Pfaffs censureren TV Familie

Voor het eerst in de geschiedenis van de vaderlandse pers mag een artikel niet verschijnen. Op eenzijdig verzoekschrift en op vraag van de familie Pfaff heeft een rechter beslist om een stuk uit het jongste nummer van TV Familie te houden. Zonder het artikel in kwestie vooraf te lezen zijn de Pfaffs erin geslaagd het tijdschrift preventief te censureren.

De familie Pfaff diende klacht in na de berichtgeving over het privéleven van de Pfaffs in het vorige nummer van TV Familie. Daarom liet ze een nieuw artikel in hetzelfde tijdschrift tegenhouden. "Censuur en een gevaarlijk precedent", aldus de Vereniging van Journalisten.

Jean-Marie Pfaff plast naast de pot en zijn echtgenote Carmen kan niet langer leven zonder alcohol en condooms. Ziedaar in een notendop de toch wel erg straffe aantijgingen die TV Familie vorige week publiceerde over de beroemdste BV-familie van het land. Bij dat artikel stond toen dat het om het eerste deel uit een reeks ging. Deze week zouden de lezers van het tijdschrift, zo werd aangekondigd, alles te weten komen over de boekhouding van de NV Pfaff.

Dat nieuwe nummer liep maandagavond al van de drukpersen toen rond halfzeven 's avonds een deurwaarder langskwam met een eenzijdig verzoekschrift. Daarin had een rechter van de rechtbank van eerste aanleg in Antwerpen beslist dat het nieuwe artikel niet mocht verschijnen. In zeven haasten moest een nieuwe versie van het tijdschrift in elkaar gestoken worden. Was dat niet gebeurd, dan moest De Persgroep Publishing, uitgever van TV Familie, een dwangsom van 250.000 euro betalen.

"Het artikel van vorige week was volledig bij de haren getrokken", reageert Tom Versompel, advocaat van de familie Pfaff. "De feiten waarover sprake waren niet gecheckt. Er klopte geen woord van. De kans dat er opnieuw een stuk gepubliceerd zou worden waarin de persoonlijke levenssfeer en de integriteit van de familie zou worden aangetast, was te groot. Als tijdschriften in het wilde weg geruchten publiceren die niet zijn gecheckt, dan is dat een brug te ver."

Bij de procedure met eenzijdig verzoekschrift krijgt de tegenpartij 48 uren de kans om zich te verdedigen, maar vervolgens moet dezelfde rechter zich over dezelfde zaak uitspreken. "Dat betekent dat we erin moesten slagen om binnen de 48 uren de mening van die rechter 180 graden te laten veranderen", vertelt Karen Van Brabant, juriste van De Persgroep. "Ik moet nog altijd de eerste rechter tegenkomen die dat durft", aldus Pol Deltour, nationaal secretaris van de Vlaamse Vereniging van Journalisten (VVJ).

Bovendien was het dan te laat geweest om het nummer van TV Familie alsnog op tijd in de winkel te krijgen. Wel heeft diezelfde rechter de familie Pfaff verplicht om TV Familie opnieuw te dagvaarden in kortgeding. Daar kan het blad zich opnieuw verdedigen. Over de inhoud van het artikel van vorige week heeft de rechter zich voorlopig niet uitgesproken.

Bij De Persgroep Publishing, dat ook De Morgen uitgeeft, is men niet te spreken over de uitspraak van de rechter. "Dit is preventieve censuur en dat kan volgens ons niet", zegt Van Brabant. "Veel mensen zullen zeggen dat "de boekskes" hier zelf om gevraagd hebben, maar het gaat hier om een veel groter en gevaarlijker probleem, dat elk medium kan overkomen. Wat gaan we doen als De Morgen kritische informatie over rechter De Tandt heeft maar zij op eenzijdig verzoekschrift verhindert dat het artikel wordt gepubliceerd? Op deze manier kunnen alle journalisten, fotografen en cartoonisten verhinderd worden om hun werk te doen."

Een stap verder
De voorbije twaalf maanden werd al twee keer een blad uit de rekken gehaald na een uitspraak in kortgeding. Eind vorig jaar moest Humo een nieuwe versie van een nummer drukken nadat politiebaas Fernand Koekelberg vond dat cartoons over hem niet door de beugel konden. Half augustus ondergingen TV Familie en Blik hetzelfde lot na een klacht van een Miss Belgiëkandidate. Beide bladen hadden compromitterende foto's van het meisje afgedrukt uit een chatsessie toen ze nog minderjarig was.

In beide gevallen ging het niet om preventieve censuur maar om het weghalen van het tijdschrift nadat iets was verschenen. "Nu gaat de rechter een stap verder", aldus Pol Deltour. "Zelfs als zou blijken dat het artikel van vorige week onwaarheden bevatte of een grens overschreed, dan nog zou dat geen invloed mogen hebben op de publicatie van een nieuw stuk een week later. Wat deze rechter doet is platte censuur en dat is zeer, zeer fout. Dit gaat niet over de inhoud van dit stuk maar om het principe, want hiermee wordt een gevaarlijk precedent gecreëerd." (Brecht Decaestecker)