"De beslissing gaat regelrecht in tegen het rechtvaardigheidsgevoel van de mensen. We moeten geen cadeaus geven aan criminelen." Dat was het populistische vertoog van sp.a'er Renaat Landuyt, nochtans jurist van opleiding, bij de vrijlating van een aantal zware criminelen vanwege procedurefouten.

Nochtans zou de heer Landuyt moeten weten dat rechtvaardigheid in een rechtsstaat geen door hem hoogstpersoonlijk en arbitrair in te vullen eenheid is, maar een gegeven dat zijn vertaling vindt in wetten en de daarbij behorende procedures en principes.

Een van de belangrijkste daarvan is het recht op verdediging, dat voor alle goedmenende mensen het laatste wapen tegen willekeurige vervolging en vrijheidsberoving is en daarom ook moet gelden voor de niet zo goedmenenden onder ons. Pas wanneer ook zij het recht op verdediging hebben, geldt die garantie ook voor ons.

De BOM-wetgeving, net omdat ze werkt met geheime opsporingstechnieken en dus moeilijk controleerbaar en tegensprekelijk is, flirt met dit principe en met een aantal andere grondrechten, waaronder dat op de privacy. Net daarom is ze terecht onderworpen aan strengere procedures dan andere wetgeving.

Advocaten die met de toepassing van deze wet geconfronteerd worden, hebben net daarom de verdomde plicht na te gaan of de rechten van hun cliënten niet geschonden zijn, zonder door een collega-jurist-politicus gekapitteld te worden.

Vooral omdat het die politici zelf zijn die deze onduidelijke en kaduke wet, die inmiddels ook al behoorlijk wat reparatiewetgeving heeft moeten ondergaan, hebben goedgekeurd. Het zijn niet de advocaten, noch de magistraten, maar de heer Renaat Landuyt en zijn collega's die de volle verantwoordelijkheid dragen voor de vrijlating van deze criminelen, simpelweg omdat ze hun huiswerk niet goed gemaakt hebben.

In plaats van dan de paraplu op te steken en met een beschuldigend vingertje te wijzen naar advocaten en magistraten die niets anders doen dan de grondregels van een rechtsstaat na te leven, zouden de heer Landuyt en zijn collega's er beter aan doen de BOM-technieken iets meer conform aan deze principes te maken.

Al vraagt dat vermoedelijk iets meer moed en intellectuele moeite dan om wat 'gesundenes Volksempfinden'-slogans uit te spuwen.

Yves Desmet
Politiek commentator