Endeavour eindelijk onderweg naar Frank De Winne

Van op Cape Canaveral in Florida is het ruimteveer Endeavour naar het Internationaal Ruimtestation ISS gelanceerd. Hoofdopdracht van de gecompliceerde zestiendaagse missie is de installatie van het laatste segment van het Japanse lab Kibo. Frank De Winne krijgt meteen voor het eerst bezoek.

Zesde poging, goede poging
De derde shuttlemissie van dit jaar vertrok om 00.03 uur Belgische tijd. Waterstoflekken en het weer hadden ervoor gezorgd dat de Endeavour pas bij de zesde lanceerpoging, met een maand vertraging, begon jacht te maken op het ISS dat op ongeveer 350 km hoogte baantjes rondom onze planeet trekt. De koppeling is voorzien voor vrijdag. Op de door een camera vanop de externe brandstoftank geschoten videobeelden van de lancering zijn afvallende brokstukken te zien. Het lijkt erop dat het hitteschild van de Endeavour geraakt is.

Vijf ruimtewandelingen gepland
Op de agenda staan vijf ruimtewandelingen van elk 6,5 uur. Van dienst zijn Tim Kopra (die in het ISS de Japanner Koichi Wakata zal vervangen), Mir-veteraan Dave Wolf, Tom Mashburn, en Christopher Cassidy die de 500ste mens in de ruimte is geworden.

Veranda voor Japans lab
Tijdens die uitjes krijgt het Japanse lab Kibo ("Hoop") een dubbel extern platform, om experimenten bloot te stellen aan de vijandige omgeving van het absolute kosmische luchtledige. Het betreft de 1,9 ton wegende JEF, die ook wel 'veranda' wordt genoemd, en de JEL.

Onderhoudswerken ISS
Er worden dan ook al experimenten geplaatst. De JEL keert in de vrachtruimte van de shuttle terug naar de Aarde. Voorts komen er buiten het ISS voorzieningen voor vracht en worden reserveonderdelen gestockeerd voor het post-shuttle tijdperk (vanaf 2011). Tevens worden er zes zonnebatterijen in de oudste set zonnepanelen van het ISS (P6) vervangen en worden er videocameras geïnstalleerd. Drie robotarmen zullen in actie zijn: die van de shuttle, van het ISS en van de Kibo. Soms gebeurt dit wanneer de ruimtewandelaars elders met andere taken op de kolos bezig zijn, soms zijn ze ook alle drie tegelijk in bedrijf.

Bezoek voor De Winne
Gezagvoerder van de Endeavour is Mark Polansky, piloot is Doug Hurley die zijn ruimtedoop maakt, net als de vluchtspecialisten/ruimtewandelaars Cassidy, Kopra en Mashburn. Voorts is er nog vluchtspecialiste Julie Payettte die in het ISS haar Canadese landgenoot Robert Thirsk zal aantreffen. Die is op 29 mei samen met de Belgische astronaut Frank De Winne en de Rus Roman Romanenko in het ISS aangekomen.

Kritische test voor zuurstofsystemen
Na het aanmeren van de Endeavour zullen voor het eerst (tijdelijk) dertien mensen tegelijk in het ISS vertoeven. Daarbij ondergaan ook systemen zoals de zuurstofvoorziening en het nieuwe waterrecyclagesysteem een kritische test. De ontkoppeling is voorzien voor dinsdag 28 juli en de landing op Cape Canaveral op vrijdag 31 juli. (belga/vsv)