Oranje signaal, rood licht

Zoals het er nu naar uitziet, mag het woord 'kredietcrisis' meteen vervangen worden door 'economische crisis' tout court. De hele economie staat stilaan op kraken. Vandaag publiceert deze krant dramatische cijfers uit de uitzendsector. Tien tot vijftien procent minder tewerkstelling, zeggen de uitzendkantoren, ongeveer zevenduizend mensen die gisteren nog een interimcontract hadden, maar nu zonder werk zitten. Contract niet meer verlengd: niet bij één werkgever, maar bij ettelijke honderden bedrijven in het land. Dat is een onzichtbare ramp voor de tewerkstelling. Een sluipende 'Renault Vilvoorde', maal twee.

Dat getal - min zevenduizend - alleen al is slecht nieuws, maar de betekenis ervan is ronduit verontrustend. 'De interim' is voor de staat van de gezondheid van de economie een betere indicator dan een autoproducent die een vestiging sluit of een delokaliserende textielproducent. Dergelijke sluitingen, hoe dramatisch ook, hebben meestal te maken met conjuncturele ontwikkelingen in de getroffen sector.

De rapporten van de uitzendsector, daarentegen, zijn fijne seismografen voor de stabiliteit van de hele economie, in goede en in kwade zin. Als de uitzendsector aantrekt, is dat meestal het eerste, prille signaal van een algemeen economisch herstel. Bedrijven voelen ineens een eerste stijging in het aantal bestellingen of contracten, maar vertalen dat niet graag in snelle, massale aanwervingen. Dat zou roekeloos zijn. Eerst vangen ze het extra volume aan arbeid op met uitzendcontracten. Pas als de groei blijft, stijgen ook de 'echte', vaste jobs.

Omgekeerd geldt dezelfde logica. Als bedrijven achteruitgang voelen, sneuvelen eerst de uitzendkrachten. Als, zoals nu, zoveel bedrijven in zulke uiteenlopende sectoren ineens hun uitzendkrachten dumpen, is dat alarmerend. Als in zoveel bedrijven tegelijk het signaal op oranje floept, moet bij de regering het licht meteen op rood staan.

Dit is geen verwijt voor het kabinet-Leterme. Zaterdag schreef de Volkskrant: 'Flexwerkers de dupe van kredietcrisis.' De crisis treft dus ook onze buurlanden. Moge het voor Yves Leterme een extra aansporing zijn om tenminste deze keer even alert te reageren als (de collega's van) Wouter Bos. Nederland-België hoeft niet altijd door dezelfde verloren te worden.

Walter Pauli
Politiek commentator