Maarten Rabaey −
14/01/12, 12u00
Wat begon als persiflage op de invloed van dollars in de VS-presidentscampagne, mondt uit in een stunt die de voorverkiezingen van de Republikeinen kan beïnvloeden. Televisiekomiek Stephen Colbert (47) probeert zich op 21 januari kandidaat te stellen bij de primary's in South Carolina.
"I'm doing it!." Stephen Colbert kondigde donderdag in zijn satirischeshow aan dat hij een "verkennende commissie" opstart om "president van de Verenigde Staten van South Carolina" te worden. Even daarvoor had hij het beheer over zijn fondsenwervingsorganisatie overgedragen aan Jon Stewart, presentator van de Daily Show, omdat een kandidaat dat geld niet zelf mag beheren. ABC News meldde dat er meteen voor 10.000 dollar politieke zendtijd voor Colbert werd opgekocht in South Carolina, om tussen 15 en 19 januari te worden uitgezonden in de regio van zijn geboortestad Charleston.
De televisiehumorist heeft volgens opiniepeilingen een realistische kans om te scoren bij een kandidatuur in South Carolina. Volgens de marktonderzoekers van Public Policy Polling zou Colbert nu 5 procent van de stemmen halen. Ver achter de voorspelde 27 procent van gedoodverfd winnaar Mitt Romney, dat wel, maar al één procent voor kandidaat Jon Huntsman. "This just got real", zei Colbert in een reactie op de poll. Colbert is in South Carolina populair onder jongeren en stedelingen. Omdat het een 'open primary' is, zouden ook Democraten voor hem stemmen als hij opkomt.
Als, want of de kiescommissie in South Carolina aan Colbert een late inschrijving gunt wordt nog onderzocht. Toen hij 2007 aan de voorverkiezingen in South Carolina wou deelnemen werd zijn plan ook gekelderd, onder meer door torenhoge registratiekosten.
Deze keer staat hij financieel wel sterk. In juni vorig jaar registreerde Colbert zijn eigen fondsenwervingsorganisatie, een 'Super PAC'. Aan zo'n 'politiek actiecomité' voor een kandidaat mogen bedrijven sinds deze verkiezingen onbeperkt geld geven - een gevolg van een omstreden vonnis van het Hooggerechtshof, dat bepaalde dat "geld ook meningsuiting" is. De enige wettelijke beperking is dat het geld "niet in coördinatie met de campagne van de kandidaat" mag worden besteed. In de praktijk gebeurt dat voortdurend. Super PACs worden gebruikt om miljoenen dollars te pompen in tv-propaganda, voor of tegen een kandidaat.
Colbert noemde zijn Super PAC Americans for a Better Tomorrow, Tomorrow, in een persiflage op een echte conservatieve organisatie. Zo steekt hij de draak met de ondoorzichtige campagnefinanciering en de hypocriete 'onafhankelijkheid' van Super PACs. Net om dat in de verf te zetten gaf Colbert donderdag tijdens zijn tv-show zijn Super PAC door aan Stewart. Beiden beloofden sarcastisch elkaar nu te ontwijken, wetende dat ze als vrienden en collega's elkaar voortdurend zien. Aan The New York Times Magazine zei Stewart dat Colbert met zijn stunt "een fictiepersonage werd dat plots interactie voert met de echte wereld".
'Schokkend hoog bedrag'Colbert weigert te vertellen hoeveel geld hij al heeft verzameld onder zijn fans, maar zegt dat het "een schokkend hoog bedrag" is. Op de e-maillijst van zijn Super PAC staan 170.000 adressen. Liefst 30.000 mensen gaven hem al een schenking.
Colbert probeerde zijn eerste geld al in oktober te besteden door 400.000 dollar te beloven aan de Republikeinse partij in South Carolina, als ze de primary officieel de Stephen Colbert Super PAC South Carolina Primary zouden noemen. Ook eiste hij een niet-bindende referendumvraag op het stembiljet. Daarin moesten de kiezers gevraagd worden of "vennootschappen mensen zijn" of "alleen mensen mensen kunnen zijn" - een sneer naar Mitt Romney, die een criticus de mond snoerde met de stelling "corporations are people, my friend".
Tot zijn verbazing aanvaardde de partij Colberts voorstel. Maar het Hooggerechtshof van South Carolina stak er een stokje voor. Colbert werd vervolgens gesteund door de Democraten, die in beroep gingen tegen de beslissing in de hoop Colberts cash te krijgen. "Het ziet ernaar uit dat beide zijden even graag mijn geld aanvaarden", zo besloot Colbert cynisch een aflevering van zijn Colbert Report op Comedy Central. Zijn show groeide zo uit van persiflage op conservatieve commentatoren en politici tot confronterende spiegel van het geldverslindende campagnecircus. Daarin mengt hij zich nu ook echt. Ernstig zei hij donderdag: "Mijn mede-South Carolinians zien me als het enige Mitternative".
www.colbertnation.com