Even leek de verkiezingsuitslag een goede voedingsbodem voor een nieuw akkoord tussen de taalgroepen van het land. Twee onbetwistbare leidersfiguren die een akkoord konden maken dat alle anderen zonder morren hadden moeten slikken. Even leek er de ruimte om de nu al meer dan drie jaar durende steriele communautaire stellingenoorlog te doorbreken. Maar het moment van genade is voorbij en hoe langer het duurt, hoe meer de onderhandelingen gaan lijken op de processie van Echternach, waar ieder schijnbaar deelakkoordje onmiddellijk wordt gevolgd door een minicrisette, al dan niet na een verbale massage door het staatshoofd.

Langzaam maar zeker komt het spook van 2007 weer opduiken. Van de oorspronkelijke bijna deugddoende discretie blijft steeds minder over. Discussies worden verbatim aan de buitenwacht geciteerd, er wordt weer gelekt en gespind dat het een lieve lust is, en veeleer dan te streven naar een oplossing lijkt iedereen al de beste positie te kiezen om nadien te kunnen uitleggen waarom het mislukt is, en zeker waarom dat niet de schuld is van de eigen partij.

Het is een weinig verheffend schouwspel, dat meer wordt ingegeven door emotionaliteit, electorale afwegingen en partijpolitiek opbod dan door de werkelijke noden waar dit land voorstaat.

Wat eerst een troef leek, met name dat er geen alternatief was, begint nu een handicap te worden. Iedereen beseft dat de partijen aan tafel zeker in deze fase tot elkaar veroordeeld zijn, en dan maakt het ook niet veel uit als men zijn voet dwars zet, want wie gaat je van de tafel weghouden? En hoe koppiger de ene wordt, hoe meer nieuwe en niet afgesproken punten de andere op tafel gooit. Waardoor de rationaliteit van de discussie er bij inschiet en de emotionaliteit en het psychodrama dat wordt opgevoerd steeds intenser worden.

Politici raken langzamerhand gevangen in hun stockholmsyndroom, de logica van hun dagelijkse onderhandelingen, de eeuwigdurende en herhaalde opsomming van dezelfde argumenten en tegenargumenten, het enorme belang dat ze hechten aan een millimeter voor- of achteruitgang. Buiten de vergaderruimten staat een bevolking die niet begrijpt hoe, ondanks een zo duidelijke stembusuitslag, het land geblokkeerder lijkt dan ooit. Een bevolking overigens die diezelfde politici in een onmogelijke dualiteit gevangen houdt: zorg voor een oplossing, maar geef niet toe.

Yves Desmet
Politiek commentator