chocolatier Godiva was op zoek naar twee 'BBB'-poetsvrouwen, "à la limite Turks of Yougo" (van Joegoslavische origine, TM/AVDB). Luidde het nog bij anderen: "BBB of andere nationaliteit, maar geen Arabieren", "BBB, maar super schattig, stijl airhostess".

De meeste van de door ons gecontacteerde bedrijven wensten niet te reageren. Uitzendbedrijf Adecco doet dat wel. Woordvoerder Marc De Smedt betreurt de "compleet laakbare actie" van de PVDA. "Ik snap niet waarom zo'n oude zaak opgerakeld moet worden. We zouden beter een maatschappelijk debat ten gronde voeren."

Adecco werd eind vorige maand veroordeeld voor discriminerende praktijken. De rechter achtte het bewezen dat het bedrijf "tot op het niveau van het bestuur op de hoogte was van de wensen van meerdere klanten met discriminatoire strekking". Dat Adecco de discriminerende richtlijnen voor al haar vestigingen uitvaardigde, kon volgens de rechter echter niet hard worden gemaakt. Adecco tekende vorige week beroep aan.

De bedrijven die vragende partij waren voor de selectieve rekrutering bleven tot nog toe altijd buiten schot. "Het strafonderzoek heeft zich van bij het begin toegespitst op Adecco. De procureur oordeelde destijds dat Adecco strafrechtelijk verantwoordelijk was en niet de klanten van het uitzendkantoor", zegt Jan Buelens, die als advocaat optrad voor het ABVV, dat samen met SOS Racisme procedeerde tegen Adecco. "Juridisch gezien is er echter geen probleem om ook hen te vervolgen, er is alleen te weinig onderzoek gevoerd naar hun specifieke rol."

"Discriminatie op de arbeidsmarkt is ook vandaag nog een groot probleem", geeft Jozef De Witte van het Centrum voor Gelijke Kansen toe, "maar we moeten ons afvragen of het nut heeft iemand aan de schandpaal te nagelen voor iets wat tien jaar geleden is gebeurd. Wij hebben de bewuste bedrijven wél aangeschreven met de vraag wat hun beleid ter zake vandaag is."