Arbeiders Chinese iPadfabriek moeten in contract beloven geen zelfmoord te plegen

Arbeiders in Chinese fabrieken waar iPads en iPhones worden gemaakt, moeten een contract ondertekenen waarin ze beloven geen zelfmoord te zullen plegen "en hun leven te koesteren'. De voorbije 16 maanden hebben minstens 14 werknemers van de Foxconn-fabrieken in China er een einde aan gemaakt omwille van de verschrikkelijke arbeidsomstandigheden.

In de fabrieken van de Apple-leveranciers in Chengdu of Shenzen zouden nog heel wat anderen zelfmoordpogingen hebben ondernomen, blijkt uit een onderzoek van twee ngo's bij 500.000 arbeiders. Het gaat om het 'Centre for Research on Multinational Corporations' en 'Students & Scholars Against Corporate Misbehaviour' (Sacom), melden The Guardian/The Observer en de Daily Mail.

Buitensporig overwerk
Volgens de onderzoekers is buitensporig overwerk de standaard, ondanks de wettelijke beperking van 36 uren per maand. De Observer zag een loonbriefje van een arbeider die maar liefst 98 overuren had geklopt in een maand tijd. Tijdens periodes waarin de vraag naar de iPad groot was, mochten de arbeiders per 13 (lange) dagen soms maar eentje vrij hebben.

Leontien Aarnoudse van Sacom zegt in The People dat de arbeiders geen sociaal leven hebben. "Hun leven is gewoon werken in een fabriek en dat is het." In Chengdu zou 60 tot 80 uren overwerk per maand normaal zijn. Foxconn geeft zelfs toe dat het de wetgeving op overuren schendt, maar houdt vol dat alle overwerk vrijwillig gebeurt. Arbeiders zeggen echter dat ze niet anders kunnen dan het overwerk aannemen, omdat ze anders terugvallen op hun basisloon van 1.350 yuan (140 euro) per maand voor een 48-urenweek.

Armtierige werk- en leefomstandigheden
De 'anti-zelfmoordclausule' werd ingevoerd nadat sociologen de armtierige werkomstandigheden van de arbeiders aan het licht brachten. Veel heeft dat niet uitgehaald, want volgens de onderzoekers leven veel arbeiders nog steeds in abominabele omstandigheden, waarbij sommigen slechts een keer per jaar hun familie zien.

Ze worden ondergebracht in slaapzalen, waar ze met tot 24 anderen in een ruimte zitten. Onder die gebouwen zijn zelfs netten gespannen om zelfmoorden tegen te gaan. Foxconn-woordvoerder Louis Woo zegt daarop dat de zelfmoorden geen verband hielden met de slechte werkomstandigheden. "Er was een kopieereffect. Als er eentje zelfmoord pleegt, volgt de rest."

Enkele leidinggevenden van het bedrijf beschuldigen werknemers er zelfs van zelfmoord te plegen om zo hogere uitkeringen te bekomen voor hun verwanten. In de 'anti-zelfmoordclausule' staat dan ook dat hun naasten slechts het wettelijke minimum aan schadevergoeding zullen eisen indien de werknemer zich toch van het leven berooft. Foxconn zegt de zelfmoorden wel te betreuren, en meent dat het voor een paar uitdagende maanden staat. Sacom zegt dat het bedrijf aanvankelijk op de zelfmoorden reageerde door monniken naar de fabriek te halen, om slechte geesten uit te drijven.

Publieke vernederingen
Uit het onderzoek blijkt nog dat slecht presterende krachten publiek worden vernederd, en dat de arbeiders moeten zwijgen terwijl ze rechtstaand hun shiften van 12 uur kloppen. Dat verplicht zwijgen is volgens woordvoerder Louis Woo van Foxconn voor hun eigen veiligheid, opdat ze niet zouden afgeleid worden.

Over de vernederingen zegt Woo dat het niet iets is dat het bedrijf doet of aanmoedigt. "Ik sluit echter niet uit dat het gebeurt, gezien de diversiteit en grootte van ons personeelsbestand." De man zegt wel dat het bedrijf inspanningen doet om de boel te verbeteren.

Gedragscode
Hoe zijn dergelijke werkomstandigheden nu mogelijk bij een leverancier van Apple? Dat bedrijf heeft namelijk een gedragscode die eist dat werknemers behandeld worden met respect en waardigheid. Het bedrijf zegt de naleving daarvan ook in het oog te houden, maar volgens de Daily Mail wijst het eigen auditrapport van Apple uit dat de leveranciers in China niet beantwoorden aan de norm.

De Foxconn-fabriek in Chengdu leverde in november zijn eerste iPad, en zou er tegen 2012 100 miljoen moeten gemaakt hebben. Apple verkocht vorig jaar meer dan 15 miljoen iPads, en heeft er dit jaar al bijna vijf miljoen aan de man gebracht. Het bedrijf maakte vorig jaar 4,1 miljard euro winst. (sam)

De Zelfmoordlijn is dag en nacht te bereiken via het gratis nummer 02/649.95.55 en zelfmoordlijn.be.