Schoolrekening steeds vaker te hoog voor ouders

©thinkstock

Al 600 Vlaamse scholen zijn klant bij een incassobureau en in het Antwerps stedelijk onderwijs lopen de openstaande schoolfacturen op tot meer dan 100.000 euro. Het Netwerk tegen Armoede lanceert vandaag een campagne om scholen bewuster te maken van de hoge kosten.

 
Het gaat voornamelijk om schulden in het basisonderwijs. Opmerkelijk, want daar is al sinds enkele jaren een maximumfactuur van kracht

Ouders die het overduidelijk financieel niet redden, kunnen in Gent op voorhand al een vrijstelling van de schoolkosten krijgen. Het Gentse stadsbestuur schold zo in 2011 78.000 euro schoolkosten in het stedelijk onderwijs kwijt. Tegelijkertijd staat er echter nog zowat 85.000 euro aan achterstallige betalingen open.

In Antwerpen gaat het zelfs om meer dan 100.000 euro aan onbetaalde facturen in de stedelijke scholen, zo zegt directeur stedelijk onderwijs Frank Noten. "De bedragen nemen toe en dat begint in sommige scholen gevolgen te hebben", zegt Noten. "Zeker naar de volgende jaren toe. Er zijn investeringen die uitgesteld moeten worden."

Zowel in Antwerpen als in Gent gaat het voornamelijk om schulden in het basisonderwijs. Dat is opmerkelijk, want daar is al sinds enkele jaren een maximumfactuur van kracht. Die bedraagt in de lagere school 70 euro per jaar. "Vaak loopt de factuur verder op doordat er nog buitenschoolse opvang of warme maaltijden bij komen", zegt Noten. "Maar ook die 70 euro is voor sommigen te veel. We bieden gespreide betalingen aan - tien euro per maand of zo - maar dat lukt niet altijd." Per 1 januari start het Antwerpse stedelijk onderwijs met een eigen sociale dienst die, na de eerste schriftelijke aanmaningen, zal bemiddelen tussen school en ouders.

Veel scholen kunnen of willen niet wachten. Ze schuwen de incassobureaus dan ook niet meer. In 2009 liet de Belgische Vereniging van Incasso-ondernemingen weten dat om en bij de vierhonderd Vlaamse scholen een contract hadden bij een van hun leden. Nu zijn dat er al zeshonderd, zegt voorzitter Etienne van der Vaeren. Bekeken op het totale scholenlandschap gaat het om een school op de zes.

Die vaststelling deed het Netwerk tegen Armoede in actie schieten. "Er is meer armoede dus er zullen meer onbetaalde facturen zijn", zegt Peter Heirman van het Netwerk, "maar we hebben de indruk dat scholen ook sneller een stok dan een wortel gebruiken."

De vereniging lanceert vandaag een brochure die scholen tips moet geven om op een meer sociale manier met ouders om te gaan. Zo wordt aangeraden om betalingen te spreiden, in de optie te voorzien om cash te betalen, huisbezoeken af te leggen en vooral te praten, praten, praten. Tegelijkertijd vragen ze aan minister van Onderwijs Pascal Smet (sp.a) om de maximumfactuur in de eerste graad van het secundair onderwijs in te voeren. Onder meer in Antwerpen loopt een proefproject. Smet volgt dat op de voet op.

Veel scholen proberen nu al oplossingen te zoeken. Directies gaan op zoek naar bedrijven die een opleiding deels kunnen sponsoren of proberen duurder materiaal te huur in plaats van te koop aan te bieden. Ook in Antwerpen maant Noten zijn scholen aan om menselijk te blijven. "We hameren er op dat onbetaalde schoolfacturen niks te maken hebben met de kinderen", zegt hij. "Het is dus niet de bedoeling dat de secretariaatsmedewerker aan een kind vraag 'of hij die vijf euro al bij heeft'. Ook nota's in de agenda's zijn not done. De pedagogische relatie met het kind moet zuiver blijven."