Franstaligen boos na eis om fiscale autonomie

De rustpauze in de preformatie heeft de gemoederen tussen de zeven partijen die onderhandelen over een staatshervorming allerminst kunnen bedaren. De Franstalige partijen vinden het onaanvaardbaar dat de Vlaamse, met de N-VA op kop, de regionalisering van de personenbelasting op tafel gooien en dreigen met een crisis als die eis niet wordt ingeslikt. Aan Vlaamse kant is er dan weer wrevel omdat preformateur Elio Di Rupo (PS) afwezig bleef op de vergadering over de financieringswet.

Na de minicrisis en de koninklijke interventie van vorige week nam Di Rupo zaterdag de draad van de preformatie weer op. De zeven partijvoorzitters hebben zaterdag de perimeter met de bevoegdheden die worden overgeheveld naar de deelstaten "verder aangescherpt".
Gisteren volgde dan een nieuwe, dubbele vergadering over de financiële responsabilisering van de deelstaten en de herziening van de financieringswet. De twee splijtzwammen waar de preformatie vorige week tijdelijk op stuk liep. Maar Di Rupo stelde de grote confrontatie nog even uit. De vergadering van gisteren was bedoeld als een choc des idées. Elke partij mocht drie mensen afvaardigen, zowel politici als technici.

Sommige Vlaamse partijen vonden het opzet van het debat, zeker gezien het gewicht van de onderwerpen, te vrijblijvend. De wrevel was compleet toen bleek dat Di Rupo zelf niet aanwezig was op de vergadering. Vooral bij N-VA en CD&V, die zelf wel hun voorzitters en een koppel Vlaamse ministers stuurden, was er onvrede over de afwezigheid van de preformateur. Ook de andere Franstalige voorzitters stuurden partijgenoten en cabinetards. "De Vlaamse partijen hebben hun standpunten uiteengezet, de Franstalige delegaties hebben vooral geluisterd", legt een Vlaamse aanwezige uit. "Het was dus geen choc des idées."

Die choc kwam pas na de vergadering, toen tot alle Franstalige partijhoofdkwartieren was doorgedrongen dat de Vlaamse partijen, aangevoerd door de N-VA, hameren op fiscale autonomie. Dat is voor verschillende Vlaamse partijen de beste manier om de deelstaten te responsabiliseren, om hen verantwoordelijk te maken voor hun eigen inkomsten. Maar voor de Franstaligen is die fiscale autonomie onbespreekbaar. Di Rupo wil ingaan op de Vlaamse eis om responsabilisering, maar dan enkel "binnen de nieuwe bevoegdheden". "Als de regionalisering van de personenbelasting op tafel blijft liggen, hebben we een heel groot probleem", benadrukt een Franstalig partijkopstuk. "Die Vlaamse eis is simpelweg onaanvaardbaar." De Franstalige partijen vrezen dat fiscale autonomie de interpersoonlijke solidariteit zal aantasten en de deur open zal zetten voor concurrentie tussen de regio's. Ze vrezen dat Vlaanderen zich zal verrijken ten koste van Brussel en Wallonië.

Dat een voorspelbare Vlaamse eis, hij is al eind juli op een werkgroep aan bod gekomen, voor zoveel heisa zorgt, belooft weinig goeds voor het verdere verloop van de preformatie. Deze namiddag roept Di Rupo de voorzitters samen om te praten over Brussel én Brussel-Halle-Vilvoorde. Het is de bedoeling om over die dossiers definitief knopen door te hakken. Maar met de toenemende spanningen is het onderhandelingsklimaat er het voorbije weekend zeker niet op verbeterd. (Jeroen Verelst)

Lees het volledige artikel vandaag in De Morgen