Tom Vandyck, de correspondent van De Morgen in de VS, heeft begrip voor de boosheid van de Amerikanen.

Amerikanen zijn kwaad, zo leerden we vorige week. Kwaad over de aanslepende crisis en de werkloosheid. Kwaad omdat ze nog steeds met tienduizenden tegelijk hun huizen kwijtraken. Kwaad op Wall Street. Kwaad op Washington. Kwaad op Obama. Kwaad op alles wat beweegt. En weet u wat? Je kan ze niet eens ongelijk geven.

Het schouwspel dat dit land afgelopen week ten beste gaf, was van een hallucinant cynisme. Eerst slaagde de staat Massachusetts erin om uit welgemeende volkswoede de voormalige naakte posterboy Scott Brown naar de Senaat te sturen. Brown rijdt namelijk met een pick-uptruck en is dus een man van het volk, een echte Joe Sixpack. Maar dan wel een die er vijf huizen in Amerika en een op Aruba op na houdt.

Brown is dan ook tegen het begrenzen van de bonussen waar de toplui van de beurshuizen zichzelf ook dit jaar weer mee belonen. Jawel, dat zijn dezelfde beurshuizen die met honderden miljarden belastingsgeld gered moesten worden, nadat ze een recessie veroorzaakten die miljoenen Joe Sixpacks hun banen, huizen en spaargeld kostte. Dat doet er echter niet toe voor de kwade kiezer, want Brown rijdt met een pick-uptruck. Meer moeten veel Amerikanen blijkbaar niet weten. Wie hen daarom dom wil noemen, kan ik deze week met geen zinnig argument ongelijk geven.

Brown belooft dat hij de beslissende 41ste stem zal leveren tegen de na maanden hemeltergend moeizaam onderhandelen nog steeds niet goedgekeurde nieuwe ziektewet. We nemen hem op zijn woord. Temeer omdat hij tijdens zijn campagne de nodige hulp kreeg van FreedomWorks, een Republikeinse lobbygroep die mee bekostigd wordt door de verzekeringsindustrie.

Gevolg: de nieuwe ziektewet is zo goed als dood. Dat in een land waar volgens de Harvarduniversiteit per jaar 45.000 mensen sterven omdat ze geen ziekteverzekering hebben. Ja, u leest dat goed: dat is per jaar vijftien keer zoveel doden als op 9/11 en sinds 9/11 meer doden dan er tot nog toe geteld werden in Haïti.

Op de Democraten in het Congres moet je niet rekenen om de zaak alsnog recht te trekken. Zij hebben besloten dat het verlies van één zetel in een staatje met vijf miljoen inwoners in een land van driehonderd miljoen het signaal is om de stekker eruit te trekken en catatonisch knikkebollend in een hoekje te gaan zitten. Een nog steeds indrukwekkende senaatsmeerderheid van 59 zetels op honderd is voor hen blijkbaar niet genoeg om op zijn minst ernstig te proberen om het dossier waarvoor ze verkozen werden te redden. Ze hebben daar nochtans wel degelijk de procedurele middelen voor. De 47 miljoen Amerikanen die het zonder ziekteverzekering moeten stellen, moeten dus nog maar even wachten. En hopen dat ze ondertussen geen poot breken of kanker krijgen.

Over naar het Witte Huis. Daar geeft president Obama onverklaarbaar niet thuis. Nadat hij het parlement een jaar lang tevergeefs de kans had gegeven om zelf met een ziektewet op de proppen te komen, wat rechtreeks mee tot het debacle van Massachusetts leidde, verklaarde hij donderdag via zijn woordvoerder dat hij het nu even te druk heeft om zich daarmee bezig te houden. Het parlement moet maar even afkoelen en dan verder op eigen houtje een oplossing zoeken.

Zelfs met het mes op de keel, het water tot aan de lippen en het zwaard van Damocles boven zijn hoofd kan deze president er dus blijkbaar niet toe bewogen worden om zelf de handen uit de mouwen te steken voor zijn verkiezingsbelofte nummer één. Dat is zoiets al Bart De Wever die zegt dat hij even geen tijd heeft om Vlaanderen onafhankelijk te maken.

Obama wil nu, misschien, proberen om een afgeslankte versie van zijn ziektewet te lanceren en hoopt dat de Republikeinen daar deze keer wel voor zullen stemmen. Dat dus van de man die van de Republikeinen al een heel jaar nul op het rekest krijgt voor al zijn initiatieven.

Feit is: de Republikeinen zullen nu minder dan ooit compromissen sluiten. Zij zagen in Massachusetts, een staat waar ze in meer dan dertig jaar geen senator verkozen kregen, de bevestiging dat hun strategie van nee-nee-nee electoraal opbrengt. Met meer zetelwinst in het vooruitzicht in november zouden ze nogal dom zijn om nu plots ja te gaan zeggen.

Niet dat er helemaal geen compromissen te sluiten zijn tussen beide partijen, natuurlijk. Donderdag kwam het bericht dat de Republikeinse senator Lisa Murkowkski uit Alaska en haar Democratische collega Blanche Lincoln uit Arkansas samen aan een wet werken die het Amerikaanse milieuministerie zou verbieden om CO2-emissies te reguleren. Alaska heeft namelijk olie en Arkansas heeft zware industrie. Als het om zulke lui te plezieren is, kan er blijkbaar plots wel wat.

Om het allemaal compleet te maken, besliste het door Republikeinse benoemingen gedomineerde Hooggerechtshof diezelfde dag om de honderd jaar oude regel dat bedrijven geen reclame mogen maken voor of tegen politici naar de prullenmand te verwijzen. Amerikaanse politici gaan nu dus helemaal in de uitverkoop. Wie durft te stemmen tegen de belangen van de grote bedrijven met hun miljarden dollars aan ontketende campagnefondsen, zal dat wellicht bekopen met het einde van zijn carrière.

Wat afgelopen week nog maar eens uitvoerig bewezen werd, is dat je als gewone boerenlul altijd genaaid bent in dit land. Durf je één minuut te hopen dat er eindelijk ook voor jou een keer iets goeds te gebeuren staat, dan krijg je onherroepelijk het deksel op de neus. De boel is nu eenmaal zo geregeld dat de grote jongens altijd winnen. En reken maar dat mensen daar kwaad om worden. Ik ben verdomme óók kwaad. En ik ben niet eens een Amerikaan.