Vandaag start de ramadan, de vastenmaand van de moslims. Volgens de broers Koçak is die religieuze praktijk meer dan ooit aanvaard in België, maar het kan nog beter. Selahattin Koçak is auteur van het boek 'Wie is er bang van de Islam?' en sp.a politicus. Bahattin Koçak is islamleerkracht en columnist.

De ramadan is voor moslims de jaarlijkse carwash van de ziel, op voorwaarde dat die carwash grondig zuivert en geen krassen achterlaat, natuurlijk. Tijdens de jaarlijkse vastenmaand onthouden volwassen gelovigen zich van zonsopgang tot zonsondergang van alle dranken, etenswaren, seksuele betrekkingen en tabak. Ook vloeken en medemensen kwetsen zijn uit den boze. Door in die periode meer te bidden, meer te doen voor je medemens en te vasten, word je niet alleen lichamelijk maar ook geestelijk gezuiverd. In de vastenmaand herdenken de moslims dat de Qur'an, het heilige boek van de islam, aan de profeet Mohammed geopenbaard werd.

In deze periode van onthechting moet je je op je geloof concentreren. Het openbare leven in islamitische landen valt voor een groot deel stil. Zieken, reizigers en zwangere vrouwen zijn vrijgesteld, maar zij moeten de vasten wel later inhalen.

Toch is de ramadan meer dan een lichamelijke en geestelijke beproeving. Het is ook een feest. 's Avonds, na zonsondergang, nemen vrienden en familieleden een gezamenlijke iftar-maaltijd. We zien dat de vastenmaand het samenhorigheidsgevoel tussen moslims aanwakkert en aanzet tot verzoening en dialoog met andersgelovigen.

Veel islamitische verenigingen nodigen Vlaamse mensen bij islamitische families uit om samen de iftar-maaltijd te nuttigen. Een ideale manier om elkaar en elkaars gebruiken te leren kennen. Die formule heeft de laatste jaren veel succes. Verschillende Vlaamse vrienden vragen zelfs op Facebook en dergelijke hoe ze uit solidariteit met hun moslimvrienden een paar dagen kunnen meevasten. Uiteindelijk zijn we in Vlaanderen, in Europa aan het vasten en dus stelt zich de vraag hoe je dat gegeven kunt integreren op de werkvloer, in het onderwijs, enzovoort.

In zekere zin bestond vroeger een dualiteit tussen de beleving van katholieke feesten (je omgeving) en je eigen islamitische feesten. Wij, de tweede generatie, hebben de oplossing gevonden in het verzoenen van al deze feesten. Gaven we vroeger enkel geld en suiker (snoepgoed) aan neven en nichten, dan kopen we vandaag evengoed cadeautjes tijdens islamitische feestdagen en doen we mee met Sinterklaas en kopen we eieren met Pasen. Met dien verstande dat je je kind het gewoon niet kunt ontzeggen, want anders blijft Sinterklaas een racist en zijn de klokken uit Rome het noorden kwijt.

Op het einde van de ramadan vieren we het driedaagse suikerfeest dit jaar, en afhankelijk van de berekeningen, vanaf 8, 9 of 10 september. De meeste scholen met een hoog percentage aan allochtonen hadden de gewoonte een pedagogische studiedag in te lassen. Vandaag is het een erkende feestdag, maar enkel voor moslimkinderen.

Eigenlijk is de beste oplossing dat het een vrije dag wordt voor iedereen, want na integratie komt acceptatie. Toch? Op de werkvloeren is de situatie nu vooral afhankelijk van de goodwill van de werkgever. Voor zover het vasten het dagelijkse werkritme niet verstoort, is er geen probleem.

En toch knaagt het gelijkheidsbeest in ons als we vergelijken, want qua symboliek lijkt het einde van de ramadan op het kerstfeest. Maar net zoals ik vroeger Sinterklaas een racist vond omdat hij wel bij Frankie langskwam en nooit bij ons, vinden we dat de acceptatie van de islam niet louter van de goodwill van buur en werkgever mag afhangen.

Wij erkennen dat Vlaanderen gebouwd is op katholieke grondvesten en willen daarom ook de kerk in het midden houden, maar er moet ook plaats zijn voor een moskee. En daarom mag het debat snediger, scherper en realistischer gevoerd worden in verband met de blijvende aanwezigheid van de islam en alle andere religies. Immers, de tijd van enkel kennismaking en uitleg over elkaars cultuur en religie is voorbijgestreefd. Inbedding van de aanwezigheid van de islam is de uitdaging om samen vooruit te gaan.

Want met twee monologen heb je nog geen dialoog.