Vaticaan: "Pedofiele geestelijken moeten voor niet-kerkelijke rechtbank"

dm UPDATE Het Vaticaan heeft een rondzendbrief verstuurd aan de bisschoppen met daarin richtlijnen om seksueel misbruik van minderjarigen door geestelijken aan te pakken. Volgens het Vaticaan moet prioriteit worden gegeven aan de noden van de slachtoffers. De Heilige Stoel roept ook nogmaals op om misbruik aan gerechtelijke autoriteiten te melden.

Geestelijken die verdacht worden van pedofilie, moeten zich voor een "niet kerkelijke" rechtbank verantwoorden en de bisschoppen en hogere instanties moeten handelen volgens de regels van zowel het burgerlijke als het kerkelijke recht, luidt het.

Katholieke instellingen moeten ook altijd aangifte doen van een verdenking van seksueel misbruik van minderjarigen door een geestelijke. Dat geldt ook als een niet-geestelijke die voor de kerk werkt daarvan wordt verdacht.

Ook wordt er benadrukt dat de parochies, ordes, congregaties en andere katholieke instellingen altijd met de burgerlijke autoriteiten moeten samenwerken bij de aanpak van seksueel misbruik.

Eigen richtlijnen
In de rondzendbrief onderstreept kardinaal William Levada, de prefect van de Congregatie voor de Geloofsleer, verder het belang van "duidelijke en gecoördineerde procedures" met betrekking tot de strijd tegen het seksueel misbruik. Alle bisschoppenconferenties krijgen tot eind mei 2012 de tijd om zelf een reeks richtlijnen op te stellen over hoe het misbruik beter kan worden aangepakt.

In de brief wordt voorts benadrukt dat het erg belangrijk is dat de bisschoppenconferentie speciale aandacht besteedt aan het uitwerken van preventieve maatregelen zodat een "veilige omgeving voor kinderen" kan worden gecreëerd. De bisschoppen worden aangemaand te luisteren naar slachtoffers van seksueel misbruik en hun familie, en hen de gepaste psychologische en spirituele begeleiding te geven.

Preventief schorsen mogelijk
"Bisschoppen en religieuze orden en congregaties krijgen ook de opdracht en verantwoordelijkheid om op te treden tegen mogelijke daders van seksueel misbruik en om die preventief te schorsen", meldt kerknet. Hiermee krijgen de bisschoppen een centrale rol in de strijd tegen pedofilie binnen de kerk.

"De richtlijnen die de bisschoppenconferenties voorbereiden hebben als doel de minderjarigen te beschermen en de slachtoffers te helpen om begeleiding en verzoening te vinden. Ze moeten aangeven dat de verantwoordelijkheid in de behandeling van misdrijven van seksueel misbruik van minderjarigen door geestelijken in eerste instantie toekomt aan de diocesane bisschop.

Gemeenschappelijke benadering
Die richtlijnen moeten ook bijdragen aan een gemeenschappelijke benadering binnen dezelfde bisschoppenconferentie door de inspanningen van elke bisschop ter bescherming van minderjarigen op elkaar te helpen afstemmen.", luidt het aan het einde van de brief volgens Kerknet.

De richtlijnen zijn een gevolg van de vele schandalen waarin de rooms-katholieke kerk de afgelopen jaren betrokken geraakt is en die vooral gaan over misbruik van jongens door geestelijken. De kerkleiding krijgt de kritiek dat er niet hard genoeg opgetreden is tegen de daders. Het gaat onder meer over voorvallen in de VS, Ierland, Brazilië, Duitsland en België, met de zaak van oud-bisschop Roger Vangheluwe.

Belgische bisschoppen reageren positief
De rondzendbrief wordt door de Belgische bisschoppenconferentie "positief begroet". Dat zegt Geert Lesage van de persdienst van de Bisschoppenconferentie van België. Hij ziet de omzendbrief vooral als een aansporing aan de bisschoppenconferenties om klare en duidelijke richtlijnen op te stellen omtrent de procedures over hoe het seksueel misbruik aangepakt moet worden. "Wat wij als positief aspect onthouden is in elk geval de aandacht voor de slachtoffers (...). De slachtoffers moeten gehoord worden en er wordt onderstreept dat er moet gezorgd worden voor gepaste psychologische en spirituele begeleiding. Dat zijn zaken die de Belgische bisschoppen alleen maar kunnen toejuichen", aldus Lesage.

Nog positief vindt hij dat er bij de bisschoppenconferentie wordt aangedrongen dat er in de opleiding van toekomstige priesters de nodige aandacht moet worden besteed aan preventie "zodat signalen van seksueel misbruik sneller kunnen opgepikt worden" en dat er ook aandacht moet zijn voor permanente vorming. (belga/anp/mvdb/adha/tma)