Pokeren met de euro

De Europese top van regeringsleiders in Brussel begint vanavond onder een somber gesternte. De sleutelspelers raken het maar niet eens over de te volgen aanpak. De inzet was zelden zo hoog. Niet alleen de toekomst van de euro staat op het spel, maar de hele Europese Unie.

Europees Raadsvoorzitter Herman Van Rompuy zal vanavond de cruciale discussie leiden tussen regeringsleiders over de aanpak van de eurocrisis. Ook Mario Draghi, de kersverse voorzitter van de Europese Centrale Bank (ECB), schuift aan bij het diner.

De hoofdrolspelers hebben hun posities ingenomen. Duits bondskanselier Angela Merkel wil de hele eurozone op Duitse leest schoeien. Zij hamert op een nieuw Europees verdrag dat de lidstaten strenge begrotingsregels en verregaande economische harmonisering oplegt. Frans president Nicolas Sarkozy heeft zich eerder deze week al achter Merkel geschaard.

Pas als de nationale parlementen de radicale verdragswijziging goedgekeurd hebben, is Berlijn bereid de deur op een kier te zetten voor acute crisisbestrijding, zoals euro-obligaties of een grotere rol voor de ECB.

Van Rompuy heeft een alternatief voorstel. Hij vreest voor een juridische slijtageslag en heeft een snellere oplossing uitgedokterd, waarbij er maar kleine wijzigingen nodig zijn aan het huidige Europese verdrag van Lissabon. Opmerkelijk: ECB-voorzitter Mario Draghi zou nauw betrokken zijn bij zijn plan. Ook Europees Commissievoorzitter José Manuel Barroso schaart zich achter Van Rompuy. Maar uit Berlijn klinkt vooralsnog een hard 'nein'.

De Europese Unie bestaat uit 27 landen, waarvan er 17 in de eurozone zitten. Bij de niet-eurolanden klinkt irritatie over wat zij als een Duitse machtsgreep ervaren. De Britse premier David Cameron ziet het onder meer niet zitten dat Brussel de regels zou bepalen in de Londense City. De Polen scharen zich wel achter hun Duitse buren.

Centrale bankier Draghi zal enkele uren voor de start van de Europese top zijn eerste rentebesluit bekendmaken. Economen verwachten dat de ECB zijn basisrente met een kwart procent zal verlagen tot 1 procent. Die renteverlaging moet de kwakkelende Europese economie zuurstof geven.

Het wordt ook uitkijken of Draghi de zwalpende banken nieuwe reddingsboeien zal toegooien. Met de grote Europese banken gaat het van kwaad naar erger. Ze vertrouwen elkaar geen kortlopende kredieten meer toe, waardoor ze voor snelle liquiditeiten massaal moeten aankloppen bij de ECB.

Hoe Europa de acute financieringsnood van zwakke eurolanden zal verhelpen, blijft onduidelijk. Erg uiteenlopende scenario's circuleren, waaronder de 'dubbele bazooka', twee reddingsfondsen tezelfdertijd. Maar Berlijn staat huiverachtig tegenover al te veel financiële spitstechnologie. De beurzen weten door het gepoker niet welke richting inslaan en wachten met een bang hart de uitkomst van de Europese top af.

De euro is intussen letterlijk een gokspel geworden. Bij het Britse kantoor William Hill kunnen gokkers inzetten op het verdwijnen van de euro tegen eind 2012.