Premier zoekt geld in Vlaanderen en Wallonië

Premier Herman Van Rompuy doet een beroep op de gemeenschappen en gewesten om onafwendbare besparingen mee te helpen dragen. 'Er is een akkoord nodig, zoals in het verleden.' Maar zeker in Vlaanderen ligt dat erg gevoelig.

De Hoge Raad voor Financiën voorspelde eerder deze week zoveel als een budgettaire apocalyps. Als de federale regering niet snel maatregelen neemt, zou het deficit tot ongekende hoogten pieken. De HRF voorspelde vanaf 2015 zelfs een gat van meer dan 5 procent, ofte 17 miljard euro. Zo mogelijk nog onheilspellender was de vaststelling dat het structurele tekort - wat niet bepaald is door de economische crisis, maar veeleer door slecht beheer - ook al tot boven 4 procent zou oplopen in 2015. Maar dat zal dus enkel gebeuren bij ongewijzigd beleid.

Akkoord nodig
Premier Van Rompuy zei gisteren in de Kamer dat er bij de begrotingsopmaak voor 2010 krachtdadige maatregelen genomen kunnen worden. Eén daarvan is de vraag om financiële hulp vanuit de regio's. "Er is in elk geval een akkoord nodig tussen de federale overheid en de gewesten en gemeenschappen, zoals dat in het verleden ook het geval geweest is", zei Van Rompuy tijdens het vragenuurtje.

Van Rompuy bedoelt daar twee dingen mee. Op korte termijn dringt hij aan op een financiële bijdrage van de gewesten en gemeenschappen aan de federale begroting, terwijl hij op de langere termijn hoopt op een nieuwe financieringswet en het overhevelen van bevoegdheden naar de regio's om de kosten beter te spreiden.

Demotte bereid te praten
De Waalse minister-president Rudy Demotte (PS) liet gisteren weten dat hij bereid is om over het eerste punt te praten. "Zoals we in het verleden ook altijd gedaan hebben. Wij hebben overigens altijd onze bijdrage aan de federale begroting geleverd."

In Vlaanderen ligt dat moeilijker. Zoals bekend weigerde de regering-Peeters dit jaar om haar bijdrage van om en bij 400 miljoen aan de federale begroting te leveren. En niet enkel omdat in het begin van de legislatuur al een extra inspanning geleverd werd. Vlaanderen wil enkel over de brug komen als het in ruil voor zijn geld ook extra bevoegdheden krijgt. Die stelling is ongewijzigd.

Dat bleek deze week nog in het Vlaams Parlement, toen minister-president Peeters zei dat een budgettaire staatshervorming "essentieel" is. Hij denkt daarbij nog altijd op de eerste plaats aan fiscale autonomie.

Meerjarenplan
Hoe dan ook ziet Van Rompuy zich bevestigd in zijn ergste vermoedens door het rapport van de Hoge Raad voor Financiën. Tegelijkertijd relativeert hij een en ander. Volgens de premier liggen de relancemaatregelen met 4,3 procent van het bnp hoger dan het gemiddelde in de Europese Unie, waar het percentage 3,3 bedraagt. Volgens de premier is een shocktherapie nu niet aangewezen, en moet de regering eerstdaags met een meerjarenplan op de proppen komen. (Fabian Lefevere en Liesbeth Van Impe)