Blijven de nauwe familiebanden op de lange weg naar Rio de Janeiro een voordeel voor de broers Borlée? Zo vraagt Christophe Delecluse zich af, hoogleraar Bewegingswetenschappen (KU Leuven). Hij was Teamleider Atletiek tijdens OS 2008.
In de halve finale bleek nog maar eens dat een topsporter zijn status elke dag moet verdienen
Toen Jonathan Borlée in 2006 als vierde het WK voor junioren afsloot, wist vader Jacques dat hij goud in handen had. Kevin moest nog wel getroost worden voor de gemiste finale, maar zijn broer bewees alvast het genetische potentieel van de tweeling.
Jacques die zelf altijd al het gevoel had dat hij veel meer uit zijn topsportcarrière had kunnen halen, wilde zijn zonen alvast die frustratie besparen. Hij besloot persoonlijk in te staan voor een professionele omkadering. De zoektocht naar financiële middelen verliep parallel met de speurtocht langs wetenschappelijke labo's en succesvolle toptrainers in binnen- en buitenland.
Normaliter zou dit alles geleid hebben tot een beangstigende prestatiedruk bij de tweeling, maar via het aflossingsproject kon Jacques de aandacht voor het individueel presteren van zijn zonen nog wat afleiden. Een truc die hij van Rudi Diels had geleerd en die alvast Kim Gevaert en boezemvriendin Elodie geen windeieren legde. Cedric Van Branteghem, het jeugdidool van de tweeling, werd kapitein van de ploeg en in diens schaduw kon het talent van Jonathan en Kevin verder rijpen.
Tijdens het WK indoor in 2010 en op het EK outdoor 2012 lieten Jonathan en Kevin zelfs de individuele 400m aan zich voorbijgaan om de kansen van het 4x400m-project te maximaliseren, met succes, want de ploeg behaalde respectievelijk zilver en goud. Het enthousiasme rond de aflossingsploeg was dermate groot dat niemand echt stil stond bij het feit dat Kevin in Peking tijdens de Spelen van 2008 de individuele finale op een haar na miste met een nieuwe besttijd (44"88).
Voor de kenner was het toen echter duidelijk dat de broers voldoende talent hadden om zich op termijn te gaan mengen in de strijd voor de medailles op wereldkampioenschappen en de Olympische Spelen, een territorium dat in grote mate gedomineerd wordt door zwarte atleten uit de Verenigde Staten en de Caraïben. Persoonlijke records zijn hier wel richtinggevend maar niet zaligmakend.
Zenuwen
Tussen 2008 en 2012 verbeterde Kevin zijn persoonlijk record met welgeteld 32 honderdsten, een peulschil in verhouding tot de gigantische trainingsarbeid en -inzet. Toch is het potentieel van de broers op grote kampioenschappen verveelvoudigd ten opzichte van Peking. De regelmaat waarmee ze de magische grens van 45" doorbreken, de mogelijkheid om dit meerdere dagen na elkaar te realiseren en de juiste timing van de topprestaties bepaalt de kans om mee te dingen voor de knikkers tijdens grote kampioenschappen. De olympische droom kwam dan ook steeds meer op het voorplan, maar uit veel kanshebbers zijn er per discipline slechts 3 uitverkorenen voor edelmetaal.
Olympische Spelen vragen iets extra, en ook vader Borlée realiseerde dat het profstatuut en de mateloze inzet van zijn twee getalenteerde zonen onvoldoende zou zijn om het allerhoogste in de sport te bereiken. Hij stuurde zijn kinderen naar Florida, niet enkel om in de zon te kunnen trainen of om de beste sparringpartners te treffen, maar om ze te behoeden voor wat hij omschrijft als de 'Belgische bescheidenheid', die te veel neigt naar het oude olympische ideaal 'Deelnemen is belangrijker dan winnen'. Winnen moest het doel worden en het recept leek te werken toen Kevin in 2010 Europees kampioen werd en het jaar daarop brons pakte op het WK.
Vorige week kon Jacques enkel vaststellen dat hij perfect op schema zat voor de grote olympische droom. Hij had het reeds lang aangekondigd: een tijd onder de 45" zou nodig zijn om de olympische finale te halen en met 44"30 kon men olympisch kampioen worden. Jonathan en Kevin lopen tegenwoordig vlot onder de 45", hebben bewezen dat ze dit meerdere dagen na elkaar aan kunnen, en in optimale omstandigheden zijn ze een tijd onder de 44"50 waard. In de reeksen bewees Jonathan alvast dat hij klaar was voor het podium (44"43), waardoor hij zowaar het statuut van favoriet toebedeeld kreeg.
In de halve finale bleek nog maar eens dat een topsporter zijn status elke dag opnieuw moet verdienen. Ondanks de rijke ervaring speelden de zenuwen hem parten, waardoor hij zich ternauwernood, samen met zijn broer, kon plaatsen voor de finale. Het verhaal van de finale kent u: een vijfde en een zesde plaats met slechts 2 honderdsten verschil tussen de identieke tweeling, terwijl ze allebei een totaal verschillende wedstrijdstrategie volgden in een nadelige baan.
Ze waren nochtans klaar voor het edelmetaal, en Jacques had ervoor gezorgd dat ze echt in hun kansen geloofden. De verslagenheid tijdens het interview na de race sprak boekdelen. Vier jaren keihard werken leverde niet de gewenste medaille op, maar de honger in de ogen van Kevin en Jonathan liet uitschijnen dat ze er in de toekomst weer voor gaan. Misschien kan de aflossing al voor afleiding en hopelijk ook voor een bekroning zorgen.
Achillespees
Ouders die zich overmatig inzetten voor de talentontwikkeling van hun kinderen krijgen vaak de wind van voren, maar anderzijds is hun betrokkenheid in de ontwikkeling van het talent cruciaal, al was het maar om zoon- of dochterlief keer op keer naar trainingen en wedstrijden te brengen of moreel te ondersteunen op cruciale momenten (de rol die Joris Hellebaut op zich nam).
De rol van vader Borlée gaat veel verder. Hij stuurt het hele proces en reist de wereld af met Jonathan en Kevin. De relatie tussen vader en zonen zal hierbij ongetwijfeld bij momenten onder zware druk komen te staan. Misschien heeft die relatie het succes gefaciliteerd? Het blijft echter de vraag of de nauwe familiebanden op de lange weg naar Rio de Janeiro een voordeel zullen blijven, of misschien net de achillespees van het 'systeem- Borlée' zullen worden?
Vandaag mag Jacques terecht trots zijn op het geleverde werk en op de unieke prestaties van zijn sympathieke tweeling. Zelfs de Caraïbische tegenstanders kloppen hiervoor met gebalde vuist op de borst 'Respect man'.

© 2013 De Persgroep Digital - Alle rechten voorbehouden.
Lees de gebruiksvoorwaarden.
Volg het nieuws op onze zustersite in Nederland www.volkskrant.nl.