dmwetenschap

Daarom brengen geuren je terug naar je kindertijd

Niets kan je sneller naar vroegere tijden loodsen dan een bepaalde geur. Maar hoe komt het dat geuren zo'n diepe sporen nalaten in onze hersenen?

Israëlische wetenschappers menen het antwoord te hebben gevonden: 'geurherinneringen' laten een heel ander soort spoor na in onze hersenen dan andere soorten herinneringen, zoals beelden, geluiden en woorden. Dat maakt van geurherinneringen een 'gepriviligeerd' soort herinneringen, ze komen op de eerste plaats.

Experiment
De Israëlische onderzoekers probeerden om de geurherinneringen uit de kindertijd na te bootsen bij 16 volwassenen vrijwilligers. In het labo kregen deze een foto van een voorwerp te zien, gecombineerd met een geurtje van een peer of een schimmelgeur. 90 minuten later kregen ze dezelfde foto te zien, maar met het andere geurtje.

Na een week werd getest welke associatie het sterkst was, door de vrijwilligers bloot te stellen aan dezelfde geur. Tijdens alle testen waren de vrijwilligers verbonden met een functionele MRI-scanner, die de breinactiviteit moet meten.

Oplichten
Over het algemeen vonden de vrijwilligers het gemakkelijker onplezante geuren te onthouden dan plezante. Maar de MRI-scans tonen dat de hippocampus in de hersenen anders 'oplicht' wanneer de vrijwilligers werden blootgesteld aan de eerste geur waar ze aan waren blootgesteld de week ervoor. Bij de tweede geur reageerden de hersenen niet op een speciale manier. Het soort geur doet er dus niet toe, wél de volgorde.

Evolutie
Hoe wordt dan verklaard dat mensen het onplezante eerder onthouden? Volgens doctor Yeshurun is het evolutionair logisch dat slecht ervaringen beter onthouden worden dan goede.

Evolutie verklaart ook waarom geurherinneringen een voorkeursbehandeling krijgen in de hersenen. Onze voorouders leunden wellicht meer op hun geurzin om giftige planten, rot voedsel en vijanden op te sporen dan wij. Daarom was het belangrijk dat deze geuren het sterkst in onze hersenen werden geëtst. (edp)