VS maken eind aan speeltijd op school

In 40.000 Amerikaanse scholen krijgen de kinderen geen of nog amper speeltijd: geen plek, te gevaarlijk maar bovenal overbodig, zo wordt geoordeeld. De kritiek op de trend klinkt steeds luider maar toch slinkt de tijd om te spelen op school almaar meer.

Meer dan één op de vier scholen in de VS zouden inmiddels de pauze ingekort hebben, zowel in de basisschool als het middelbaar. Zeven procent van de zes- à zevenjarigen zou zelfs niet meer vrij kunnen spelen op school.

"Naar buiten met leerkrachten"
"Ik wil mijn kind inschrijven in de Fish Hawk Ranchschool maar ik hoor dat de kinderen geen speeltijd meer hebben", zo schreef een bezorgde ouder uitFlorida vorige week op een internetforum. "Is dat waar?" Het verbloemende antwoord klinkt weinig geruststellend. "Het is een fantastische school. De kinderen hebben twee keer per week turnles en op de andere dagen gaan ze samen met hun leerkrachten naar buiten voor een fysieke activiteit."

Derde kinderen heeft maximum kwartier per dag
Wel of geen speeltijd is voor steeds meer ouders in de VS een prangende vraag bij de schoolkeuze van hun kind. De eerste pauzes werden al in de loop van de jaren 90 geschrapt maar de trend zet zich nu helemaal door. Zo'n 40.000 van de in totaal ongeveer 140.000 lagere en middelbare scholen zouden minstens beknibbelen op de speeltijd.

Uit recent onderzoek van het Center for Public Education blijkt dat 14 procent van de basisscholen in steden niet langer een pauze voorziet. Een andere rondvraag bij 11.000 achtjarige kinderen toonde aan dat een derde van de kinderen maximum vijftien minuten pauze per dag heeft en 7 procent van alle zes- à zevenjarigen zou helemaal geen speeltijd meer hebben. Ter vergelijking: de gemiddelde school in ons land heeft in de voormiddag een pauze van vijftien minuten, in de namiddag eentje van tien en 's middags minstens een uur, al is dat laatste inclusief lunch.

Veiligheid
De motivatie om de speeltijd te schrappen varieert. De eerste scholen voerden de maatregel vooral in uit voorzichtigheid: ze vreesden rechtszaken van ouders wier kinderen gewond raakten op de speelplaats.

"Ook nu blijft veiligheid een bekommernis", aldus Patte Barth van het Center for Public Education, "maar evenzeer ontbreekt het scholen aan voorzieningen om de kinderen buiten te laten spelen én zijn scholen bekommerd om de academische resultaten. De speeltijd wordt vaak vervangen door meer lees- en rekenlessen, de twee vakken waar de federale overheid het meeste testen voor laat uitvoeren."

Voorstanders halen ook aan dat de speeltijd afschaffen een oplossing is voor geweld, vandalisme en pesterijen.

Kansarmen hardst getroffen
Vooral scholen met veel kansarmen worden getroffen door de maatregel: 18 procent van de scholen waar meer dan drievierde van de leerlingen een maaltijd aan verminderde prijs krijgt, heeft geen enkele speeltijd meer voor zes- en zevenjarigen. Bij de geprivilegeerde scholen is dat slechts 4 procent.

Maar de kritiek op de toenemende afschaffing van vrije tijd op school klinkt steeds harder. "Scholen zouden eindelijk eens moeten begrijpen dat ze hun doel voorbij schieten", aldus Barth. "De meeste leraren zullen bevestigen dat wanneer kinderen de tijd hebben gekregen om zich fysiek af te reageren, ze beter opletten in de klas en zich beter gedragen."

"De pauze zorgt er bovendien voor dat kinderen sociale vaardigheden ontwikkelen", zegt ook Brenda Greene van de National School Boards Association. "Ze leren er omgaan met conflicten en moeten leren afspraken maken."

De rondvraag waarbij de speeltijd van 11.000 kinderen onder de loep genomen werd, geeft hen gelijk: kinderen die, al was het maar een kwartiertje per dag, konden rennen en spelen, gedroegen zich volgens hun leerkrachten inderdaad beter.

Toch lijkt de trend voorlopig niet gekeerd: een paar weken geleden nog liet president Obama weten dat wat hem betrof het aantal lesuren best mag worden uitgebreid. (Kim Herbots)