De Gucht voert forcing over Congo

Minister van Buitenlandse Zaken De Gucht zorgt voor hoogspanning over Congo. In een exclusief interview met deze krant haalt hij bijzonder zwaar uit naar zijn collega Charles Michel. Ook Louis Michel én de Congolese protagonisten Kabila en Nkunda moeten het ontgelden.

Rechtstreekse aanleiding voor de demarche van minister De Gucht (Open Vld) is het bezoek van Charles Michel, MR-minister bevoegd voor Ontwikkelingssamenwerking, aan de Congolese president Joseph Kabila. Michel bracht uit Kinshasa een boodschap voor premier Yves Leterme (CD&V) mee om tot een normalisering van de betrekkingen over te gaan. De relaties tussen België en Congo verzuurden na herhaaldelijke harde kritiek van minister De Gucht op Kabila. Michel zei daarover vorig weekend in De Morgen dat De Gucht "onmogelijk een rol kan spelen in de oplossing van de crisis" met Congo.

De Gucht pikt die kritiek niet. In een interview in deze krant noemt hij de aanpak van Charles Michel "deloyaal en inefficiënt". Karel De Gucht: "Welk resultaat kunnen degenen voorleggen die wél bij Kabila ontvangen worden? Nada, niks, nul! Charles Michel heeft onder gesloten omslag een brief aan premier Leterme meegekregen. Daarvoor heb je geen onderhoud nodig, dat kan net zo goed per diplomatieke valies." De Vlaamse liberaal vindt dan ook dat premier Leterme "gepast" moet optreden tegen de "dissidente" Michel: "Het probleem van een deloyale minister is het probleem van de eerste minister."

Tegelijk herhaalt De Gucht daarmee zijn kritiek op de Congolese president Kabila. "Het maakt niks uit of je al dan niet met Kabila gaat praten, er verandert toch nooit wat. Dat is de reden waarom ik, met instemming van de voltallige regering, een harde toespraak heb gehouden in de tuin van de Belgische ambassade in Kinshasa. Dat gaat over zeer concrete feiten, zoals het op orde krijgen van het leger - een cruciale factor in het heersende conflict in Oost-Congo." België heeft daar zwaar in geïnvesteerd, maar dat is volgens De Gucht intussen allemaal weer in het niets vervallen. De harde woorden zijn niet van die aard om de prille diplomatieke dooi tussen Brussel en Kinshasa te bestendigen.

Behalve Charles Michel moet ook diens vader en Eurocommissaris Louis Michel het ontgelden. "Als de huidige toestand in Congo de vrucht is van het Michelbeleid, dan kan dat tellen. De toestand is nooit zo navrant geweest als nu." De Gucht eist dan ook dat Michel senior op zijn Europese terrein blijft. "Louis moet stoppen met zich te mengen in die interne politiek."

Opmerkelijk en internationaal belangrijk is ook dat De Gucht niet uitsluit dat rebellenleider Laurent Nkunda zich ooit zal moeten verantwoorden voor het Internationaal Strafhof in Den Haag voor misdaden tegen de mensheid. "Dat is de morele keuze die we maken. De prijs van de straffeloosheid is mij te hoog. Op korte termijn kan die opstelling contraproductieve gevolgen hebben, maar op langere termijn is het de enige mogelijkheid om beestachtigheden te vermijden." (Bart Eeckhout en Koen Vidal)