Zie hoe hard het plots gaat, Europa tegen de markten en tegen de tijd. Daar is het akkoord al over het 'groeicompact' om François Hollande te plezieren. En er is ook een plan waarover geen zinnig mens het een jaar geleden durfde te hebben in die kringen: een grote sprong voorwaarts om de economische en monetaire unie te versterken. Maar de paradox blijft. Iedereen weet al meteen dat het niet ver genoeg gaat en waarom. Hoe zal dat plan de nood lenigen van de Griekse en Cypriotische, de Spaanse en de Italiaanse banken en hun regering uit de schuldspiraal halen? Het is te laat om de acute nood te lenigen met langetermijnoplossingen. Mario Monti en Mariano Rajoy willen al tegen oktober die bankenunie in een akkoord gieten. L'intégration autant que nécessaire, la solidarité autant que possible. Die Frans-Duitse synthese verbergt nog veel onenigheid.

Angela Merkel ondergaat als geen ander in de Europese Raad een interne strijd tussen haar politieke overleven, economische druk en politieke moraliteit. Ze staat alleen en weert zich als een heldin in haar parlement in Berlijn. Maar ze weet dat ze in Brussel een bocht moet nemen. "Zo lang ik leef geen eurobonds", zei de bondskanselier. Het is bluf. Zelfs als kanselier is ook Merkel tijdelijk. Het Duitse model van de euro is al ten onder gegaan en de markten zullen niet op de electorale kalender van de kanselier wachten. Ook voor de Duitse industrie dreigt er een apocalyps. "Nog tot de Duitse federale verkiezingen van september volgend jaar", zucht een zeer goed geïnformeerde.

Maar niet alleen Angela Merkel moet tijdens de top kiezen tussen de korte en de lange termijn. Wat zit de Britse premier David Cameron daar eigenlijk te doen? Sedert december vorig jaar is hij een meeloper in Brussel. Roepen dat hij op het respect voor de regels van de interne markt past en méér Europa alleen ruilt voor 'repatriëring van bevoegdheden' elders, het maakt geen indruk meer. "We hebben nu belangrijkere dingen aan ons hoofd", snauwde Angela Merkel hem al begin december toe. Cameron begint zelfs tegenwind te krijgen in de City, waar ze stilaan vrezen dat de eurozone het Verenigd Koninkrijk definitief opzij heeft geschoven. Cameron en de City staan met lege handen en verliezen impact. Merkel, Hollande, Monti en Rajoy gaan hun eigen weg en in tegenstelling tot Tony Blair en Gordon Brown moet David Cameron niet meer rekenen op steun vanuit de 'nieuwe lidstaten'. Die hebben zich definitief aan het continentale Europa vastgeklonken, Polen in de eerste plaats. De Koude Oorlog is uitgewist.

En wat is het standpunt van België tegenover dat alles? Is het niet opvallend dat er zo weinig enthousiasme straalt vanuit de Belgische regeringstop nu er plannen voor meer Europa en meer economische en politieke unie op tafel liggen? Van alle kanten wordt er tegenwoordig gepolst naar de ware Europese koers van België. Blijkbaar is die wat mistig geworden. Premier Elio Di Rupo heeft op het adviescomité voor Europese Aangelegenheden, waar de Parlementen traditioneel worden geïnformeerd over de agenda van de Europese Raden, weinig enthousiasme getoond voor de plannen van Herman Van Rompuy. "De ultieme keuze ligt bij de lidstaten."

Met zijn voorgangers zou dat even anders zijn geweest. Jean-Luc Dehaene en Guy Verhofstadt waren als minister koele minnaars van Europese vergaderingen, maar eens premier en lid van de Europese Raad voelden ze dat daar de hefbomen lagen van de macht. Met strakke rugdekking van de Belgische diplomatie kregen alle plannen voor méér Europa volle steun, als ze die al niet zelf schreven. Dehaene en Verhofstadt begrepen dat de belangen van een open economie als de onze, het best via een pro-Europese politiek worden verdedigd. Het was zowat het laatste punt van politieke consensus dat alle partijen overspande, behalve het Vlaams Belang. Nu is dat even anders. Elio Di Rupo en Paul Magnette sturen ons land weg uit het flottielje van de Europese voortrekkers. Ze varen op de Europese koers van angst voor Europa, dezelfde als de Nederlandse premier Marc Rutte en van Bart De Wever zowaar. De Belgische diplomatie zit er met verwondering naar te kijken.