Gedaan. Fini.

Elio Di Rupo is definitief preformateur af. Het paleis houdt zijn ontslag officieel nog in beraad, maar dat is vooral om tijd te kopen nu de crisis totaal is. Een boze en verbitterde Di Rupo haalt hard uit naar N-VA en CD&V, die ook zijn ultieme compromis - voorstel over de financiering van Brussel afknalden.

CD&V-voorzitter Wouter Beke moest gisteravond al als eerste op het matje bij de koning. De vergadering van de allerlaatste kans was een maat voor niets. Nog voor het plenaire overleg met de zeven partijvoorzitters kreeg Di Rupo van N-VAkopman Bart De Wever te horen dat zijn ultieme voorstel "veel te weinig verschilde van het vorige". De preformateur wou de herfinanciering van Brussel voor de helft koppelen aan de te herschrijven financieringswet, maar het was de andere 250 miljoen euro die voor een onherstelbare breuk zorgde. N-VA en CD&V wilden dat geld hoogstens tijdelijk toekennen, maar de tegenvoorstellen van De Wever en CD&V-voorzitter Wouter Beke vonden dan weer geen genade bij Di Rupo.

Volgens een Vlaamse bron geloofde Di Rupo eigenlijk zelf niet meer in een akkoord. Hij was ervan overtuigd dat De Wever en de N-VA helemaal geen compromis meer wilden sluiten en al volop aanstuurden op een nieuwe coalitie. Een rechtsere coalitie, mét de liberalen. Toen zijn voorstel definitief werd verworpen - "Je suis désolé, Elio", zo beëindigde De Wever de preformatie - trok Di Rupo voor de tweede keer in vijf dagen naar de koning om zijn ontslag aan te bieden. Op een persconferentie haalde hij daarna fors uit naar CD&V en vooral N-VA. "Ik heb moeten vaststellen dat sommige Vlaamse partijen weigeren te begrijpen wat de Franstaligen verdedigen", aldus een bittere ontslagnemende preformateur. "Mijn nieuwe, nochtans evenwichtige voorstel over B-H-V en de financiering van Brussel heeft de standpunten van die partijen niet doen evolueren.

We hebben een unieke kans gemist om dit land op een positieve manier te veranderen." De gedoodverfde premier wees herhaaldelijk op het feit dat hijzelf, én de Franstaligen, alles gedaan hadden om tot een oplossing te komen. Maar tevergeefs. "We willen echt een oplossing, maar niet tegen eender welke prijs." Ook De Wever liet zich niet onbetuigd.

In de televisiestudio van Terzake maakte hij brandhout van het "historisch compromis" dat hij volgens Di Rupo liet schieten. "Er lag géén grote staatshervorming op tafel, zonder responsabilisering is dat simpelweg onmogelijk." De Wever spreekt tegen dat hij geen akkoord wil sluiten en benadrukt dat hij wil blijven praten, ook al is de communautaire kloof gigantisch. "Wat enorme offers zijn voor de Franstaligen, zijn anekdotes voor de Vlamingen."

De koning moet de situatie nu zien te kalmeren. Hij houdt het ontslag van Di Rupo formeel nog in beraad, wat hem toelaat om opnieuw een reeks consultaties te houden. CD&V-chef Beke werd gisteravond als eerste ontboden op het paleis. Vandaag volgen andere partijvoorzitters. Het is wachten op een nieuw initiatief van de koning om een uitweg te vinden uit de crisis, die nu dieper is dan ooit. De Franstalige partijen, sp.a en Groen! vinden dat de N-VA nu aan zet is. Ze voeren de druk op De Wever op om nu in de ring te stappen. De N-VA-voorzitter schuwt het initiatief naar eigen zeggen niet, maar waarschuwt de andere partijen wel meteen. "Als ze gewoon vinden dat ik moet mislukken omdat Di Rupo ook is mislukt, zal het snel gedaan zijn. (JV/MJ/TP/BE/WP)