Catch 22
Met haar ad-hocpolitiek om de bankencrisis het hoofd te bieden stak de federale regering politiek haar hals in de strop. In de loop van de Fortisstorm verwierf ze een positie van zo'n 10 procent in BNP Paribas. De aandelen werden 'gekocht' tegen 68 euro. Nu wil de Franse bank haar kapitaal vergroten, en daarom mogen de bestaande aandeelhouders intekenen op een nieuw pakket, nu tegen een gunsttarief van 40 euro. Indien de overheid haar vorig jaar zo duur betaalde belang en stemrecht in die bank niet wil zien verminderen, dringt een nieuwe kapitaalinjectie zich dus op. Prijskaartje: een slordige 500 miljoen euro.
Tot zover is dit een logisch verhaal. Andere aandeelhouders twijfelen dus niet: verzekeraar AXA tekende prompt in op de kapitaalverhoging. Maar de Belgisch federale overheid kan dat niet zomaar. In de hoogdagen van de crisis werd vorig jaar al het ontzaglijke bedrag van 25 miljard euro in de banksector gepompt. Dat was nodig en verantwoord. Als ook maar één Belgische grootbank overkop was gegaan, had die wellicht de andere banken meegesleurd, en dus het land. Maar gratis bestaat niet en nu zit de regering met de consequenties van dat beleid. Inzake BNP Paribas is elke beslissing fout. Economisch is het volkomen verantwoord extra aandelen tegen gunsttarief te kopen, ook om de eigen participatie niet te laten verwateren. Het is beheer van 'de goede huisvader'.
Maar dan wel een huisvader die sommige kinderen meer knuffelt dan anderen. Want waarom wéér 500 miljoen euro investeren in de banken, op een moment dat een historische besparing in de steigers staat? Het land en vooral zijn bevolking staan jaren inleveringen te wachten, juist om wat 'de bankencrisis' heet. En terwijl er bijvoorbeeld geen geld zou zijn voor het afgesproken groeipad in de gezondheidszorg mag er weer een bank langs de kassa passeren? De bank van Baudouin Prot, die jaarlijks 3,5 miljoen euro incasseert? Moet de belastingbetaler daarvoor mee opdraaien?
Dus wat economisch logisch is, is sociaal amper te verantwoorden en politiek haast perfide. Extra aandelen kopen is politiek en moreel laakbaar. Maar niet kopen is economisch dwaas. Zo zit de regering-Van Rompuy andermaal in een catch 22: elke keuze is fout. Wat de regering in deze ook beslist, het is niet goed.
Walter PauliPolitiek commentator