Steeds meer horecazaken failliet

De eerste vijf maanden van 2009 gingen 22 procent meer horecazaken failliet dan in de eerste vijf maanden van 2008. De horecaverenigingen van Vlaanderen, Brussel en Wallonië doen een gezamenlijke oproep aan de regering om uiterlijk in september het btw-tarief aan te passen aan dat van de buurlanden. Anders verwachten ze nog meer faillissementen.

Frankrijk verlaagt de btw in de horeca vandaag naar 5,5 procent. Eerder hadden Luxemburg en Nederland al hun tarieven op respectievelijk 3 en 6 procent bepaald. "In België ben je nooit ver van een grens. Met onze 21 procent btw strijden we met ongelijke wapens", zegt gedelegeerd bestuurder van Unizo, Karel Van Eetvelt.

Tendens versneld
De eerste vijf maanden van dit jaar gingen in ons land 22 procent meer horecazaken failliet dan in de eerste vijf maanden van 2008. Het is een tendens die al een tijd bezig is, maar zich nu versneld voltrekt. Waren er in 1996 1.120 faillissementen per jaar, dan waren dat er al 1.324 in 2004 en 1.562 in 2008. Van Eetvelt wijst erop dat de horeca met 250.000 rechtstreeks of onrechtstreeks tewerkgestelde mensen een belangrijke sector is. "Het is ook een mooie, nuttige sector", vult Jan De Haes, voorzitter van Horeca Vlaanderen aan, "we mogen dat bourgondische erfgoed van Vlaanderen niet verloren laten gaan."

De ondernemersorganisaties Unizo en UCM en de horecafederaties uit de drie gewesten trokken gisteren tijdens een gemeenschappelijke persconferentie aan de alarmbel: het is een publiek geheim dat het water tal van horecazaken aan de lippen staat. Zaakvoerder Filip De Witte van restaurant De Bijgaarden getuigde over de gestegen personeels- en energiekost en het dalende restaurantbezoek en -bestedingen. Hij zag het aantal klanten sinds juni 2008 per dag met 40 procent dalen, en het verbruik per klant met 30 procent. Tegelijkertijd stijgen de prijzen van kwaliteitsproducten en van wijn.

Europa gaf groen licht
Onlangs zette Europa het licht op groen voor een btw-verlaging. Frankrijk nam die gelegenheid snel te baat. In België vragen de ondernemersorganisaties aan bevoegd minister Reynders om ook snel een concreet dossier op de tafel van de ministerraad te leggen. Een btw-verlaging zou de rentabiliteit en de tewerkstelling doen toenemen, terwijl de fraude zal dalen.

Marc Van Muylders, van Horeca Brussel, laat er geen twijfel over bestaan: in de horeca werkt officieel 60 procent van het personeel deeltijds (terwijl dat in de textiel 33 is en over het geheel van de sectoren gemiddeld 6 procent). Met andere woorden: Wie vandaag in deze sector wil overleven, is bijna verplicht om te frauderen. Hij wijst op de hoge jeugdwerkloosheid in Brussel, en andere grote steden. "Vroeger zei men: ga in de fabriek werken. Nu zouden, mits een goede opleiding, veel jongeren in de horeca terechtkunnen, want die zit verlegen om personeel."

Starters wordt het echter moeilijk gemaakt. Van Muylders: "Bij de banken is de horeca persona non grata, ze geven geen krediet aan starters. Overbruggingskredieten, die het duurzame karakter moeten bewaren, zijn haast onmogelijk te krijgen. Bovendien eisen de leveranciers onmiddellijk boter bij de vis en zijn eigenaars van gebouwen niet happig om te verhuren aan de horeca, precies door de vele faillissementen."

Kortom, de boodschap die eensgezind werd uitgedragen was: de sector heeft dringend nood aan een grote hap zuurstof, in de vorm van een verlaagd btw-tarief van 6 procent. Na jarenlang verzet van onder meer Duitsland is daarover in het voorjaar van 2009 op Europees niveau een compromis tot stand gekomen. De wijziging van de richtlijn is gepubliceerd op 9 mei 2009. Het verlaagde tarief is door die wijziging mogelijk sinds 1 juni 2009.

Piekmomenten
Daarmee zijn nog niet álle problemen van de baan. De federaties onderstreepten dat sector op piekmomenten een beroep moet kunnen doen op extra personeel, maar wanneer die gelegenheidsarbeiders door hun bij-job meer belastingen moeten betalen, wordt de druk zeer groot om die mensen in het zwart tewerk te stellen. Unizo pleit daarnaast ook voor een regeling waarbij jobstudenten gedurende het jaar 50 dagen of 400 uur tegen het voordelige tarief zouden kunnen werken. Om al die zorgen te ventileren werd de webstek www.soshoreca.be gelanceerd. (Agnes Goyvaerts)