De deugd van één minuut stilte

Als we één minuut stil blijven, zoals vrijdag tijdens de dag van nationale rouw, zijn we plots verrast, schrijft Filip Joos. Hij is sportverslaggever bij de VRT en De Morgen-columnist.

Op de deur van de buurtwinkel hangt een A4'tje, bezaaid met drukletters. De directie van de keten leeft mee met de slachtoffers van de ramp in Zwitserland, staat erop te lezen. Het Nederlands, bloedmooie taal, kan ook ongewild wreed zijn: meeleven met doden, zeggen we, terwijl we allemaal een beetje mee sterven.

In De Standaard Magazine staat elke week een foto van iemand die huilt. Hij of zij wordt geacht in een paar zinnen te melden waaraan hij heeft gedacht om de waterlanders te laten vloeien. Iedereen met kinderen weet wat het echte antwoord op die vraag is, maar haast niemand vertrouwt die angst aan het papier toe, we bezweren de gedachte, want haar oproepen leidt tot onheil, terwijl ze toch elke dag opduikt.

Zo is die verschrikkelijke, onuitspreekbare angst een van de weinige dingen die we nog verzwijgen. Voor de rest twitteren we ons bij elk ongeval een ongeluk, uit medeleven, zeker, maar ook uit bezwering, uit opluchting dat we bespaard zijn gebleven van het ondenkbare.

De juiste toon
En als we dan één minuut stil blijven, zijn we plots verrast: hé, wat voelt dit fijn, wat doet dit deugd.

Wat fijn dat op de snelweg iedereen ineens 80 kilometer per uur rijdt, en dat een paar van die grote, stoere vrachtwagens stil staan op de pechstrook.

Wat fijn dat Facebook en Twitter heel even niet bestaan. Wat fijn dat een burgemeester weer burgervader is, of dat wij hem dat weer laten zijn.

Ja, zelfs, wat fijn dat we weer eens even onmondig zijn. Wat fijn, die uiterst kortstondige terugkeer naar de tijd van toen. Terwijl de echte tijd van toen heel dichtbij ligt, want de tijd van voor woensdagavond 21.15 uur Zwitserse tijd is.

Wat fijn ook dat we abonnee zijn op De Morgen, omdat de krant op dit soort momenten altijd de juiste toon weet te vinden. Wat fijn dat Zak en Hugo Camps dit kunnen. En ook: wat een klojo's, die van de kranten die wél foto's op hun voorpagina slingerden.

En hop, de minuut is voorbij, daar reageren we dan weer tegen, met tweets en facebookoproepen, in de valse veronderstelling dat we grip hebben op de commerciële visie van tabloids, dat we móéten roepen, terwijl we net het allergrootste bewijs hebben gekregen dat grip niet aan de mens gegeven is.

Naast het medelevende A4'tje op de deur van de buurtwinkel, hangt een ander blad. Met daarop de foto van een kat. 'Vermist!', staat er in grote letters en in een springerig handschrift op geschreven. Groot kinderverdriet. Ik hoop voor Kato dat Pluisje snel gevonden wordt.