"De Crem staat met zijn grondtroepen-standpunt alleen"

De ontslagnemende regering is donderdag in de commissies Buitenlandse Betrekkingen en Defensie van Kamer en Senaat tekst en uitleg komen geven bij de toestand in Libië. Premier Leterme en ministers Vanackere (Buitenlandse Zaken) en De Crem (Defensie) trotseerden er een spervuur aan vragen, die vooral informatief waren en weinig kritisch.

Verschillende parlementsleden - zoals Theo Francken (N-VA) en Gwendolyn Rutten (Open Vld) - startten hun tussenkomst met felicitaties aan het adres van de Belgische militairen in Libië. "Dankzij hen werd een bloedbad vermeden, zeker in Benghazi", zei Francken. "Ons leger mag ook wel eens positief in het nieuws komen."

De N-VA'er wees erop dat de strijd in Libië nog niet helemaal gestreden is: "It ain't over until the fat lady sings". Francken vraagt zich meer bepaald af waar Kadhafi's elitetroepen uithangen. "Die lijken wel van de aardbodem verdwenen."

Dat het Belgisch leger ook in het post-Kadhafi-tijdperk nog ingezet zou worden in Libië is voor N-VA "zeker niet onbespreekbaar, maar niet vanzelfsprekend". Francken vroeg kritisch te zijn en lessen te trekken uit de oorlogen in Irak en Afghanistan. Gerald Kindermans (CD&V) en Dirk Van der Maelen (sp.a) hebben dezelfde bekommernis. "Er moet in Libië geen proconsul aangesteld worden, zoals Paul Bremer destijds in Irak, of een pion, zoals Karzai in Afghanistan", zei Van der Maelen.

Minister van Buitenlandse Zaken Steven Vanackere gaf aan oren te hebben naar die bezorgdheid. "In Libië is op verschillende punten vooruitgang geboekt. Een ervan is dat we geleerd hebben dat je je niet kunt verstoppen achter het argument van soevereiniteit om in een land niet in te grijpen", vindt Vanackere. "Dat is een van de vruchten" van dit conflict.

Nationale Overgangsraad
De meeste vragen van de parlementsleden ging over de positie van de Nationale Overgangsraad (NTC). Premier Leterme zei letterlijk dat de NTC "de enige gestructureerde gesprekspartner" is van ons land en herinnerde eraan dat België een maand geleden de overgangsraad officieel erkend heeft, samen met Nederland en Luxemburg. "De NTC is hét structurele element in Libië op dit moment. Ze verenigt alle levende anti-Kadhafi-krachten in zich."

Leterme gaf aan opgelucht te zijn dat de NTC verklaard heeft ervoor te zullen zorgen dat er geen massale wraakacties tegen Kadhafi-getrouwen zullen plaatsvinden. "Het is belangrijk dat de internationale gemeenschap voldoende garanties krijgt dat dat niet zal gebeuren. Blinde wraakoefeningen zijn geen deel van het kapittel."

NAVO: "No boots on the ground"
Uit socialistische hoek kwam wel kritiek op de uitspraken van defensieminister Pieter De Crem, eerder deze week. "De sp.a is het niet eens met het signaal dat hij gaf, namelijk dat België grondtroepen in Libië zou inzetten", zei Dirk Van der Maelen. "De NAVO gaf zelf al aan 'no boots on the ground' te willen. De Crem staat met zijn standpunt dus alleen. Als er grondtroepen nodig zijn, moeten we ze zoeken bij de andere Arabische landen."

"België hangt zijn wagentje aan Parijs"
De enige die uitgesproken "sceptisch en terughoudend" was, was VB'er Gerolf Annemans. Hij had woensdag de persconferentie van de Franse president Nicolas Sarkozy en Mahmoed Jibril van de NTC gevolgd en hoorde daar dat alle beslissingen over de toekomst van Libië al genomen zijn. "België hangt zijn wagentje aan Parijs. Daarom zegt De Crem nu al dat België grondtroepen zal sturen."

Voor Annemans is het duidelijk: "In Libië krijgen we een burgeroorlog naar Iraaks model en we zullen er Belgische troepen hebben voor de komende twintig jaar". (belga/mvdb)