dm opinie

Met enig aplomb kondigt minister Schauvliege aan dat Vlaanderen een deurwaarder naar het Aquirisstation stuurt. Het is niet de enige juridische omweg van de laatste tijd. De Vlaamse regering daagde met succes het Brusselse Gewest voor de rechter. Dat staat stoer en komt goed over bij de kiezer, zeker als men gelijk krijgt. Maar het getuigt natuurlijk niet van een gezond politiek klimaat. In een normaal land lossen politici hun meningsverschillen op via politieke onderhandelingen. In België is er een juridisering van het politieke debat.

Hoe dichter een problematiek zich bij de taalgrens situeert, hoe sneller betrokkenen naar een rechter hollen, weze het "gewone" rechtbanken, de Raad van State, het Arbitragehof of zelfs het Europees Hof voor de Rechten van de Mens. Er waren al bepalende uitspraken over de splitsing van B-H-V of over de geluidsnormen rond Zaventem. Die toevlucht tot de rechter is intussen zo gewoon dat ze nog amper opzien baart: we aanvaarden de procedure, we leggen ons neer bij een uitspraak. We zijn gewoon dat rechters vonnissen in een probleem dat eigenlijk politiek beslecht moet worden.

Die evolutie is zorgwekkend. In elke democratie geldt een scheiding der machten, al kunnen de hoogste rechtscolleges overal politieke beslissingen terugfluiten of ordenen. Alleen beginnen in dit land de eerste (wetgevende) en zeker de tweede (uitvoerende) macht bijna achteloos een beroep te doen op de derde macht (het gerecht).

Het is handig, natuurlijk. Als politici er niet meer uit raken, kunnen ze hun hun impasse, hun ontoereikende capaciteit tot overleg en hun groeiend non-vermogen tot besluitvorming camoufleren door via de rechter toch hun gram te halen. En dan maar klagen dat die rechters te veel zin krijgen in hun nieuwe rol, dat het land kreunt onder "un gouvernement des juges".

Onlangs vroeg Lijst Dedecker zelfs om een gerechtelijke actie om te onderzoeken of er geen meineed was gepleegd in het Vlaams Parlement over de VRT. De gelijkhebber claimt zijn recht. Dat mag hij. Maar door stelselmatig een politieke beslissing te laten overrulen door een gerechtelijk vonnis doen de politici van dit land stilaan abdicatie. Ze ontvluchten het overleg, het debat, het compromis, helaas ook vaak het deugdelijk wetgevend werk. En dus hun eigen verantwoordelijkheid.

Walter Pauli
Politiek commentator