Wetstraat

"Een eer en een erkenning voor België"

Afscheidnemend premier Herman Van Rompuy gaat op 1 januari aan de slag als vaste voorzitter van de Europese Raad. Dat heeft hij donderdagavond na afloop van de Europese top bekendgemaakt. Van Rompuy ziet de benoeming als "een eer" en "een erkenning voor België, dat zich als stichtende lidstaat onophoudelijk heeft ingezet voor de opbouw van Europa".

Geflankeerd door de Franse president Nicolas Sarkozy en de Zweedse premier Fredrik Reinfeldt dook Van Rompuy na het diner op voor de familiefoto. Hij mocht meteen een centrale positie innemen op het kiekje. De Luxemburgse premier Jean-Claude Juncker trakteerde zijn Belgische collega nadien op een knuffel. De bloemen op de persconferentie waren echter weggelegd voor Catherine Ashton, de Britse socialiste die hoofd van de Europese diplomatie wordt.

"Zelf geen enkele stap ondernomen"
Van Rompuy heeft naar eigen zeggen "niet gedongen naar deze hoge functie" en "geen enkele stap ondernomen". "Maar ik neem de functie wel met overtuiging en enthousiasme op", verklaarde de afscheidnemende premier op de persconferentie. Zijn opvolger in Belgi' kan op eenvoudig verzoek echter wel op zijn "discreet advies" rekenen. Ook wil Van Rompuy in de komende weken "discreet" blijven in de media.

Gevraagd naar zijn persoonlijke gevoelens bij zijn benoeming tot de eerste vaste voorzitter van de vergadering van Europese staatshoofden en regeringsleiders (Europese Raad, nvdr) bleef Van Rompuy het antwoord schuldig. Die confidenties behoudt de Vlaamse christendemocraat voor zijn memoires. "Maar ik heb meer dan ooit zin om mijn memoires te schrijven", beloofde hij.

De functie van vaste voorzitter van de Europese Raad wordt gecreeërd in het verdrag van Lissabon dat op 1 december van kracht wordt. Van Rompuy wil als voorzitter een "tweevoudige gedragslijn" aanhouden. Enerzijds wil hij eerbied voor de belangen van de lidstaten en respect voor hun diversiteit aan de dag leggen en anderzijds blijk geven van luisterbereidheid. "Ik vind dat ieder land als overwinnaar uit onze onderhandelingen moet komen", zo bekrachtigde Van Rompuy zijn imago als een man van de consensus.

"Step by step, maar zonder too litte too late"
De kersverse voorzitter hoopt echter dat de Europese Unie onder zijn bewind ook grote stappen voorwaarts zal kunnen zetten. "Het imago van de vergadering van staatshoofden en regeringsleiders wordt opgebouwd door de behaalde resultaten", zei hij. Daarbij pleit de Belg in navolging van de "rustige vastheid" voor de stapsgewijze benadering: "step by step, maar zonder too litte too late".

Momenteel worden de Europese Raden geleid door de premier van het land dat gedurende een half jaar voorzitter is. Van Rompuy heeft een mandaat voor 2,5 jaar. Dat moet meer coherentie geven aan de debatten op lange termijn, zoals de financiering van de Europese meerjarenbegroting en de sociaal-economische hervormingen. Ook het streven naar vrijheid en gerechtigheid in Europa en de strijd tegen klimaatverandering noemde de Belg als prioriteiten voor de komende jaren.

Onder het voorzitterschap van Van Rompuy zullen de staatshoofden en regeringsleiders ook het hete hangijzer van de mogelijke toetreding van Turkije tot de Europese Unie aansnijden. In de Britse pers werd hem de voorbije dagen aangewreven dat hij tegen de Turkse toetreding gekant zou zijn. "Mijn persoonlijk standpunt doet niet ter zake", zo antwoordde Van Rompuy op vragen over de heikele kwestie. (belga/mvdb)