Hamas wil grenzen Palestina erkennen, staat Israël niet

De bejaarde politicus Jimmy Carter ondermijnt de lijn van Israël en de Verenigde Staten. Door zijn gesprekken met bestuurders van Hamas doorkruist de Nobelprijswinnaar van de Vrede en vroegere Amerikaanse president de plannen van Israël en de Verenigde Staten, die de islamitische organisatie willen isoleren. Overigens weigert de verbannen Hamas-leider Meshaal nog altijd de staat Israël te erkennen, waardoor een vredesakkoord (waarover Carter zich eerder vandaag optimistisch uitsprak) nog veraf lijkt.

Wapenstilstand?
Na een bezoek aan Egypte, Syrië en Jordanië verklaarde de 83-jarige Carter maandag dat Hamas bereid is een vredesakkoord met Israël en een Palestijnse staat binnen de grenzen van 1967 (voor de Zesdaagse Oorlog) te aanvaarden. Een door de Palestijnse president Mahmoed Abbas onderhandeld akkoord moet evenwel nog door een volksraadpleging bezegeld worden. Een woordvoerder van Hamas verklaarde dat de aankondiging van een wapenstilstand met Israël "voor de deur staat".

Bestaansrecht Israël
Hamas is wel bereid een Palestijnse staat binnen de grenzen van 1967 te aanvaarden, "maar erkent het bestaansrecht van Israël niet", zei de leider van Hamas in ballingschap Khaled Meshaal in tegenstelling tot Carter maandag. "Wij aanvaarden een Palestijnse staat binnen de grenzen van 4 juni 1967 met (Oost-)Jeruzalem als hoofdstad, een soevereine staat zonder de (Israëlische) kolonisten, met het recht op de terugkeer van de Palestijnse vluchtelingen, maar zonder de erkenning van Israël", zei Meshaal tijdens een persconferentie in Damascus.

Misnoegd
Israël en de Verenigde Staten zijn erg misnoegd over de inspanningen van Carter. Israël erkent de witharige politicus, die in het verleden al vaker scherp uithaalde naar de Joodse staat, niet als geschikte bemiddelaar. Reeds voor zijn afreis benadrukte ook het Witte Huis dat hij de Verenigde Staten niet vertegenwoordigt. Zijn voornemens zijn van "weinig nut bij de poging om Hamas wegens zijn voortdurende aanvallen op Israël te isoleren".

Golf geweld
De Israëlische transportminister Shaul Mofaz meende na de uitspraken van Carter in Jeruzalem met verachtelijke ondertoon dat deze "alle contact met de werkelijkheid" heeft verloren. "Terwijl Carter met Meshaal over de indijking van het geweld spreekt, zet Hamas vanuit de Gazastrook zijn 'moordende aanvallen' op Israëlische burgers voort". In het weekend werd de Gazastrook in een nieuwe golf van geweld ondergedompeld. Minstens 15 militante Palestijnen werden bij een zware aanslag met explosieven aan een grensovergang naar de Gazastrook en verschillende Israëlische luchtaanvallen gedood, 16 Israëlische soldaten liepen verwondingen op.

Olmert
Ook de Israëlische premier Ehud Olmert had in een interview de krant Jediot Achronot gezegd dat Carter "op een ongepast ogenblik met een irrelevant programma" is gekomen. "Hij wil een bepaalde rol spelen en ik denk niet dat hij die rol kan waarmaken". Hij heeft ondanks een persoonlijke vriendschap een ontmoeting met Carter geweigerd, "omdat ik niet wil bijdragen aan een wettiging van Hamas".

Blokkade
De Israëlische strategie berust erin Hamas met de sinds zes maanden durende blokkade van de Gazastrook -een vorm van collectieve bestraffing- op de knieën te krijgen. De door Meshaal betuigde bereidheid om het bestaansrecht van Israël te erkennen, is een teken van de groeiende vertwijfeling van het Hamasbestuur die met het oog op de rampzalige toestand in de Gazastrook politieke successen dringend noodzakelijk maken, meende een Palestijnse journalist. "Hamas kan onder deze voorwaarden niet eeuwig overleven". In hun inspanningen voor de opening van de grenzen richt de organisatie zich nu op een flexibelere politieke houding. (belga/kh)