dmbuitenland

"Antisemitisme in Europa neemt toe"

Antisemitisme is in Europa niet slechts een schim uit het verleden. Sterker: het racisme tegenover Joden neemt toe. Dat zegt Gregg Rickman, speciaal gezant in het signaleren en bestrijden van antisemitisme namens de Amerikaanse regering. "Ik heb dingen gezien die mij zorgen baren", zegt hij.

Rickman was deze week voor een driedaags bezoek in Nederland. Hij sprak met vooraanstaande leden uit de Joodse gemeenschap in Amsterdam en met enkele politici. Wie dat waren en wat hij heeft besproken, wil Rickman niet zeggen. Daarnaast bracht de Amerikaanse gezant een bezoek aan de Amsterdamse wijk Slotervaart.

Auschwitz
Directe aanleiding voor het bezoek was de trip naar Auschwitz van een groep Marokkaanse ouderen uit Amsterdam-West, vorige week. "Ik wilde weten hoe hun reis was geweest en ik wilde leren van de ervaringen die zij in Auschwitz hebben opgedaan."

Precies twee jaar geleden werd Rickman door de Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken Condoleezza Rice aangesteld als speciale antisemitismegezant. Zijn taak is wereldwijd racisme tegen Joden in kaart te brengen. Sinds zijn aanstelling bezocht Rickman 21 landen. Na Nederland vloog hij gisteren door naar Zwitserland.

Fysiek geweld
Tijdens zijn bezoek probeerde Rickman in beeld te krijgen in hoeverre antisemitisme in Nederland speelt. "Ik hoor hier verhalen van scheldpartijen en van mensen die bang zijn om bepaalde wijken in te gaan. Maar de situatie is hier niet zo slecht als in sommige andere landen. Ik ken geen gevallen van fysiek geweld tegen Joden in Nederland."

In andere landen kent Rickman zulke voorbeelden wel. "In de onderzoeken die wij doen zien we overal in de wereld het antisemitisme toenemen, ook in West-Europa. Het komt in verschillende vormen, van verbale bedreigingen tot fysieke aanvallen op Joden in met name Oost-Europa. Vooral over het feit dat mensen soms wegens hun geloof in elkaar worden geslagen, maak ik mij zorgen."

Verklaring
Een verklaring voor de toename is volgens Rickman moeilijk te geven, vanwege de 'totale irrationaliteit' van de Jodenhaat. "Maar bepaalde gebeurtenissen werken antisemitisme in de hand. Zoals de oorlog tussen Israël en Hezbollah in 2006. Die wakkerde het antisemitisme tot ver buiten het Midden-Oosten aan."

Volgens Rickman kunnen overheden er wat tegen doen. "Regeringsleiders moeten waakzaam blijven, en antisemitisme blijven veroordelen. En je kunt er nooit te veel aandacht aan besteden in het onderwijs."

Omdat Rickman deel uitmaakt van de regering-Bush, houdt zijn werk na de volgende verkiezingen voorlopig op, al blijft de functie van speciale gezant bestaan. Wat hij de rest van dit jaar nog wil bereiken? "Ik wil er alles aan doen om het racismeprobleem te verminderen. Ik ben blij met elke gelegenheid waarbij dat lukt", aldus Gregg Rickman (anp/sps)