Update

"Uplace vergroot kans op kanker"

1 De site waar Uplace moet verrijzen. ©BELGA

Uplace, het gigantische winkelcomplex dat onder het viaduct van Vilvoorde moet verrijzen, is slecht voor de gezondheid van de omwonenden. Dat blijkt uit een intern expertenadvies dat De Morgen kon inkijken.

Share

Het hele gebied heeft al te kampen met extra mortaliteit te wijten aan fijn stof. Het toelaten van extra verkeer zal dan ook leiden tot extra kansen op sterfte

Rapport van 30 september 2014

Minstens 42.218 omwonenden uit Vilvoorde en Machelen dreigen een pak meer fijn stof in te ademen door de toestroom van extra voertuigen. Dat brengt heel wat gezondheidsrisico's met zich mee, met name de kans op kanker en op hartfalen.

"Het hele gebied heeft al te kampen met extra mortaliteit te wijten aan fijn stof. Het toelaten van extra verkeer zal dan ook leiden tot extra kansen op sterfte", schreef adviseur Mark Carpels op 30 september 2014. Hij werkt al twintig jaar als onafhankelijk adviseur voor de overheid. "Dan wordt er nog geen rekening gehouden met ziektes die niet direct leiden tot de dood, zoals astma."

Paradoxaal genoeg gaf de vergunningscommissie een gunstig advies over Uplace. Dat komt omdat experten het project vanuit hun eigen vakdomein evalueren, zoals ruimtelijke ordening of mobiliteit. Zo gaf de Vlaamse afdeling Toezicht Volksgezondheid ook een negatief advies, maar dachten heel wat andere experten daar anders over. Bij stemming behaalden zij de meerderheid.

Longkankers en hartfalen

Share

Wie, behalve Bart Verhaeghe, wil nog dat Uplace er komt?

Hermes Sanctorum, Groen

Volgens de ramingen zou de hoeveelheid fijn stof in de lucht rond Uplace met 0,1 milligram per kubieke meter toenemen. Volgens Carpels kan dat het aantal longkankers met 0,08 procent doen toenemen. Bij hartfalen is dat 0,06 procent. Dat lijkt niet veel, maar bij een vervuilde bodem moet er al tot sanering worden overgegaan als de kans op kanker op 0,001 procent wordt geschat.

Het nieuws komt er op het moment dat de Vlaamse regering alles uit de kast haalt om Uplace af te ronden. Het project van Club Brugge-voorzitter Bart Verhaeghe zou het grootste shoppingcomplex van België moeten worden, maar kent de ene tegenslag na de andere. Vorig jaar vernietigde de Raad van State een gedeelte van het gewestelijk ruimtelijk uitvoeringsplan (GRUP) wegens de verwachte mobiliteitsproblemen.

Zonder ongelukken zal de Vlaamse ministerraad morgen een antwoord formuleren op het arrest van de Raad van State. Bovendien buigt ook het Vlaams Parlement zich vandaag over Uplace. Professoren stellen er een studie voor waarin ze de verwachte mobiliteitsimpact in kaart brengen. Ze waarschuwen dat Uplace allicht meer autoverkeer zal aantrekken dan oorspronkelijk voorspeld.

De oppositie ziet in het negatieve advies de zoveelste waarschuwing dat Uplace niet deugt. "Wie, behalve Bart Verhaeghe, wil nog dat Uplace er komt?", vraagt Vlaams Parlementslid Hermes Sanctorum (Groen).

Uplace: "Klacht indienen"

Share

Straks zijn we nog verantwoordelijk voor ebola en de griepepidemie

Luc Verelst, aandeelhouder van Uplace

Luc Verelst, aandeelhouder van Uplace, reageert intussen furieus bij 'De Ochtend' op Radio 1. Hij spreekt van een "achterbakse, lage manier" om Uplace in diskrediet te brengen en zegt een klacht te zullen indienen tegen de verantwoordelijken, "in de eerste plaats tegen de krant, die een foutieve argumentatie publiek maakt". "Natuurlijk is fijn stof één van de vele oorzaken van kanker", zegt Verelst. "Maar gaan zeggen dat Uplace daar dan mede oorzaak van zou zijn, of de kans op kanker zou verhogen, dat is al te gek. De hoofdoorzaak van de stijging in fijn stof zijn de houtkachels, zo zeggen verschillende studies."

De link die het geciteerde rapport legt met fijn stof spreekt Verelst ook tegen. "Ze moeten de verschillende studies lezen: er staat helemaal niet dat Uplace de hoeveelheid fijn stof zou vergroten. Dat is al lang weerlegd door experten. Maar dat wordt niet gezegd." Verelst, die zelf verschillende initiatieven financiert die kanker bestrijden, zegt dat het hem "persoonlijk emotioneel treft dat Uplace betrokken wordt bij een verschrikkelijke ziekte als kanker, om er politiek profijt uit te halen". Hij spreekt van een "afrekening". "Straks zijn we nog verantwoordelijk voor ebola en de griepepidemie."

De redactie van De Morgen distantieert zich uitdrukkelijk van de uitspraken van Verelst.

zine