Tom Vandyck, correspondent van De Morgen in de VS, maakt elke week een stand van zaken op in het land van Barack Obama.

De peilingen liegen niet: hoe meer Barack Obama uitvoert van zijn agenda, hoe onpopulairder hij wordt. Vorige week werd zijn grote Wall Street-hervorming goedgekeurd. Dat is de meest ingrijpende hervorming van de financiële spelregels sinds de jaren dertig en één van zijn grote binnenlandse prioriteiten, samen met het economische relanceprogramma van vorig jaar en de gezondheidshervorming.

Een vierde binnenlandse prioriteit, de nieuwe klimaatwet, zal wellicht teruggeschroefd moeten worden, maar zelfs als Obama vanaf nu simpelweg op zijn handen gaat zitten, heeft hij een wetgevend palmares bij elkaar om u tegen te zeggen. De meeste economen zijn het erover eens dat hij met zijn stimulusprogramma een nieuwe depressie afgewend heeft. De financiële hervorming moet voorkomen dat van hoogmoed vervulde Wall Street-bankiers de wereldeconomie nog eens in de gracht rijden, zoals ze dat in 2008 deden.

De gezondheidshervorming, die ervoor zal zorgen dat 95 procent van alle Amerikanen eindelijk een ziekteverzekering heeft, is een verwezenlijking die op zich al genoeg is om van een geslaagd presidentschap te spreken. Generaties Amerikaanse politici beten zich daar de tanden op stuk. Obama kwam, zag en flikte het.

Je zou zeggen: applaus op alle banken. Maar niets is minder waar. Peiling na peiling geeft aan dat Obama's populariteit omgekeerd evenredig is met zijn verwezenlijkingen. Hoeveel aartsmoeilijke dossiers hij ook afwerkt, hij wordt steeds maar onpopulairder. Rechts moet sowieso niet van hem weten. Links is ontgoocheld omdat hij niet progressief genoeg is. De onafhankelijke kiezers die hem bij de verkiezingen van 2008 over de lat tilden, keren zich in dichte drommen van hem af.

Hoe kan dat? Om te beginnen omdat de economie blijft zwalpen. Dat hij erger voorkomen heeft, is één ding, maar kiezers vergeven Obama niet dat de werkloosheid nog steeds tegen de tien procent aan loopt. Ook dit jaar weer zullen een paar miljoen Amerikanen hun huizen verliezen. Probeer daar maar eens tegenop te roeien.

Ook Obama's eigen karakter zit er voor een groot deel tussen. De president Barack Obama is een heel ander iemand dan de kandidaat. Obama was weliswaar de beste presidentskandidaat sinds een generatie, maar dat wil niet zeggen dat hij dat ook oprecht graag deed. Volgens alle getuigen zit hij liever met zijn neus in de dossiers.

Dat is natuurlijk goed, vooral na George W. Bush, die van oppervlakkigheid een verkoopsargument maakte, maar het is niet voldoende. Eén van de grote wapens van de Amerikaanse president is de ingebouwde megafoon die hem toelaat om met regelmaat donderpreken af te leveren. Obama verzuimt het ondanks al zijn retorische talenten echter om dat ook daadwerkelijk te doén, klagen zijn supporters.

Keer op keer maakt Obama zijn eisen slechts lauw bekend, en laat hij zijn partijgenoten in het parlement het voortouw nemen. Dat is, wijzen de feiten uit, een goeie manier om wetten goedgekeurd te krijgen, maar als communicatiestrategie op korte termijn werkt het niet, omdat het de indruk wekt dat de president zwak is en de koehandel regeert.

Bovendien heeft Obama af te rekenen met een bijzonder effectieve oppositie. De Republikeinen hebben vanaf dag één de weg van de obstructie gekozen. Nadat ze in 2008 een pandoering van jewelste kregen in het stemhokje, hadden ze niks te winnen bij samenwerken met de nieuwe president. Als het goed ging, zou Obama daar krediet voor krijgen en als het slecht ging, zouden de Republikeinen mee de schuld dragen. Dan dus maar liever nee zeggen op alles.

Gevolg: Obama blijft weliswaar winnen, maar hij wint keer op keer lelijk en stoemelings, zeg maar. En zo komt het dus dat een president wiens erfenis na minder dan twee jaar al historisch is, lijkt af te stevenen op een tussentijdse verkiezingsnederlaag die hem zijn parlementaire meerderheden kan kosten.

Onfair? Uiteraard. Maar of het nu Washington is of in de Wetstraat: zo gaat dat nu eenmaal in de politiek.