Sms'en in bed bezorgt een op drie tieners slaaptekort

Tweeënzestig procent van de Vlaamse tieners ligt nog te bellen of sms'en in bed nadat de lichten zijn uitgegaan. Tot hoe laat? Voor een vijfde van de tieners kan dat altijd, zelfs tot drie uur 's nachts.

Vijfendertig procent van de Vlaamse tieners zegt dat ze moe opstaan door te laat te gsm'en. 'Veel tieners zeggen dat ze hun gsm gebruiken als ze niet in slaap raken. Maar eigenlijk houdt de gsm hen wakker.'


Die gegevens komen uit een onderzoek van communicatiewetenschapper Jan Van den Bulck (KU Leuven) bij 1.656 Vlaamse jongeren tussen 13 en 17 dat in het vakblad Sleep werd gepubliceerd. Amper 38 procent van de tieners gebruikt zijn gsm nooit als de lichten uit zijn. Tweeënzestig procent heeft daar al wel ervaring mee. Hun gsm-gebruik varieert dan van een keer per maand tot verschillende keren per week. Wie verschillende keren per week nog met zijn gsm aan de slag is na bedtijd heeft vijf maal meer kans op slaapgebrek.

Gsm'en in bed is dus niet zo onschuldig. "Ouders maken zich meestal zorgen over hoeveel uur hun kinderen voor de tv zitten of op het internet surfen. De gsm zien ze vooral als een instrument om te communiceren, iets wat nuttig is in noodsituaties. Maar kinderen gebruiken hun gsm en andere communicatiemiddelen op manieren die veel ouders zich niet kunnen voorstellen.

Als tieners een gsm gebruiken, dan draait dat vooral rond het simpele plezier altijd met je vrienden verbonden te zijn, dag en nacht. Communicatie en in contact blijven met elkaar is heel belangrijk voor jonge mensen. Ze spenderen heel veel tijd aan contacten met anderen, en sommigen doen dat op elk uur van de nacht."

De meeste activiteit onder de lakens vindt plaats vlak nadat de lichten zijn uitgegaan. Maar een vijfde van de Vlaamse tieners zegt berichtjes sturen of te bellen op elk uur van de nacht. Het is dan ook niet verbazend dat een flink deel van de gsm-activiteit zich afspeelt tussen bedtijd en drie uur 's nachts. Hoe later het wordt, hoe schadelijker het effect op de slaap van de tieners.

Wie tot drie uur 's nachts ligt te sms'en of bellen, heeft vier keer meer kans om 's morgens op te staan met slaapgebrek. Als het meteen na bedtijd gebeurt, is het effect beperkter, maar niettemin duidelijk: deze groep tieners loopt dubbel zoveel risico op slaapgebrek. Vijfendertig procent van de tieners geeft dan ook toe dat hun moeheid vaak te wijten is aan hun gsm-gebruik tot in de late uurtjes.

Moeten ouders de gsm van zoon- of dochterlief dan maar in beslag nemen na bedtijd of is gsm'en met mate veeleer onschadelijk? "Een gsm in de slaapkamer is niet triviaal. Gsm-gebruik in bed is wijd verspreid. En als je de risico's op slaapgebrek berekent, zie je dat het nooit zonder schade is", vindt Van Den Bulck. "Zelfs matig gebruik verdubbelt nog het risico op chronische vermoeidheid. Er is niet echt een veilig tijdstip om te bellen of te sms'en. Want het gaat altijd in twee richtingen. Het gaat niet alleen om wat je zelf doet, maar ook om anderen die jou contacteren."

Van den Bulck ziet het gsm-gebruik nog toenemen in de toekomst: "Het gebruik van nieuwe media heeft een groeiende invloed op de slaap van tieners. Meestal denkt men dan aan tv of videospelletjes. Maar er zijn meer bedreigingen voor de nachtrust van de tiener. Nu gsm's steeds complexer worden en radio, tv en mp3 bevatten, zal de verleiding om de gsm te gebruiken zodra de lichten uit zijn almaar groter worden." (Katrijn Serneels)