Zeldzame Venusovergang boeit ook wetenschappers

Niet alleen amateurastronomen en toevallige hemeltuurders, maar ook wetenschappers lopen warm voor de Venustransit van woensdag. Dan komt Venus tussen de zon en de Aarde. Het is daarna meer dan honderd jaar wachten op de volgende Venustransit. Weersvoorspellers zijn vandaag echter op zijn zachtst gezegd niet optimistisch over de kansen om de uiterst zeldzame Venusovergang te zien.

Voor de transits van 1761 en 1769 waren er al uitgebreide waarnemingsprogramma's, met als meest in het oog springende die van de Engelse kapitein James Cook in de Stille Zuidzee.

Afstand Aarde-Venus
Bedoeling was toen de afstand van onze planeet tot onze ster te meten. De toenmalige wetenschappers konden dit al verbazend accuraat, tot op enkele miljoenen kilometers na. Luidens het Amerikaanse ruimtevaartbureau NASA kwam men toen al aan 149 tot 156 miljoen km.

Voor de Venusovergangen van 1874 en 1882 zijn meer dan zestig expedities opgezet. 1882 was de voorlaatste keer dat het hemelfenomeen in onze contreien te zien was.

Gassen identificeren
Wetenschappers willen tegenwoordig van de gelegenheid gebruik maken om gassen te identificeren in de atmosfeer van Venus, wat ook kan helpen in de jacht op planeten buiten ons zonnestelsel.

Zo bevinden zich sinds gisteren ook vorsers van het Belgisch Instituut voor Ruimte-Aëronomie (BIRA) in het Noorse Svalbard. Het BIRA-team dat de atmosfeer van Venus bestudeert, heeft tevens webpagina's klaargestoomd met video's, foto's en meer technische en wetenschappelijke uitleg over het hemelfenomeen.

De Koninklijke Sterrenwacht van België volgt het fenomeen ook met de Belgische satelliet Proba-2.

In het (deels ook Belgische) Internationaal Ruimtestation ISS zal de Amerikaanse astronaut Don Pettit de Venustransit fotograferen. De zes leden van 31ste hoofdbemanning van de spacemeccano zijn immers de eerste mensen die het fenomeen vanuit de ruimte kunnen zien.

Weersvoorspellingen
Het KMI verwacht veel bewolking, met ook regen en "normaal geen opklaringen". Waarnemen van de Venusovergang wordt dus "een probleem", zo luidde het bij het weerbureau.

Het private meteobedrijf Meteoservices in Leuven verwacht twee storingen met tussendoor mogelijk enkele korte opklaringen. Er is slechts "een waterkansje" om het fenomeen te zien, zo vatte een voorspeller met aangepaste retoriek samen.

De bodemkundige dienst van België voorspelt voor woensdag zware bewolking met 75 procent kans op regen.

De meteodienst van het leger gewaagt op zijn website voor de "voormiddag" van woensdag "betrokken met matige regen, geïsoleerd onweerachtig".

Wie sowieso of per sé vroeg uit de veren is en de transit wil zien, kan het internet afspeuren naar webcams op plaatsen die meer in de gunst liggen van de weergoden.