Leverkanker wordt steeds meer Belgische mannen fataal

Het aantal Belgische mannen dat overlijdt als gevolg van leverkanker is in tien jaar tijd met 43 procent toegenomen. "Een ommekeer is enkel mogelijk als we onze levensstijl aanpassen."

Het aantal leverkankers in ons land is opmerkelijk gestegen. Tussen 1998 en 2008 is het aantal mensen dat sterft aan leverkanker met een kwart toegenomen tot 775. Dat blijkt uit cijfers van de FOD Economie. Vooral bij mannen houdt de ziekte lelijk huis. Daar nam het aantal sterfgevallen in die periode met 43 procent toe (van 324 naar 462), tegenover 6 procent bij vrouwen (van 295 naar 313).

Professor Frederik Nevens, hoofd van de dienst hepatologie van het UZ Leuven, is niet verrast door de cijfers. "Niet alleen ons land krijgt te maken met steeds meer leverkanker. Het is een wereldwijd probleem. De trend zet zich overigens door tot vandaag. We merken jaar na jaar dat meer mensen de ziekte krijgen."

Opmerkelijk: een eerste grote oorzaak voor de piek is de enorme hepatitis C-besmetting via bloedtransfusies voor 1990. "Meer dan 100.000 mensen hebben toen hepatitis C opgelopen", zegt Nevens. "De gevolgen komen nu pas aan de oppervlakte. Wie besmet is met hepatitis C loopt veel kans om 20 tot 30 jaar later een levercirrose te ontwikkelen. En die cirrose veroorzaakt in een aantal gevallen het hepatocellulair carcinoom, de leverkanker."

• Het aantal sterfgevallen door leverkanker bij mannen is gestegen met 43% in de periode 1998-2008

  100.000 mensen liepen door bloed- transfusies hepatitis C op. Dat vergroot de kans op levercirrose, wat kan leiden tot leverkanker

Gelukkig lost het hepatitis C-probleem zich op termijn op. "Nu worden alle bloedtransfusies grondig gecontroleerd", zegt Nevens. "Bovendien hebben we nu goede medicijnen tegen de ziekte. Dat was vroeger wel anders." Toch betekent dit geenszins dat het aantal leverkankers zal kelderen. "Mensen drinken steeds meer alcohol en we zien een enorme toename van het aantal 'niet-alcoholische leververvettingen' (NAFLD)." Die zijn het resultaat van een ongezonde levensstijl en een gebrek aan beweging.

Dat vooral mannen getroffen worden, heeft verschillende oorzaken. "Leverziekten komen sowieso meer voor bij mannen", zegt Nevens. "Dat is altijd zo geweest. Daarnaast zien we dat mannen toch vaker een ongezonde levensstijl hebben. Meer roken, drinken en weinig bewegen. Een hoge cholesterol en licht overgewicht kan al snel een leververvetting veroorzaken. Mannen krijgen sneller een bierbuikje. Ze hebben meer vet rond de buik en dus ook in de lever, terwijl vrouwen al vaker op andere plaatsen aankomen."

Het indijken van leverkanker impliceert een grondige verandering in onze levensstijl, waarschuwt professor Nevens. "Vergeet niet dat het een gevaarlijke kanker is. Het duurt lang eer je merkt dat je ziek bent en dan is het eigenlijk al te laat. In de meeste gevallen kan enkel een levertransplantatie soelaas brengen, maar de wachtlijsten zijn lang."