Ontwerp Europees begrotingspact is klaar

Amper een week na het bewogen topberaad over de redding van de euro hebben de diensten van Europees Raadsvoorzitter Herman Van Rompuy een ontwerp van het Europese begrotingsverdrag klaargestoomd. Het verdrag zal de eurolanden ertoe verplichten om voortaan begrotingen in evenwicht te maken.

Duitsland en Frankrijk bepleiten vorige week op een Europese top een wijziging van het Europese verdrag om strengere begrotingsregels vast te leggen. Dat moest het vertrouwen van de markten in de houdbaarheid van de openbare financiën van de eurolanden herstellen. Toen de Britse premier David Cameron echter zijn veto stelde, besloten de eurolanden een nieuw internationaal verdrag in het leven te roepen.

Politieke consensus
En er wordt vaart gemaakt. Amper een week na de top is vandaag het ontwerp voor het 'Internationale Akkoord voor een Versterkte Economische Unie' gepresenteerd. Dinsdag gaan binnen een werkgroep de onderhandelingen over het acht pagina's tellende verdrag van start en die oefening zou tegen eind januari, net voor een nieuwe Europese top, afgerond moeten worden. Begin maart moet het nieuwe verdrag dan ondertekend worden.

Het ontwerp vertaalt de politieke consensus van de eurolanden in een juridische tekst. Leidraad van het verdrag is dat de eurolanden inkomsten en uitgaven in evenwicht houden of een overschot boeken. De regel wordt als gerespecteerd beschouwd wanneer het structurele tekort niet meer dan 0,5 procent van het bruto binnenlands product bedraagt. Afhankelijk van economische omstandigheden zijn wel afwijkingen mogelijk.

Britse waarnemersstatus
De eurolanden moeten de regel ook op nationaal niveau vertalen in een tekst met grondwettelijke waarde. Ook moeten ze een correctiemechanisme voorzien dat bij aanzienlijke afwijkingen automatisch in werking treedt. Het ontwerp biedt eurolanden de mogelijkheid om elkaar voor het Europese Hof van Justitie te dagen indien ze vinden dat de regel en het correctiemechanisme niet correct in nationale wetgeving wordt omgezet.

Op de top gaven negen van de tien niet-eurolanden aan dat ze willen deelnemen aan de onderhandelingen, weliswaar zonder het waterdichte engagement dat ze het verdrag ook zullen ondertekenen. Vandaag bleek dat ook het tiende niet-euroland, Groot-Brittannië, ook aan tafel aanschuift. De Britten, zo verzekerde een Europese functionaris vandaag, moeten wel genoegen nemen met een waarnemersstatus.

Opt-out
Het verdrag zal in werking treden wanneer negen van de 17 eurolanden de tekst hebben geratificeerd. Met een niet-ratificatie van een euroland wordt niet echt rekening gehouden. Bedoeling is ook dat zoveel mogelijk niet-eurolanden meteen mee in het project stappen of alvast sommige bepalingen toepassen. Ze moeten het verdrag sowieso aanvaarden op het moment dat ze toetreden tot de eurozone. Acht niet-eurolanden zijn in theorie immers verplicht om vroeg of laat over te schakelen naar de Europese eenheidsmunt. Enkel Groot-Brittannië en Denemarken bedongen een opt-out.

Het ontwerpverdrag bepaalt dat de bepalingen verenigbaar moeten zijn met de Europese verdragen en het Europese recht. De leiders van de eurolanden stelden vorige week ook dat het de bedoeling is om het begrotingsverdrag zo snel mogelijk te integreren in de Europese verdragen. (belga/adb)